Một góc hồ chứa nước Đồng Mỏ
Dự án hồ chứa nước Đồng Mỏ có diện tích quy hoạch là 112 ha với tổng mức đầu tư trên 382 tỷ đồng, được thực hiện bằng nguồn vốn trái phiếu Chính phủ do Bộ Nông nghiệp & PTNT quyết định phê duyệt và giao cho Sở Nông nghiệp & PTNT tỉnh Vĩnh Phúc làm chủ đầu tư. Công trình được khởi công xây dựng từ năm 2011. Sau gần 7 năm thi công, đến năm 2017 dự án được nghiệm thu và đi vào hoạt động.
Theo thiết kế, hồ chứa nước Đồng Mỏ sẽ đảm bảo cấp nước cho trên 530 ha diện tích đất canh tác, tạo nguồn nước sinh hoạt cho 15.000 hộ dân.
Dù mới đưa vào sử dụng được khoảng 2 năm, nhưng phía chân đập đã xuất hiện hiện tượng rò rỉ nước khiến người dân lo lắng.
Trước thực trạng này, Tổng Cục Thủy lợi - Bộ NN&PT đã tiến hành kiểm tra, gửi Công văn đến Sở NN&PTNT và UBND tỉnh Vĩnh Phúc có hướng xử lý.
Công văn của Bộ NN&PTNT gửi chủ đầu tư dự án hồ chứa nước Đồng Mỏ
Tại CV số 203/TCTL-XDCB của Bộ NN&PTNT ngày 21/02/2019 gửi Sở NN&PTNT, UBND tỉnh Vĩnh Phúc về việc theo dõi và xử lý thấm đập phụ số 1 thuộc Dự án hồ chứa nước Đồng Mỏ, tỉnh Vĩnh Phúc cho thấy:
Về hiện trạng thấm nước ở đập phụ số 1 và số 3: “Kết quả kiểm tra, theo dõi cho thấy, phần đất đắp đập đảm bảo yêu cầu ổn định thấm. Dòng thấm xuất hiện ở vị trí +53,0m thấp hơn chân đập phía hạ lưu 3 m nên có khả năng là thấm qua nền đất.
Tại đập phụ số 3, riêng bộ phận rãnh thoát nước ở chân hạ lưu đập có 1 số vị trí không có lỗ thoát nước từ thiết bị thoát nước từ mái vào rãnh nên có hiện tượng nước thấm chảy ngược từ rãnh lên…”.
Công văn yêu cầu Chủ đầu tư theo dõi, đánh giá, xác định nguyên nhân và biện pháp xử lý đảm bảo an toàn công trình; thi công đường dẫn nước thấm khỏi khu dân cư sau đập. Báo cáo UBND tỉnh Vĩnh Phúc bố trí nguồn kinh phí để xử lý triệt để hiện tượng thấm nền nêu trên, hoàn thành trong năm 2019 để hồ tiếp tục tích nước. Yêu cầu Chủ đầu tư, đặt các ống thu nước từ vật thoát nước mái hạ lưu theo đúng thiết kết đã duyệt.
Đập bị rỉ nước khiến người dân lo lắng, bất an
Về phía địa phương, sau khi ghi nhận tình trạng thấm nước tại đập hồ Đồng Mỏ, ngày 28/02/2019, Sở NN&PTNT báo cáo UBND tỉnh Vĩnh Phúc tại Văn bản 296/SNN&PTNT- QLXDCT về việc Xử lý thấm tại đập phụ số 1 hồ Đồng Mỏ.
Sau khi nhận chỉ đạo từ UBND tỉnh Vĩnh Phúc, BQLDA Sở NT&PTNT đã thuê đơn vị Tư vấn để khảo sát, theo dõi và xác định nguyên nhân hiện tượng thấm nước tại đập chắn nước Đồng Mỏ.
Kết luận của đơn vị Tư vấn khảo sát cho thấy, hiện tượng thấm nước hồ và gây mất ổn định, an toàn đập xảy ra dưới nền đập và tiếp giáp giữa đất đắp và các lớp đất nền thoát ra hạ lưu đập từ cao trình khoảng +50,16 m đến + 48.90m, cách chân đập từ 55,0 đến 75,0 m về phía hạ lưu.
Chưa có rãnh tiêu thoát nước từ rãnh thu nước mặt và nước thấm dưới chân mái đập đến miền thoát nước của khu vực. Nước thấm làm ướt đất bề mặt gây khó khăn trong việc sinh hoạt và canh tác của dân, gây chết cây trồng và làm lún nứt nhà dân trong phạm vi nước thấm khoảng 600m2 và một số vị trí khác trong khu vực hạ lưu đập phụ số 1. Khi hồ tích nước đến cao trình MNDBT là +68.70m chắc chắn lượng nước thấm sẽ lớn hơn nhiều.
Về mặt thấm nước của hồ chứa: Các lớp đất và các đới đá phong hóa dưới nền công trình nền có hệ số thấm rất không đồng đều từ thấm ít đến thấm mạnh; đặc biệt là phần tiếp giáp giữa các lớp đất nền và đất đắp như vậy là rất lớn so với quy định trong Tiêu chuẩn Việt Nam…
Trên cơ sở thực trạng thấm, TVTK đã kiến nghị giải pháp xử lý đồng bộ để đảm bảo an toàn công trình trong quá trình vận hành lâu dài để đảm bảo ổn định đời sống nhân dân.
Long Trần – Lê Sơn
