Nghị định 60 về nới room: Doanh nghiệp “hút” vốn tốt hơn

THCL Nghị định 60 cho phép các nhà đầu tư nước ngoài có thể được nắm tới 100% cổ phiếu trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Việc nới room được đánh giá là rất hợp lý, phù hợp bối cảnh hội nhập sâu rộng với kinh tế thế giới.

Chiều 7/8, Cổng Thông tin điện tử Chính phủ tổ chức chương trình Tọa đàm trực tuyến với nội dung: "Nới room: Đón nhận cơ hội và thách thức từ dòng vốn nước ngoài”.

Theo chuyên gia kinh tế Võ Trí Thành, sự ra đời của Nghị đinh 60 được coi là bản chào hàng sáng giá nhất đối với nhà đầu tư nước ngoài. Đặc biệt, mới đây đoàn đại biểu Việt Nam sang thăm Hoa Kỳ và tại đây các nhà đầu tư này đã đón nhận rất hồ hởi.

Ông Thành phân tích: Xét về thực tế, rất nhiều văn bản pháp luật ở Việt Nam được ra đời gắn với 3 câu chuyện đó là làm sao cho môi trường kinh doanh Việt Nam ngày càng bình đẳng giữa nhà đầu tư trong nước và nước ngoài, gắn với hội nhập sâu sắc. Và hơn hết văn bản phải tương thích môi trường kinh doanh, giữa các lực lượng thị trường, tiến tới hình thành một thị trường hiện đại, đầy đủ.

TS Nguyễn Thành Long, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước lại cho rằng việc nới room được thực hiện theo nhóm các doanh nghiệp đang niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Cụ thể, đối với các doanh nghiệp hoạt động trong những ngành nghề kinh doanh, trong những cam kết về sở hữu thì thực hiện theo các hiệp định như WTO, FTA.

Những doanh nghiệp hoạt động trong ngành nghề kinh doanh có điều kiện có quy định về sở hữu nước ngoài sẽ có hạn chế. Còn doanh nghiệp không thuộc cả hai nhóm ngành nêu trên thì nhà đầu tư nước ngoài có thể sở hữu 100% vốn điều lệ của doanh nghiệp niêm yết trong điều kiện doanh nghiệp đó cho phép.

“Mở room sẽ cải thiện tính thanh khoản, giúp doanh nghiệp thu hút vốn. Việc nới room là phù hợp bối cảnh hội nhập và là lộ trình tất yếu khi phát triển thị trường chứng khoán, làm lành mạnh dần hệ thống tài chính Việt Nam”, ông Long nhận định.

Theo lộ trình cổ phần hoá DNNN, giai đoạn 2015-2017 phải hoàn thành cổ phần hoá có 340 doanh nghiệp. Các khách mời tại buổi tọa đàm đều chung nhận định: Thông qua Nghị định 60, thị trường có thêm lượng để hấp thụ, giải tỏa cung cầu.

TS Võ Trí Thành nhấn mạnh: Cái “mẹo” của Nghị định 60 chính là tác động mạnh vào tính thanh khoản trên thị trường thứ cấp. Từ đó IPO các DNNN sẽ được đẩy mạnh hơn. Đây là chất xúc tác đẩy nhanh quá trình cổ phần hoá, đằng sau đó là nâng cao sức cạnh tranh của doanh nghiệp, trang bị công nghệ kỹ thuật cao, năng suất lao động. Hiện nay, nhiều DNNN của Việt Nam đang có sự hấp dẫn nhất định với nhà đầu tư trong nước và nước ngoài.

Tọa đàm cũng ghi nhận các ý kiến đánh giá về tác động đa chiều, lợi ích tích cực cũng như nhận diện rủi ro từ việc tăng dòng vốn nước ngoài vào thị trường chứng khoán. Ông Lê Anh Tuấn - Chuyên gia kinh tế trưởng, Phó Tổng Giám đốc Đầu tư (Quỹ DragonCapital) cho rằng rào cản lớn mà nhà đầu tư hiện nay phàn nàn là các báo cáo tài chính, tài liệu doanh nghiệp…đều phổ biến bằng tiếng Việt và rất ít có niêm yết cả bằng tiếng Anh. Như vậy, muốn đầu tư thì nhà đầu tư ngoại phải tự tìm hiểu.

Câu hỏi đặt ra ở đây là sự bình đẳng nhà đầu tư nước ngoài chưa được đánh giá đúng vai trò. Thứ hai, quyền sở hữu của doanh nghiệp nhà nước vẫn cao, bảo vệ lợi ích nhỏ lẻ vẫn chưa tốt.

Theo đó, một số tiêu chí nhất định sẽ giúp doanh nghiệp thu hút vốn các doanh nghiệp nước ngoài. Thứ nhất, hoạt động của doanh nghiệp thật tốt, hoạt động bứt phá, đây là giá trị nội tại quan trọng nhất. Thứ hai, nhà đầu tư nước ngoài đề cao tính minh bạch, hiệu quả. Sư bền vững của giá trị nội tại phụ thuộc vào hệ thống quản trị của công ty. Vì vậy, các doanh nghiệp cần đề cao nguyên tắc quản trị, sử dụng hiệu quả công cụ này.

Thứ 3, với doanh nghiệp niêm yết cần sự công khai, minh bạch, sẵn sàng giải trình. Như vậy mới tạo được lòng tin. Giá trị cốt lõi mà doanh nghiệp hướng tới hướng tới. Như vậy chính doanh nghiệp mới tạo được hiệu ứng kết hợp chính sách nới room từ Nghị định 60.

Về lo ngại doanh nghiệp Việt có thể bị thâu tóm, TS Võ Trí Thành cho biết việc thâu tóm phụ thuộc vào chiến lược thâu tóm của từng nhà đầu tư, chúng ta phải chấp nhận M&A để học hỏi để hậu M&A sẽ tiếp tục con đường đó hoặc con đường khác. Cạnh tranh bao giờ cũng khó, nếu đã hội nhập phải cạnh tranh. Còn theo ông Lê Anh Tuấn, kinh nghiệm đầu tư 15 năm qua cho thấy việc nới room chưa có nước nào bị ảnh hưởng đến thị trường mà đều phục vụ phát triển kinh tế. Vì thế lo ngại thâu tóm từ bây giờ thì hơi thái quá.

Hiện tại, Bộ Tài chính đã hoàn tất các thông tư hướng dẫn và sẽ sớm ban hành trong thời gian tới.

Đoàn Huế  (Thương hiệu & Công luận)