Lễ hội Cầu mùa là một hoạt động tín ngưỡng mang đậm dấu ấn văn hóa nông nghiệp, đóng vai trò cốt lõi trong đời sống tâm linh của đồng bào dân tộc Cao Lan sinh sống tại xã Yên Sơn, tỉnh Tuyên Quang. Mục đích chính của lễ hội là bày tỏ lòng biết ơn đối với tổ tiên, thần linh, đồng thời gửi gắm ước nguyện về một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu và vạn vật sinh sôi nảy nở.
Trọng tâm của lễ hội là các nghi thức cúng tế trang nghiêm do các thầy cúng thực hiện. Những nghi lễ này được cộng đồng bảo tồn nguyên vẹn qua nhiều thế hệ, tái hiện một cách chân thực thế giới quan, nhân sinh quan và khát vọng về một cuộc sống ấm no, hạnh phúc. Cùng với phần lễ, phần hội mang đến không gian sinh hoạt cộng đồng đặc sắc với những làn điệu hát Sình ca giao duyên mộc mạc, tha thiết. Đây là minh chứng rõ nét cho một kho tàng văn nghệ dân gian phong phú, có giá trị lịch sử và nghệ thuật cao đang được người dân địa phương bền bỉ trao truyền.
Việc Lễ hội Cầu mùa được công nhận là Di sản Văn hóa phi vật thể quốc gia là dấu mốc quan trọng, khẳng định sự ghi nhận của Nhà nước đối với những nỗ lực bảo vệ văn hóa bản địa của chính quyền và nhân dân địa phương. Lễ đón nhận danh hiệu chính thức được Ủy ban nhân dân xã Yên Sơn tổ chức trọng thể vào ngày 20/3.
Theo UBND xã Yên Sơn, trong khuôn khổ sự kiện, người dân và du khách thập phương sẽ được trực tiếp tham gia trải nghiệm nhiều hoạt động văn hóa, thể thao truyền thống sôi nổi như tung còn, kéo co. Bên cạnh đó, lễ hội cũng tổ chức các không gian trưng bày, giới thiệu gian hàng ẩm thực và các sản phẩm thủ công, văn hóa đặc trưng của đồng bào Cao Lan.
Sự kiện này không chỉ mang ý nghĩa bảo tồn di sản mà còn thiết lập một môi trường giáo dục thực tiễn mang tính tương tác cao. Thông qua các hoạt động trải nghiệm trực tiếp tại lễ hội, thế hệ trẻ, đặc biệt là các em học sinh trên địa bàn, có cơ hội tìm hiểu sâu sắc hơn về cội nguồn văn hóa và truyền thống uống nước nhớ nguồn. Từ đó, hoạt động góp phần bồi đắp tình yêu quê hương và nâng cao ý thức trách nhiệm của giới trẻ trong việc giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc trước bối cảnh hội nhập.
Thành Nam
