Khu công nghệ cao Hòa Lạc: “Phát lộ” hàng loạt sai phạm

Điều chỉnh quy hoạch chậm, không phù hợp; giao đất trái quy định, sử dụng đất sai mục đích; nhiều thiếu sót, vi phạm với số tiền lên tới hàng chục tỷ đồng… là những nội dung được Thanh tra Chính phủ kết luận sau thời gian thanh tra việc quản lý sử dụng vốn tại Khu công nghệ cao Hòa Lạc (CNCHL).

Nhiều sai phạm được chỉ rõ

Khu CNCHL được Thủ tướng Chính phủ ký quyết định thành lập từ năm 1998 với kỳ vọng là thành phố khoa học tầm cỡ quốc gia, là yếu tố quan trọng để đẩy mạnh quá trình công nghiệp hóa, là thí điểm rút kinh nghiệm cho việc đẩy mạnh phát triển các khu công nghệ cao trong cả nước... Tuy nhiên, qua thanh tra,Thanh tra Chính phủ (TTCP) đã phát hiện còn nhiều thiếu sót, vi phạm.

Cụ thể, việc điều chỉnh quy hoạch còn chậm, thuyết minh quy hoạch có nội dung sai lệch, chưa phù hợp, cập nhật số liệu hiện trạng chưa chính xác, thiếu quy định về các khu vực cấm xây dựng. Việc lập dự toán và thực hiện các dự án (DA) xây dựng hạ tầng có nhiều vi phạm trong các giai đoạn thiết kế, lập, thẩm định, phê duyệt thiết kế - dự toán làm tăng không đúng giá trị tổng dự toán các gói thầu với số tiền trên 40,1 tỷ đồng; thi công xây lắp, điều chỉnh giá theo quy định và nghiệm thu thanh toán với tổng số tiền vi phạm trên 10,2 tỷ đồng.

Tại DA dò mìn khu vực 600ha, hồ sơ hoàn công và chứng từ thanh quyết toán có nhiều mâu thuẫn, chưa đủ căn cứ pháp lý, hạch toán về chi phí nhân công và chi phí máy thi công của đơn vị thi công chênh lệch tới trên 7,1 tỷ đồng (chiếm 35% giá trị quyết toán).

Bên cạnh đó, tiến độ đền bù GPMB Khu CNCHL và KCN Bắc Phú Cát tại huyện Thạch Thất (Hà Nội) không đáp ứng được yêu cầu (không hoàn thành trước ngày 31/12/2012 theo chỉ đạo của Thủ tướng). Công tác GPMB thực hiện không đồng bộ, không được xử lý triệt để.

Kết luận thanh tra cũng chỉ rõ hiện tượng chuyển nhượng trái phép giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, áp đơn giá bồi thường không đúng; bồi thường vượt hạn mức, hỗ trợ không đúng chính sách, giao đất cho Công ty TNHH Toàn Thắng trái quy định, sử dụng tiền bồi thường đất công ích không đúng chính sách... với tổng số tiền vi phạm trên 16,5 tỷ đồng.

Việc đền bù GPMB KCN Bắc Phú Cát trên địa bàn xã Phú Cát (Quốc Oai, Hà Nội) không đối trừ 50% tiền sử dụng đất khi đền bù cho người được chia tách đất; hỗ trợ sai chính sách, sử dụng sai mục đích tiền thu của dân nộp tiền sử dụng đất tái định cư, tiền đấu giá đất và chưa chi trả tiền bồi thường đất công ích cho xã với tổng số tiền vi phạm trên 46,7 tỷ đồng.

Việc quy hoạch và đầu tư xây dựng khu tái định cư tại huyện Quốc Oai không đáp ứng được nhu cầu, tiến độ xây dựng chậm, điều chỉnh công năng khu thể thao công cộng sai mục đích.

Đến tháng 4/2013, DA vẫn chưa triển khai xây dựng, chưa thu tiền đầu tư hạ tầng và tiền sử dụng đất của Công ty CP Dịch vụ thương mại Lã Vọng số tiền trên 46,23 tỷ đồng, chưa thu tiền lãi chậm nộp tiền sử dụng đất từ tháng 1/2011.

Việc đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư Nam đường tỉnh lộ 420, Khu CNCHL từ năm 2008 đến nay chưa hoàn thành; BQL DA Khu CNCHL, UBND huyện Thạch Thất, Ban bồi thường GPMB và BQL các dự án huyện Thạch Thất thiếu trách nhiệm trong công tác tái định cư, không giải phóng được mặt bằng để thi công, nguồn vốn tồn đọng, thi công dở dang, gây lãng phí tiền ngân sách nhà nước và của các nhà thầu, không thu hồi vốn tạm ứng, thanh toán bê tông nhựa hạt mịn không đúng khối lượng thi công thực tế trên 5,76 tỷ đồng.

Việc thu hút đầu tư, khai thác quỹ đất có nhiều vi phạm như: Phê duyệt chi phí quản lý DA chưa đúng quy định; không yêu cầu nhà thầu bảo hành công trình theo quy định, sử dụng kinh phí từ ngân sách nhà nước để duy tu bảo dưỡng một số công trình khi chưa hết thời hạn bảo hành, còn để xảy ra mất tài sản... dẫn đến vi phạm với tổng số tiền hơn 4,6 tỷ đồng…

Kiến nghị thu hồi hơn 2,9 tỷ đồng

Từ những thiếu sót, sai phạm trên, TTCP đã kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo chấn chỉnh về công tác quản lý đối với Bộ KH&CN, BQL Khu CNCHL, UBND TP. Hà Nội và các đơn vị có liên quan.

Về kinh tế, TTCP kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo BQL Khu CNCHL thu hồi hơn 2,9 tỷ đồng từ 3 đơn vị nộp ngân sách nhà nước; yêu cầu các nhà thầu thi công khắc phục, hoàn trả dư án tài sản, vật tư còn thiếu khi bàn giao số tiền hơn 1,5 tỷ đồng; giảm trừ quyết toán đối với các đơn vị thực hiện các dự án đường các tuyến A, B, C*, E; dự án đường các tuyến 5*, 8*, 10* và D kéo dài và dự án vườn ươm DN công nghệ cao với tổng số tiền hơn 9,9 tỷ đồng. Điều chỉnh giảm dự toán dự án vườn ươm công nghệ cao số tiền hơn 1,2 tỷ đồng, chi phí quản lý DA số tiền hơn 2,5 tỷ đồng...

UBND TP. Hà Nội thu hồi diện tích hơn 30 nghìn m2 đất đã giao cho Công ty CP Dịch vụ thương mại Lã Vọng trả lại cho DA tái định cư của huyện Quốc Oai để xây dựng khu thể thao và các công trình công cộng; Công ty Vinaconex thu hồi hơn 910 triệu đồng từ Công ty CP Xây dựng số 21 và Công ty CP Xây dựng số 12 (thuộc Tổng Công ty Vinaconex); UBND huyện Thạch Thất yêu cầu 2 nhà thầu hoàn trả tạm ứng thông qua khối lượng thi công công trình theo giá trị và hợp đồng trọn gói đã được ký kết tại thời điểm tạm ứng số tiền hơn 2,3 tỷ đồng.

UBND huyện Quốc Oai bố trí vốn trả lại dự án tái định cư Vai Réo theo đúng tiến độ được duyệt hơn 15 tỷ đồng; cho phép bán đấu giá 30 ô đất tại khu tái định cư và nhà ở Vai Réo, nhưng phải đáp ứng các điều kiện bố trí đủ diện tích đất tái định cư cho các hộ dân theo thiết kế được duyệt, toàn bộ số tiền thu từ đấu giá 30 ô đất phải trả lại cho dự án tái định cư, không được sử dụng vào việc khác. Yêu cầu UBND xã Phú Cát (Quốc Oai) nộp hơn 1,6 tỷ đồng về ngân sách huyện Quốc Oai.

Bộ Quốc phòng giao cơ quan chuyên môn kiểm tra diện tích thực tế đã dò tìm, xử lý bom mìn khu vực 600 ha, cùng với BQL Khu CNCHL thanh quyết toán khối lượng theo số liệu đã kiểm tra.

Tuấn Ngọc