(THCL) _ Nhằm bảo vệ quyền lợi của khách hàng, Điều 56 Luật Kinh doanh BĐS (vừa được Quốc hội thông qua) quy định, chủ đầu tư dự án BĐS trước khi bán, cho thuê mua nhà ở hình thành trong tương lai phải được tổ chức tài chính hoặc tổ chức tín dụng được phép hoạt động tại Việt Nam thực hiện bảo lãnh việc bán, cho thuê mua nhà.

Hạn chế tình trạng “tay không bắt giặc”

Luật Kinh doanh BĐS mới quy định trong trường hợp chủ đầu tư không thực hiện bàn giao nhà ở theo thỏa thuận trong hợp đồng mua bán, thuê mua nhà ở và bên mua, bên thuê mua có yêu cầu, bên bảo lãnh có trách nhiệm hoàn lại số tiền ứng trước và các khoản tiền khác cho khách hàng theo hợp đồng mua bán, thuê mua nhà ở và hợp đồng bảo lãnh đã ký kết. Đồng thời, bên mua, bên thuê mua có quyền yêu cầu bên bán, bên cho thuê mua cung cấp thông tin về tiến độ đầu tư xây dựng dự án, việc sử dụng tiền ứng trước và kiểm tra thực tế tại công trình.

Việc bảo lãnh trong bán, cho thuê, cho thuê mua nhà, công trình xây dựng hình thành trong tương lai do chủ đầu tư và bên bảo lãnh thỏa thuận và phải được lập thành hợp đồng. Phí bảo lãnh do chủ đầu tư và bên bảo lãnh thỏa thuận trên cơ sở mức tín nhiệm của chủ đầu tư dự án.

Đánh giá về điểm mới này, ông Nguyễn Ngọc Thành, Phó chủ tịch Hiệp hội BĐS Việt Nam cho rằng, quy định này sẽ hạn chế tình trạng “tay không bắt giặc” của nhiều chủ đầu tư, gây nên tình trạng số lượng dự án bỏ hoang rất lớn trên thị trường BĐS hiện nay. Tuy nhiên, việc yêu cầu “tổ chức tài chính hoặc tổ chức tín dụng được phép hoạt động tại Việt Nam thực hiện bảo lãnh” cũng cần quy định rõ hoặc có chế tài bắt buộc, nếu không nhiều tổ chức sẽ không muốn tham gia vào việc bảo lĩnh này.

Theo ông Trần Ngọc Hùng, Chủ tịch Tổng hội Xây dựng Việt Nam, quy định này sẽ làm khó cho nhiều nhà đầu tư, nhưng đó chỉ là những nhà đầu tư nhỏ, kém năng lực. Vì thế, cần phải siết chặt - để bảo đảm đúng là nhà đầu tư có đủ năng lực thực hiện dự án. Đây là điều mà tất cả các nước trên thế giới đều làm.

Luật đi vào cuộc sống, nhiều DN giải thể?

Băn khoăn khi có tới hơn 90% DN BĐS là nhỏ và vừa, ông Nguyễn Thế Điệp, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Reenco Sông Hồng (Tổng công ty Xây dựng Sông Hồng) lo ngại, khi Luật đi vào cuộc sống, cũng có nghĩa là nhiều DN phải tự giải thể. Vì vậy, các DN cần chủ động nâng cao năng lực tài chính và tự điều chỉnh nếu muốn tồn tại.

Nhìn nhận về quy định mới, đại diện một DN BĐS tại Hà Nội đánh giá, các dự án nếu đã đủ các điều kiện như quy định của luật để được bán nhà hình thành trong tương lai, thì chủ đầu tư cũng chẳng cần phải bảo lãnh. Thực tế, dự án cần bảo lãnh để bán nhà là những dự án chưa đủ điều kiện, nhưng chủ đầu tư cần huy động vốn để triển khai. Hơn nữa, khi bắt buộc chủ đầu tư phải đóng phí bảo lãnh nhà ở cho đơn vị được giao thực hiện bảo lãnh nhà ở, thì chủ đầu tư lại phải mất thêm một khoản chi phí.

Các DN cho rằng, trong bối cảnh DN đang thiếu vốn trầm trọng như hiện nay, việc phải huy động thêm một khoản tiền để đóng phí sẽ là một gánh nặng. Nếu phí cao thì DN lấy đâu ra mà đóng, nhưng nếu thu ít thì chắc chắn ngân hàng sẽ chẳng mặn mà? Cần thận trọng khi ra quy định này, nếu không có thể “lợi bất cập hại” trong triển khai, bởi khi các dự án muốn bán hàng bắt buộc phải có bảo lãnh - sẽ gây ách tắc cho nguồn cung ra thị trường và khi đó, một vài dự án bằng cách nào đó ra được thị trường sẽ trở thành độc quyền, dẫn tới lũng đoạn về giá.

Đại diện Bộ Xây dựng nhận định, bảo lãnh là quy định cần thiết để góp phần giảm nguồn cung ảo, cũng như những dự án mà trên thực tiễn sẽ khó hoàn thành hoặc có độ trễ dài. Hơn nữa, hiện hàng tồn kho vẫn còn nhiều, chủ trương của Chính phủ là không khuyến khích việc bán nhà hình thành trong tương lai, tránh tình trạng thừa cung trong thời gian tới

Khánh Yên