Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đã ký Quyết định số 527/QĐ-TTg ngày 31/3 ban hành Kế hoạch triển khai Chỉ thị số 03-CT/TW (ngày 3/2/2026) của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong quản lý, phát triển vật liệu xây dựng giai đoạn mới.
Mục tiêu của Kế hoạch là cụ thể hóa các nhiệm vụ, giải pháp của Chỉ thị số 03-CT/TW; bảo đảm triển khai đồng bộ từ trung ương đến địa phương, đồng thời xác định rõ trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị và người đứng đầu trong quản lý, phát triển vật liệu xây dựng giai đoạn 2026–2030.
Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành, địa phương thực hiện thống nhất các nhiệm vụ với nguyên tắc “rõ việc, rõ cơ quan chủ trì, rõ sản phẩm, rõ tiến độ, rõ trách nhiệm”, đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền để nâng cao nhận thức về vai trò của ngành vật liệu xây dựng trong quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa.
Kế hoạch cũng nhấn mạnh việc bổ sung quy hoạch khoáng sản làm vật liệu xây dựng; đưa nội dung này vào chương trình công tác hằng năm; gắn trách nhiệm người đứng đầu với kết quả thực hiện. Cùng với đó là tăng cường truyền thông về phát triển vật liệu tiết kiệm tài nguyên, năng lượng, thân thiện môi trường; thúc đẩy ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Một nhiệm vụ quan trọng là xây dựng Luật Quản lý, phát triển vật liệu xây dựng cùng các cơ chế, chính sách khuyến khích doanh nghiệp đổi mới công nghệ, chuyển đổi xanh, nâng cao năng suất và sức cạnh tranh. Đồng thời, áp dụng chế tài đủ mạnh đối với các vi phạm trong khai thác, chế biến và sử dụng khoáng sản.
Ngoài ra, sẽ nghiên cứu quy hoạch phát triển các vật liệu chủ yếu như xi măng, thép, gạch ốp lát, kính xây dựng nhằm kiểm soát đầu tư, tránh dư thừa công suất, cũng như xây dựng cơ chế bảo đảm nguồn vật liệu san lấp cho các công trình hạ tầng trọng điểm.
Tăng cường kiểm định, giám sát chất lượng và nâng cao trách nhiệm các tổ chức chứng nhận; đồng thời công khai minh bạch thông tin về sản xuất, tiêu thụ, tồn kho và giá vật liệu xây dựng.
Chính phủ yêu cầu xử lý nghiêm hành vi đầu cơ, thao túng, gian lận thương mại gây bất ổn thị trường; đẩy mạnh thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm.
Định hướng phát triển vật liệu xây dựng theo quy hoạch, gắn với mục tiêu kinh tế - xã hội, quốc phòng - an ninh; khuyến khích vật liệu mới, vật liệu xanh, tiết kiệm năng lượng và thân thiện môi trường.
Song song đó, đa dạng hóa sản phẩm, nâng cao chất lượng, giảm phụ thuộc nhập khẩu và thúc đẩy xuất khẩu; bảo đảm nguồn nguyên liệu thông qua quy hoạch khoáng sản và xây dựng hệ thống dữ liệu ngành đồng bộ, thống nhất.
Chính phủ khuyến khích hình thành các khu chế biến khoáng sản tập trung, vận hành hiệu quả nhằm giảm thất thoát và tiết kiệm tài nguyên; đồng thời kiểm soát chặt các cơ sở sản xuất có nguy cơ gây ô nhiễm, thúc đẩy sử dụng năng lượng tiết kiệm, nhiên liệu thay thế và giảm phát thải, từng bước loại bỏ công nghệ lạc hậu.
Cùng với đó, tiếp tục nghiên cứu, đánh giá việc sử dụng cát biển, cát nghiền và vật liệu thay thế trong các dự án hạ tầng, bảo đảm đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật và yêu cầu bảo vệ môi trường.
Việc ứng dụng công nghệ số được đẩy mạnh trong quản lý sản xuất, kiểm soát chất lượng, logistics và giám sát môi trường, kết nối dữ liệu với cơ quan quản lý. Đồng thời, tăng cường theo dõi, dự báo cung – cầu, nắm bắt yêu cầu từ thị trường quốc tế, quản lý hiệu quả nhập khẩu và nâng cao năng lực phòng vệ thương mại đối với vật liệu xây dựng.
Chi Chi (t/h)
