Giảm gánh nặng chi phí cho hoạt động nghiên cứu
Một trong những điểm đáng chú ý của Nghị định 260/2026/NĐ-CP là việc mở rộng các chính sách ưu đãi tài chính đối với tổ chức và doanh nghiệp đầu tư cho nghiên cứu, phát triển công nghệ cao cũng như công nghệ chiến lược.
Theo quy định mới, nhiều loại máy móc, thiết bị, vật tư chuyên dụng, tài liệu và ấn phẩm khoa học nhập khẩu phục vụ trực tiếp cho hoạt động nghiên cứu sẽ thuộc diện được miễn thuế nhập khẩu theo quy định của pháp luật về thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu.
Đối với doanh nghiệp, các khoản chi cho nghiên cứu và phát triển được áp dụng cơ chế ưu đãi khi xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp theo quy định hiện hành. Ngoài chi phí nghiên cứu trực tiếp, các khoản tài trợ hoặc đầu tư cho hoạt động đổi mới sáng tạo cũng được thực hiện theo cơ chế tài chính dành cho lĩnh vực khoa học và công nghệ.
Đáng chú ý, chi phí đầu tư xây dựng hạ tầng phục vụ nghiên cứu công nghệ cao và công nghệ chiến lược cũng được tính vào khoản chi được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế, qua đó góp phần giảm áp lực tài chính cho doanh nghiệp trong giai đoạn đầu tư dài hạn.
Nhà khoa học được hưởng chính sách ưu đãi
Không chỉ hướng đến doanh nghiệp, Nghị định mới còn mở rộng chính sách khuyến khích đối với đội ngũ trực tiếp tham gia nghiên cứu.
Theo đó, cá nhân thực hiện các nhiệm vụ nghiên cứu, phát triển công nghệ cao hoặc công nghệ chiến lược được miễn thuế thu nhập cá nhân đối với phần thu nhập từ tiền lương, tiền công phát sinh trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.
Bên cạnh đó, thu nhập từ quyền tác giả đối với các kết quả nghiên cứu sau khi được thương mại hóa cũng thuộc diện được miễn thuế theo quy định.
Chính sách này được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao tham gia các hoạt động nghiên cứu và phát triển, đồng thời khuyến khích quá trình chuyển giao kết quả nghiên cứu vào thực tiễn sản xuất.
Hỗ trợ từ nghiên cứu đến thương mại hóa sản phẩm
Bên cạnh ưu đãi về thuế, Nghị định 260/2026/NĐ-CP còn xây dựng nhiều cơ chế hỗ trợ xuyên suốt quá trình hình thành và phát triển công nghệ.
Các tổ chức, cá nhân nghiên cứu sẽ được ưu tiên tham gia các chương trình khoa học và công nghệ do Nhà nước đặt hàng. Nhiều nhiệm vụ nghiên cứu có thể được ngân sách hỗ trợ toàn bộ kinh phí triển khai cũng như kinh phí đào tạo, bồi dưỡng nhân lực.
Đối với sản phẩm nghiên cứu, Nhà nước hỗ trợ kinh phí đăng ký bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ trong và ngoài nước, hỗ trợ kiểm định, thử nghiệm, đánh giá chất lượng và thúc đẩy thương mại hóa thông qua các chương trình đổi mới sáng tạo hoặc hoạt động mua sắm công.
Một điểm mới khác là cơ chế hỗ trợ lãi suất dành cho doanh nghiệp đầu tư vào nghiên cứu.
Theo đó, doanh nghiệp thực hiện dự án công nghệ cao được hỗ trợ một phần lãi suất vay vốn trong thời gian tối đa 5 năm. Với các dự án thuộc lĩnh vực công nghệ chiến lược, mức hỗ trợ được nâng lên cao hơn nhằm tạo điều kiện cho doanh nghiệp triển khai các dự án có quy mô lớn và thời gian thu hồi vốn dài.
Việc kết hợp đồng thời các chính sách ưu đãi về thuế, tín dụng, nhân lực và thương mại hóa được kỳ vọng sẽ hình thành hệ sinh thái hỗ trợ toàn diện cho hoạt động nghiên cứu và đổi mới sáng tạo. Qua đó, tạo thêm động lực thúc đẩy doanh nghiệp đầu tư vào các ngành công nghệ có hàm lượng tri thức cao, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế trong giai đoạn phát triển mới.
Minh Thành (t/h)
