Mới đây, EuroCham (Cộng đồng DN châu Âu tại Việt Nam) đã công bố kết quả cuộc khảo sát lần thứ 13 về Chỉ số môi trường kinh doanh (BIC) hàng quý. Kết quả cho thấy, mức độ tin cậy và triển vọng kinh doanh trong cộng đồng DN châu Âu tại Việt Nam tiếp tục giữ nguyên so với quý III, duy trì ở mức trung bình 50 điểm.


Chỉ số môi trường kinh doanh ở mức trung bình

Với kết quả trên, các DN tỏ ra quan ngại về ảnh hưởng từ việc thay đổi các luật lệ trong tương lai. Tuy nhiên, dự kiến sẽ có sự gia tăng trong kế hoạch đầu tư và đơn đặt hàng; từ đó tác động tích cực đến kế hoạch tuyển dụng. Một chuyển biến tích cực khác cho thấy theo dự đoán của các DN tham gia khảo sát, tình trạng lạm phát sẽ giảm tác động lên hoạt động kinh doanh. Theo EuroCham, việc thay đổi các luật lệ, chính sách trong suốt năm 2013 đã ảnh hưởng tiêu cực đến hoạt động kinh doanh của các DN và khuynh hướng này dự định sẽ tiếp tục tăng vào năm 2014. Có tới 89% các DN tham gia khảo sát cho rằng, Chính phủ cần cân nhắc những vấn đề mà các DN đề cập trong Sách Trắng 2014 của EuroCham.

Hơn một nửa số DN tham gia khảo sát thuộc ngành dịch vụ, gần 1/5 thuộc ngành thương mại và sản xuất, còn lại là hoạt động trong các lĩnh vực khác.

Nhìn chung, so với quý trước, không có một sự thay đổi đáng kể nào về đánh giá của các DN tham gia khảo sát đối với tình hình kinh doanh hiện tại, với 38% các DN đánh giá tích cực. Tuy nhiên, chỉ số này đã phần nào được cải thiện so với năm ngoái, khi mà BCI nằm ở mức thấp nhất (45 điểm). Số lượng các DN tham gia khảo sát đánh giá tiêu cực về tình hình kinh doanh hiện tại đã giảm xuống còn 24% so với 28% của quý trước.

Đáng ngại là, về triển vọng kinh doanh, số lượng các DN tham gia khảo sát đánh giá tích cực, lần đầu tiên đã giảm (xuống còn 44%) sau 2 quý tăng liên tiếp. Tuy nhiên, so với tỷ lệ 26% của năm ngoái, đây là một dấu hiệu tích cực. Ngay cả khi phần lớn các DN vẫn tiếp tục cam kết hoạt động tại Việt Nam trong dài hạn, sự thay đổi này là điều đáng lo ngại và nhấn mạnh hơn nữa việc Chính phủ Việt Nam cần phải giải quyết các vấn đề kinh doanh gây ảnh hưởng tiêu cực đến các nhà đầu tư nước ngoài.

Triển vọng kinh tế vĩ mô ổn định

Theo báo cáo, các kế hoạch đầu tư khuynh hướng tăng, với 41% các DN tham gia khảo sát dự kiến sẽ tăng đầu tư vào Việt Nam, so với 34% của quý trước. Tương ứng với chuyển biến này, số lượng các đơn đặt hàng dự kiến sẽ tiếp tục tăng, lên mức 67% (so với 61% và 53% của 2 quý trước).

Những kế hoạch do Chính phủ Việt Nam triển khai nhằm giảm lạm phát đã phát huy tác dụng. Điều này được thể hiện rõ qua kết quả của BCI; có sự giảm đáng kể, từ 43% của quý trước và 50% của năm ngoái xuống còn 29% các DN tham gia khảo sát cho rằng, lạm phát có tác động đáng kể đến hoạt động kinh doanh của các DN.

Các DN cũng được yêu cầu đưa ra dự đoán về tỷ lệ lạm phát và kết quả trung bình là 4,69% so với dự đoán 5,94% trong năm ngoái, thể hiện sự lạc quan đối với triển vọng kinh tế vĩ mô. Đây được xem là một sự cải thiện đáng kể.

Tuy nhiên, một số các DN đang cân nhắc việc chuyển công việc kinh doanh sang một nước ASEAN khác. EuroCham mong muốn hỗ trợ Chính phủ Việt Nam trong quá trình xác định những vấn đề ẩn chứa đằng sau sự quan ngại này. Kết quả BCI của quý này cho thấy, 4 thách thức chính khi hoạt động kinh doanh tại Việt Nam là: tham nhũng (72%); việc thực thi các quy định pháp luật còn yếu hoặc chưa nhất quán (67%); những trở ngại về hành chính (52%); và thiếu sự minh bạch (45%).

Hướng đến năm 2014, khoảng một nửa các DN cho rằng, các quy định sẽ tiếp tục có tác động tiêu cực đến công việc kinh doanh của họ. Điều này lý giải cho việc có tới 89% các DN cho rằng “Chính phủ Việt Nam nên cân nhắc các kiến nghị trong Sách Trắng 2014”.

Bên cạnh đó, các DN cũng ghi nhận một số khía cạnh rất tích cực khi hoạt động kinh doanh tại Việt Nam, trong đó quan trọng nhất là các cơ hội kinh doanh (60%), sự tăng trưởng trong tương lai của thị trường (60%) và việc Việt Nam được xem như một trung tâm khu vực về xuất khẩu (19%).

Thảo Miên