Từng bước hình thành hệ sinh thái dữ liệu dùng chung
Sau gần một tháng chuẩn bị và thử nghiệm, từ ngày 7 đến 30/9, Kho dữ liệu dùng chung của tỉnh Nghệ An đã bước đầu hình thành các cấu phần quan trọng, được xây dựng theo Khung kiến trúc dữ liệu quốc gia và Khung kiến trúc dữ liệu tỉnh.
Hệ thống có khả năng kết nối thông qua API và LGSP, đồng thời thực hiện chuẩn hóa, kiểm soát chất lượng dữ liệu theo yêu cầu “Đúng - Đủ - Sạch - Sống”.
Kho dữ liệu dùng chung được tổ chức với 4 cấu phần gồm: Kho dữ liệu dùng chung; Sổ tay điều hành iNgheAn; Nền tảng điều hành thời gian thực; Dữ liệu mở, chia sẻ mở.
Về dữ liệu, hệ thống đã kết nối với Cơ sở dữ liệu quốc gia ngành Tài chính. Trong phạm vi tỉnh, 8 lĩnh vực đã xây dựng kho dữ liệu với 148 tập dữ liệu; Kho dữ liệu tỉnh hiện có 93 tập dữ liệu thuộc 21 danh mục. Các dữ liệu trước khi đưa vào kho được làm sạch và đánh giá chất lượng.
Đây được xem là bước quan trọng bởi giá trị của một hệ thống dữ liệu không chỉ nằm ở số lượng thông tin được thu thập, mà còn ở khả năng bảo đảm dữ liệu chính xác, thống nhất, được cập nhật thường xuyên và có thể kết nối, chia sẻ giữa các cơ quan.
Song song với việc xây dựng kho dữ liệu, Nghệ An đã thiết lập hệ thống bảng điều hành theo 3 tầng và 9 trục dữ liệu trọng tâm. Ứng dụng iNgheAn được phát triển trên cả hai nền tảng iOS và Android, giúp lãnh đạo có thể theo dõi, khai thác thông tin phục vụ chỉ đạo, điều hành ở mọi lúc, mọi nơi.
Hệ thống cũng từng bước tích hợp các chức năng hỗ trợ phân tích dữ liệu bằng trí tuệ nhân tạo, hướng tới hình thành trợ lý dữ liệu phục vụ công tác quản lý. Cùng với đó, Cổng dữ liệu mở được xây dựng nhằm tạo điều kiện để người dân, doanh nghiệp tiếp cận những dữ liệu được phép công khai, qua đó tăng tính minh bạch và khả năng khai thác dữ liệu phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Phát biểu tại buổi lễ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thái Văn Thành nhấn mạnh yêu cầu đặt ra trong chuyển đổi số hiện nay không dừng ở việc số hóa hồ sơ, quy trình, mà phải tạo lập được nguồn dữ liệu có chất lượng, có khả năng kết nối và được khai thác hiệu quả.
Theo ông Thái Văn Thành, với một địa bàn rộng, quy mô lớn và điều kiện phát triển giữa các khu vực còn có sự khác biệt, việc hình thành hệ thống dữ liệu dùng chung có ý nghĩa thiết thực đối với Nghệ An.
Kho dữ liệu dùng chung vì vậy không đơn thuần là nơi tập hợp thông tin của các cơ quan, đơn vị. Quan trọng hơn là tạo ra sự kết nối, khơi thông dòng chảy dữ liệu giữa các cấp, các ngành để dữ liệu trở thành một nguồn lực phục vụ quản trị và phát triển.
Tỉnh yêu cầu dữ liệu phải bảo đảm các tiêu chí “Đúng - Đủ - Sạch - Sống”, đồng thời thống nhất, có khả năng chia sẻ, khai thác hiệu quả và an toàn theo quy định. Công nghệ phải giúp chuyển dữ liệu thành thông tin có giá trị, qua đó hỗ trợ lãnh đạo nắm bắt tình hình, nhận diện sớm những vấn đề phát sinh, xác định trách nhiệm và đưa ra quyết định kịp thời.
Đáng chú ý, lãnh đạo tỉnh yêu cầu cơ quan, đơn vị tạo lập và quản lý dữ liệu phải gắn trách nhiệm của người đứng đầu với chất lượng dữ liệu. Dữ liệu phải được cập nhật thường xuyên, bảo đảm tính đầy đủ, chính xác, kịp thời và khả năng kết nối, chia sẻ.
Trước mắt, Sở Khoa học và Công nghệ phối hợp Văn phòng UBND tỉnh cùng các sở, ngành lựa chọn những nhóm dữ liệu và chỉ tiêu thiết yếu để tập trung khai thác. Trong đó có các lĩnh vực như phát triển kinh tế - xã hội, thu - chi ngân sách, giải ngân vốn đầu tư công, thủ tục hành chính, tiến độ thực hiện nhiệm vụ và một số lĩnh vực thiết yếu khác.
Mỗi chỉ tiêu được đưa lên hệ thống phải có khả năng phản ánh kết quả, tiến độ, những vấn đề cần xử lý và trách nhiệm của từng đơn vị.
Lấy hiệu quả khai thác làm thước đo
Cùng với việc đưa hệ thống vào vận hành thử nghiệm, Nghệ An đang tiếp tục hoàn thiện kiến trúc dữ liệu, khung quản trị, danh mục và từ điển dữ liệu; đồng thời xây dựng quy chế quản lý, kết nối và chia sẻ dữ liệu của tỉnh.
Tỉnh cũng đặt yêu cầu tăng cường kết nối với các cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu của các bộ, ngành; ưu tiên tái sử dụng những dữ liệu đã có nhằm hạn chế đầu tư trùng lặp. Một nhiệm vụ khác được đặt ra là bảo đảm an toàn, an ninh mạng, bảo vệ bí mật nhà nước và dữ liệu cá nhân trong toàn bộ quá trình kết nối, khai thác và chia sẻ.
Trước đó, tỉnh đã tổ chức tập huấn cho 160 cán bộ đầu mối, trong đó có 130 cán bộ cấp xã và 30 cán bộ cấp tỉnh, nhằm từng bước hình thành đội ngũ có khả năng quản lý và khai thác hệ thống dữ liệu.
Lãnh đạo tỉnh xác định việc ra mắt hệ thống không đồng nghĩa với việc hoàn thành một sản phẩm công nghệ, mà là điểm khởi đầu cho một phương thức quản trị mới. Quá trình vận hành sẽ tiếp tục được đánh giá, hoàn thiện ở những lĩnh vực đã đủ điều kiện trước khi từng bước mở rộng.
Mục tiêu được đặt ra là giảm thời gian dành cho việc tổng hợp báo cáo, tăng thời gian phân tích, xử lý công việc và nâng cao chất lượng các quyết định quản lý.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thái Văn Thành yêu cầu việc triển khai phải tránh hình thức, không chạy theo số lượng dữ liệu hay số lượng chức năng. Mọi dữ liệu được kết nối và mọi chức năng được xây dựng phải được khai thác thực chất, tạo ra giá trị cụ thể cho công tác quản lý, điều hành, người dân và doanh nghiệp.
Khi hệ thống được vận hành hiệu quả, lãnh đạo có thêm cơ sở dữ liệu để đưa ra quyết định; cán bộ có thể giảm bớt công việc tổng hợp thủ công; các cơ quan tăng khả năng phối hợp, trong khi người dân và doanh nghiệp có thêm cơ hội tiếp cận dữ liệu công khai một cách thuận tiện, minh bạch.
Tỉnh Nghệ An đồng thời đề nghị các doanh nghiệp công nghệ tiếp tục đồng hành, hoàn thiện giải pháp kỹ thuật, nâng cao năng lực phân tích, khai thác dữ liệu và bảo đảm các yêu cầu về an toàn, bảo mật, tuân thủ pháp luật trong quá trình vận hành hệ thống.
Lê Quyết
