Theo số liệu thống kê vừa được công bố, tháng 2/2026 – thời kỳ thường là đỉnh điểm của mùa đông, miền Bắc chỉ ghi nhận 3 đợt không khí lạnh. Trong đó, duy nhất một đợt gây rét đậm, rét hại diện rộng, diễn ra từ ngày 8 đến 12/2. Tuy nhiên, đợt rét này kéo dài ngắn ngày và nền nhiệt, xét theo chuỗi giá trị lịch sử, không xuống quá thấp so với nhiều năm trước.
Diễn biến trên cho thấy, mùa đông năm nay có xu hướng ấm hơn rõ rệt. Tính theo chuỗi số liệu quan trắc nhiều năm, nhiệt độ trung bình tháng 2/2026 trên phạm vi cả nước đều cao hơn trung bình nhiều năm cùng kỳ. Đáng chú ý, khu vực Bắc Bộ và dải từ Thanh Hóa đến Quảng Ngãi có mức nhiệt cao hơn từ 1,5 – 2,5 độ C; thậm chí một số nơi cao hơn từ 3 – 4 độ C, chủ yếu tập trung ở miền Bắc.
Không chỉ cao hơn trung bình nhiều năm, tại một số trạm khí tượng còn ghi nhận nhiệt độ cao nhất tuyệt đối trong ngày đạt và vượt giá trị lịch sử cùng kỳ. Mức 37,8 độ C được xem là một trong những giá trị nổi bật, phản ánh rõ nét tính chất ấm bất thường của mùa đông năm nay.
Không khí lạnh hoạt động yếu và ngắn ngày
Theo nhận định của Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, trong tháng 3, không khí lạnh vẫn tiếp tục xuất hiện nhưng cường độ chủ yếu ở mức trung bình và yếu. Các đợt không khí lạnh này có xu hướng gây mưa rào và dông rải rác, thay vì tạo ra những đợt rét sâu kéo dài như thường thấy trong chính vụ đông.
Ngay từ đêm 2/3, một đợt không khí lạnh đã tràn xuống miền Bắc, gây mưa rào và dông rải rác từ đêm 2/3 đến ngày 3/3. Trời chuyển rét về đêm và sáng; riêng vùng núi rét cả ngày lẫn đêm. Tuy nhiên, đây tiếp tục là một đợt rét ngắn, dự báo nền nhiệt sẽ tăng dần trở lại vào cuối tuần.
Thực tế này cho thấy, các đợt lạnh trong mùa đông năm nay đến nhanh nhưng cũng kết thúc sớm, không duy trì được nền nhiệt thấp trong thời gian dài. Sự suy yếu về cường độ và tần suất của không khí lạnh là yếu tố chính khiến nhiệt độ trung bình tháng 2 cao hơn đáng kể so với quy luật nhiều năm.
Nam Bộ nắng nóng sớm, mưa trái mùa đan xen
Không chỉ miền Bắc ghi nhận nền nhiệt cao bất thường, Nam Bộ năm nay cũng chứng kiến nắng nóng đến sớm hơn so với nhiều năm.
Trong các ngày 8 – 9/2, khu vực này đã xuất hiện nắng nóng cục bộ với nhiệt độ cao nhất 34 – 35 độ C. Đặc biệt, từ ngày 16 – 20/2, Nam Bộ xảy ra nắng nóng diện rộng với mức nhiệt cao nhất phổ biến từ 37 – 37,5 độ C. Đây là đợt nắng nóng diện rộng đầu tiên của cả nước trong năm 2026.
Ngay sau đợt nắng nóng, Nam Bộ lại xuất hiện mưa trái mùa diện rộng. Có 8 địa điểm ghi nhận lượng mưa lớn đạt mức kỷ lục trong tháng 2. Sự đan xen giữa nắng nóng gay gắt và mưa trái mùa cho thấy thời tiết giai đoạn đầu năm có nhiều biến động phức tạp.
Dự báo trong khoảng cuối tháng 3, nắng nóng tại Nam Bộ có khả năng gia tăng cả về cường độ lẫn phạm vi. Xen kẽ các đợt nắng nóng, khu vực này có thể tiếp tục xuất hiện mưa trái mùa kèm theo dông, lốc.
Những diễn biến nêu trên cho thấy, bức tranh khí hậu đầu năm 2026 đang có nhiều điểm khác biệt so với trung bình nhiều năm, trong đó nổi bật là mùa đông ấm bất thường tại miền Bắc với mức nhiệt lên tới 37,8 độ C giữa cao điểm mùa lạnh.
Thiên Trường
