Sau hai phiên tăng liên tiếp, thị trường chứng khoán Việt Nam đã bất ngờ đảo chiều giảm nhẹ về cuối phiên ngày hôm qua bởi lực cầu suy yếu. Cụ thể, chỉ số VN-Index đóng cửa tại 1.776,46 điểm, giảm gần 1 điểm so với tham chiếu. Thanh khoản duy trì ở mức thấp khi giá trị khớp lệnh trên HoSE chỉ đạt khoảng 16.000 tỷ đồng.
Đáng chú ý, khối ngoại tiếp tục duy trì phiên mua ròng thứ ba liên tiếp, với tổng giá trị mua ròng gần 500 tỷ đồng. Top 3 cổ phiếu tiếp ghi nhận đà mua ròng nhiều nhất của khối ngoại vẫn là cổ phiếu nhà Vingroup, VIC, VHM và ngoài ra còn có MBB.
Mới đây, Sở Giao dịch Chứng khoán TP. Hồ Chí Minh (HoSE) đã công bố danh sách 57 mã cổ phiếu không đủ điều kiện giao dịch ký quỹ (margin) tính đến ngày 3 tháng 8. Cụ thể, có tới 29 mã chứng khoán không đủ điều kiện cấp margin do thuộc diện cảnh báo, chiếm gần một nửa tổng số. Nguyên nhân phổ biến thứ hai là thời gian niêm yết dưới 6 tháng, với 10 mã.
Ngoài ra, HoSE ghi nhận 4 mã thuộc diện kiểm soát và 4 mã thuộc diện hạn chế giao dịch. Các mã còn lại bị loại do doanh nghiệp thua lỗ theo báo cáo tài chính kiểm toán năm 2025, hoặc do vi phạm pháp luật về thuế.
Với bức tranh cho vay ký quỹ (margin), thông thường margin và diễn biến chỉ số đi khá sát nhau. Thị trường tăng thì margin tăng, thị trường giảm thì margin cũng phải hạ nhiệt theo. Nhưng ở giai đoạn hiện tại, thị trường đang chứng kiến một hiện tượng khá bất thường, đó là dư nợ margin lập đỉnh trong khi chỉ số và thanh khoản khớp lệnh trên sàn lại suy yếu.
Tính đến cuối quý II vừa qua, dư nợ margin đã lập kỷ lục khoảng 435.000 tỷ đồng, tăng gần 30.000 tỷ đồng so với quý I, trong khi thanh khoản giảm khoảng 30% và khối ngoại duy trì bán ròng.
Theo báo cáo từ FiinRating, nếu như năm 2021, tỷ trọng giao dịch nhà đầu tư cá nhân chiếm 81% thì đến hết quý I đầu năm, con số này chỉ còn 46%, nhà đầu tư nước ngoài dao động khoảng 8 -10%. Và phần tỷ trọng lớn hẳn lên ở đây là nhà đầu tư tổ chức, chiếm tới 41%.
Không chỉ vay nợ margin để đỡ lượng cổ phiếu bị nhà đầu tư ngoại và cá nhân bán đi, nhà đầu tư tổ chức (hay các doanh nghiệp) còn đang cầm cố cổ phiếu tại các công ty chứng khoán để có dòng tiền kinh doanh. Đây là lý do dư nợ margin vẫn ở mức cao kỷ lục, dù thanh khoản và giá nhiều cổ phiếu đang suy yếu.
Thiê Trường
