Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng vừa ban hành Chỉ thị số 20 về tăng cường công tác quản lý nhà nước nhằm ổn định tình hình, phòng ngừa, phát hiện và xử lý các vi phạm liên quan đến thị trường vàng, bạc, ngoại tệ trên địa bàn.
Chỉ thị đặt ra yêu cầu kiểm soát đồng bộ từ hoạt động sản xuất, kinh doanh vàng, niêm yết giá, nguồn gốc hàng hóa đến nghĩa vụ thuế, hóa đơn, chứng từ và giao dịch ngoại tệ. Trách nhiệm được phân công cụ thể cho Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 1, Sở Công Thương, Công an thành phố, Thuế thành phố và chính quyền cấp xã.
Đáng chú ý, lĩnh vực thuế được yêu cầu tăng cường kiểm tra trực tiếp các cửa hàng, hộ kinh doanh và doanh nghiệp kinh doanh vàng, bạc. Thuế thành phố Hà Nội vừa trực tiếp thực hiện, vừa chỉ đạo các đơn vị Thuế cơ sở tập trung phát hiện vi phạm về chế độ kế toán, nghĩa vụ thuế cũng như việc lập, quản lý và sử dụng hóa đơn, chứng từ.
Trong năm 2026, Thuế thành phố và mỗi đơn vị Thuế cơ sở phải kiểm tra ít nhất một doanh nghiệp hoặc cửa hàng kinh doanh vàng, bạc thuộc địa bàn phụ trách. Thời hạn hoàn thành được ấn định trước ngày 15/11/2026.
Yêu cầu này nhằm tăng khả năng kiểm soát doanh thu, giao dịch và việc thực hiện nghĩa vụ tài chính tại các cơ sở kinh doanh, đồng thời kịp thời phát hiện những trường hợp không lập hóa đơn, sử dụng hóa đơn, chứng từ không đúng quy định hoặc có dấu hiệu vi phạm pháp luật về thuế.
Song song với kiểm tra thuế, Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 1 được giao phối hợp với Sở Công Thương rà soát, kiểm tra và giám sát các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh vàng có dấu hiệu vi phạm. Trọng tâm là những hành vi mua, bán vàng không đúng quy định; vi phạm quy định về phòng, chống rửa tiền và các quy định pháp luật có liên quan.
Hoạt động giám sát cũng tập trung vào doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh vàng miếng và doanh nghiệp được phép nhập khẩu vàng nguyên liệu, qua đó tăng cường kiểm soát những khâu có ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động của thị trường.
Đối với ngoại tệ, các tổ chức tín dụng trên địa bàn phải chấp hành nghiêm quy định về bán ngoại tệ tiền mặt cho tổ chức, cá nhân; đồng thời tăng cường biện pháp nghiệp vụ và ứng dụng công nghệ để phòng ngừa rủi ro, phát hiện sớm dấu hiệu gian lận trong các giao dịch.
Các tổ chức tín dụng có doanh số bán ngoại tệ tiền mặt tăng đột biến hoặc xuất hiện phản ánh, thông tin về dấu hiệu bất thường sẽ thuộc diện tăng cường kiểm tra, thanh tra định kỳ hoặc đột xuất.
Sở Công Thương chịu trách nhiệm quản lý hoạt động kinh doanh vàng, trừ vàng miếng, cùng các mặt hàng bạc và đá quý. Các doanh nghiệp phải thực hiện nghiêm việc niêm yết giá, công khai thông tin và nguồn gốc hàng hóa. Những cơ sở có dấu hiệu vi phạm sẽ được rà soát, xác minh để xử lý theo quy định.
Riêng trong năm 2026, Sở Công Thương được giao chủ trì kiểm tra chuyên đề đối với ít nhất hai doanh nghiệp, cơ sở sản xuất, kinh doanh vàng, bạc và hoàn thành trước ngày 15/11.
Công an thành phố có trách nhiệm triển khai các biện pháp nghiệp vụ, nắm tình hình và nhận diện sớm những nguy cơ, vấn đề phức tạp liên quan đến thị trường vàng, bạc, ngoại tệ, qua đó chủ động phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm.
Ở cấp cơ sở, UBND các phường, xã phải tăng cường quản lý địa bàn, phối hợp với các sở, ngành kiểm tra hoạt động của cửa hàng, hộ kinh doanh và doanh nghiệp kinh doanh vàng, bạc cũng như các điểm thu đổi ngoại tệ. Các trường hợp có dấu hiệu sai phạm trong kinh doanh vàng, bạc hoặc thu đổi, mua bán ngoại tệ phải được kịp thời phát hiện, chấn chỉnh và xử lý.
Với việc giao rõ đầu mối, số lượng cơ sở phải kiểm tra và thời hạn hoàn thành, Hà Nội đang tăng mức độ giám sát đối với thị trường vàng, bạc, ngoại tệ từ cấp thành phố xuống cơ sở. Trọng tâm không chỉ là kiểm tra hoạt động mua bán mà còn kiểm soát nguồn gốc hàng hóa, giá niêm yết, dòng tiền, hóa đơn, nghĩa vụ thuế và các giao dịch ngoại tệ có dấu hiệu bất thường, qua đó tăng tính minh bạch và kỷ cương trên thị trường.
Minh Thắm
