Ngày 28/7/2026, Thanh tra Chính phủ ban hành Thông báo số 2608/TB-TTCP về kết luận thanh tra việc chấp hành chính sách, pháp luật đối với Dự án đầu tư xây dựng Cảng hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1.

Theo kết luận của Thanh tra Chính phủ, phạm vi thanh tra tập trung vào Dự án thành phần 2 do Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam (VATM) làm chủ đầu tư và Dự án thành phần 3 do Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) làm chủ đầu tư, đặc biệt là các gói thầu xây lắp quan trọng như gói XD01, XD02, gói 5.6 và gói 5.10 của Nhà ga hành khách.

Thanh tra Chính phủ chỉ ra nhiều vi phạm, thiếu sót trong công tác đấu thầu, quản lý hợp đồng và tổ chức thi công tại các gói thầu trọng điểm ở Sân bay Long Thành.
Thanh tra Chính phủ chỉ ra nhiều vi phạm, thiếu sót trong công tác đấu thầu, quản lý hợp đồng và tổ chức thi công tại các gói thầu trọng điểm ở Sân bay Long Thành. (Ảnh minh hoạ)

Theo kết luận, quá trình triển khai dự án còn tồn tại nhiều thiếu sót từ khâu lập, thẩm định, phê duyệt dự án, lựa chọn nhà thầu đến quản lý hợp đồng, quản lý chất lượng, nghiệm thu, thanh toán, mua bảo hiểm bắt buộc và kê khai thuế giá trị gia tăng vãng lai. 

Thanh tra Chính phủ đánh giá ngoài yếu tố khách quan do quy mô dự án đặc biệt lớn, nguyên nhân còn xuất phát từ việc chủ đầu tư, đơn vị tư vấn và một số nhà thầu chưa tuân thủ đầy đủ quy định của pháp luật về đầu tư, xây dựng và đấu thầu.

Trong đó, đối với gói thầu 5.10 - gói thầu xây dựng và lắp đặt thiết bị Nhà ga hành khách, kết luận thanh tra nêu nhiều tồn tại trong quá trình lựa chọn nhà thầu. Trong đó, tổ chuyên gia được xác định có vi phạm khi không yêu cầu làm rõ hồ sơ năng lực, kinh nghiệm thực hiện hợp đồng tương tự của Vinaconex theo quy định.

Đồng thời, hồ sơ dự thầu của Liên danh Vietur sử dụng đồng USD để dự thầu và ký hợp đồng cũng được xác định chưa phù hợp quy định, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh thiệt hại cho chủ đầu tư do biến động tỷ giá.

Kết luận thanh tra cũng chỉ ra nhiều tồn tại trong quá trình thi công gói thầu 5.10 như việc thay đổi vật liệu, thiết bị so với hồ sơ dự thầu; sử dụng một số vật liệu khi chưa hoàn tất thủ tục theo quy định; một số thiết bị thi công hết thời hạn kiểm định; tiến độ một số hạng mục chậm; việc điều chỉnh đơn giá hợp đồng chưa được thực hiện đầy đủ.

Kết luận thanh tra cũng xác định có dấu hiệu chuyển nhượng thầu trái quy định. Theo đó, tại gói thầu 5.10, nhà thầu chính và các thành viên trong Liên danh Vietur đã ký hợp đồng để đơn vị khác thực hiện một phần công việc với tổng giá trị hơn 1.652 tỷ đồng, được xác định thuộc hành vi vi phạm chuyển nhượng thầu theo điểm a khoản 8 Điều 89 Luật Đấu thầu năm 2013. 

Các doanh nghiệp được nêu trong kết luận liên quan gói thầu này gồm Hancorp, CC1, Vinaconex, Newtecons, Ricons, Phục Hưng, ATAD, SOL E&C và HAWEE với vai trò là thành viên liên danh hoặc nhà thầu chính. 

Bên cạnh đó, Thanh tra Chính phủ cũng nêu rõ trường hợp ACV và đơn vị tư vấn giám sát chấp thuận để IC ICTAS giao công việc hệ thống quản lý trung tâm (CMS) cho Ricons không thuộc trường hợp chuyển nhượng thầu theo quy định của Luật Đấu thầu.

Còn đối với Gói thầu 5.6, Thanh tra Chính phủ xác định ba thành viên trong liên danh gồm Hancorp, Vinaconex và Fecon đã ký hợp đồng với các đơn vị chưa được chủ đầu tư chấp thuận làm nhà thầu phụ để thực hiện một phần công việc có giá trị hơn 87 tỷ đồng. 

Thanh tra Chính phủ đánh giá nguyên nhân của các tồn tại ngoài yếu tố khách quan do quy mô dự án đặc biệt lớn, còn xuất phát từ việc chủ đầu tư, đơn vị tư vấn và một số nhà thầu chưa tuân thủ đầy đủ quy định của pháp luật về đầu tư, xây dựng và đấu thầu; năng lực quản lý và tính tuân thủ pháp luật của một số nhà thầu còn hạn chế, dẫn đến phát sinh các vi phạm trong quá trình triển khai dự án.

Trên cơ sở kết quả thanh tra, Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành tăng cường rà soát, chấn chỉnh công tác quản lý nhà thầu phụ, đặc biệt đối với hành vi chuyển nhượng thầu tại các công trình trọng điểm quốc gia; tăng cường thanh tra kiểm tra để phát hiện xử lý nghiêm.

Đồng thời, cơ quan thanh tra chuyển thông tin sang Bộ Công an để xem xét theo thẩm quyền đối với một số nội dung liên quan được phát hiện trong quá trình thanh tra. 

Danh sách doanh nghiệp được nêu trong phần kiến nghị gồm Hancorp, Vinaconex, CC1, Newtecons, Ricons, Phục Hưng, ATAD, SOL E&C, HAWEE và cùng một số đơn vị khác tham gia các gói thầu của dự án.

Ngoài ra, Thanh tra Chính phủ cũng kiến nghị Bộ Tài chính, Bộ Xây dựng, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam,UBND TP Đồng Nai cùng các chủ đầu tư là ACV và VATM tổ chức rà soát, khắc phục các tồn tại, xử lý trách nhiệm của tập thể, cá nhân có liên quan theo đúng quy định của pháp luật.

Thuận Yến