(TH&CL) Sau Tết Nguyên dán, bà con nông dân thường bắt tay vào công việc đồng áng để chuẩn bị cho vụ lúa chiêm xuân. Song, một thực tế đáng báo động hiện nay: người nông dân không còn thiết tha, mặn mà với đồng ruộng…

Đất nông nghiệp giờ trở thành bãi hoang

Những cánh đồng hoang

Mặc dù đã có lịch gieo cấy phát trên hệ thống loa phát thanh, nhưng người dân ở một số xã của huyện Từ Liêm (Hà Nội) lại tỏ ra không mấy quan tâm.

Có mặt tại xã Tây Mỗ, chúng tôi thấy chỉ một số ít người dân là ra đồng làm việc, số còn lại thì ở nhà buôn bán hoặc làm các công việc khác. Tìm hiểu tại thôn Hạnh (Tây Mỗ) thì được biết, người dân giờ ít cấy lúa. Phần lớn bà con chuyển sang kinh doanh, theo các công trình xây dựng làm thuê...  Hiện các cánh đồng Thuê, Đống Bùi, Đống Sang, Bìm Bìm… trong xã, diện tích đất nông nghiệp, trong đó nhiều cánh đồng thuộc cốt đất loại 1, cấy lúa cho năng suất cao, bị bỏ hoang không ít, cỏ mọc um tùm, trở thành nơi thả trâu bò, phế thải xây dựng. “Những năm trước, người dân chúng tôi nhà nào cũng cấy, nhưng từ khi có mấy dự án về đây thì bà con hầu như nhà nào cũng bỏ ruộng vì không thể cấy hái được nữa”, chị Nguyễn Thị Liên cho hay.

Tại xã Đại Mỗ, diện tích đất nông nghiệp bỏ hoang cũng rất lớn. Cánh đồng trước mặt Nhà Văn hóa thôn Giao Quang (Đại Mỗ), từ lâu đã biến thành bãi đất hoang. Chỉ có một vài hộ dân vì tiếc đất nên tận dụng một phần nhỏ diện tích trồng rau để tăng thêm thu nhập.

Vì sao người nông dân bỏ ruộng?

Vẫn biết “tấc đất, tấc vàng”, nhưng việc người nông dân bỏ ruộng, không còn mặn mà bám đất, bám ruộng như hiện nay là một điều báo động, làm đau đầu các nhà quản lý.

Phóng viên Thương hiệu & Công luận đã về thôn Phú Đô, xã Mễ Trì (Từ Liêm) để tìm hiểu. Ông Nguyễn Văn Luyện, Chủ nhiệm HTX Phú Đô cho biết: “Toàn xã có tổng diện tích đất nông nghiệp hơn 100 ha, nhưng nay chỉ còn hơn 70 ha và diện tích đất trồng lúa chỉ còn khoảng 9 ha. Trước đây, nhà nào cấy nhiều tới hơn 1 mẫu ruộng, nhưng từ khi có các dự án đưa về thôn thì bà con không còn mặn mà với đồng ruộng. Nguyên nhân chủ yếu vẫn là do thiếu nước”.

Thôn Phú Đô có 24 cánh đồng, trong khi chỉ có 9 ha đất trồng lúa? Anh Nguyễn Văn Sơn, người dân thôn Phú Đô chia sẻ: “Trồng lúa mà không có nước thì thử hỏi lúa nào lên được? Vì sau khi các dự án được đầu tư về đây thì hệ thống thủy lợi trong thôn bị phá hủy…”.

Việc trồng lúa không hiệu quả cũng là một trong những nguyên nhân khiến cho bà con bỏ ruộng, bỏ đất. “Một năm chỉ có 2 vụ, nhưng chúng tôi chỉ thu được mỗi vụ chiêm xuân, còn vụ mùa thì có cấy cũng coi như mất trắng. Mỗi một sào lúa, nếu năng suất thì được 2 tạ/sào nhưng mất 4 – 5 tháng mới cho thu hoạch. Chỉ tính riêng tiền cày bừa 200.000 đồng/sào, tiền thuê cấy 250.000 đồng/sào, tiền gặt 200.000 đồng/sào, đấy là chưa kể tiền thuốc sâu, tiền giống, tiền thuế khác nữa… Tính ra, chỉ có hòa thậm chí là lỗ”, bà Thoa người dân thôn An Thái, xã Đại Mỗ cho hay.

Những tưởng, khi các dự án được đầu tư tại địa bàn, bà con nông dân sẽ có thêm thu nhập khi cho con em mình vào đây làm; song niềm vui chưa thấy đâu thì nguy cơ ruộng không thể cấy hái hay trồng các loại hoa màu đang hiện hữu. Toàn thôn Phú Đô hiện có khoảng 36 ha diện tích đất nông nghiệp bị bỏ hoang. Lý do bởi một phần do tình trạng các dự án công trình trong quá trình san lấp mặt bằng đã gây ảnh hưởng nghiêm trọng tới môi trường, làm ô nhiễm không khí nên không thể cấy lúa được. Ngoài ra, trong quá trình thi công, phần lớn đất phế thải được đổ ngay sát ruộng của người dân làm biến rạng mặt bằng và điều này cũng là một trong nhiều nguyên nhân khiến người dân phải bỏ ruộng.

Từ thực trạng trên, mong rằng, Thành phố Hà Nội cần có chính sách trong quy hoạch sử dụng đất nông nghiệp một cách khoa học và có hiệu quả, tránh tình trạng để “tấc đất tấc vàng” trở thành những bãi đất hoang như hiện nay.

Ngọc Linh