Giá axit sulfuric tăng mạnh, CSV hưởng lợi lớn
Theo báo cáo cập nhật của Chứng khoán SHS, thị trường hóa chất toàn cầu đang chịu tác động mạnh từ căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông và những biến động quanh eo biển Hormuz.
Trung Đông hiện chiếm khoảng 30% sản lượng lưu huỳnh toàn cầu - nguyên liệu đầu vào quan trọng để sản xuất axit sulfuric. Việc hoạt động vận tải qua khu vực này bị gián đoạn đã ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn cung nguyên liệu cho nhiều nhà máy hóa chất tại châu Á.
Bên cạnh đó, Trung Quốc tiếp tục hạn chế xuất khẩu axit sulfuric nhằm ưu tiên nguồn cung cho thị trường nội địa, ổn định giá phân bón và đáp ứng nhu cầu nguyên liệu của ngành sản xuất pin.
Hai yếu tố này khiến nguồn cung trên thị trường thế giới bị thu hẹp đáng kể.
Sau giai đoạn chạm đáy trong giai đoạn 2023-2025, giá axit sulfuric bắt đầu phục hồi từ nửa cuối năm 2025 và tăng mạnh trong năm 2026. Chỉ trong 6 tháng đầu năm, giá axit sulfuric tại Trung Quốc đã tăng khoảng 2,7 lần, lên khoảng 2.105 nhân dân tệ/tấn.
Diễn biến này mang lại lợi thế lớn cho Công ty Cổ phần Hóa chất Cơ bản Miền Nam (mã chứng khoán: CSV), doanh nghiệp chuyên sản xuất xút, clo và các loại hóa chất công nghiệp.
Trong quý II/2026, sản lượng tiêu thụ NaOH của CSV tăng 22% so với cùng kỳ, trong khi sản lượng axit sulfuric (H₂SO₄) tăng 27%.
Đáng chú ý, giá bán bình quân của axit sulfuric tăng tới 249%, trở thành động lực chính giúp doanh thu và lợi nhuận của doanh nghiệp bứt phá.
Báo lãi quý cao nhất trong khoảng 10 năm
Nhờ hưởng lợi từ cả sản lượng và giá bán đều tăng, kết quả kinh doanh của CSV cải thiện mạnh trong quý II.
Doanh nghiệp ghi nhận lợi nhuận sau thuế đạt 134,1 tỷ đồng, tăng gần 87% so với cùng kỳ năm trước và gần gấp ba lần quý I/2026.
Theo đánh giá của Chứng khoán SHS, đây là mức lợi nhuận theo quý cao nhất của CSV trong khoảng 10 năm trở lại đây.
Lũy kế 6 tháng đầu năm, lợi nhuận sau thuế đạt 179,2 tỷ đồng, tăng hơn 40% so với cùng kỳ năm 2025. Tại thời điểm cuối tháng 6/2026, tổng tài sản của doanh nghiệp đạt gần 2.319 tỷ đồng.
CSV đang sở hữu hơn 752 tỷ đồng tiền mặt và tiền gửi có kỳ hạn tại ngân hàng, tương đương khoảng 32% tổng tài sản, tạo nền tảng tài chính tương đối vững chắc cho các kế hoạch đầu tư trong thời gian tới.
Tuy nhiên, dòng tiền từ hoạt động kinh doanh trong 6 tháng đầu năm chuyển sang âm hơn 20 tỷ đồng do vốn bị chiếm dụng tại các khoản phải thu và hàng tồn kho.
Bên cạnh đó, dư nợ vay ngắn hạn cũng tăng lên gần 250 tỷ đồng khi doanh nghiệp chuẩn bị nguồn lực cho kế hoạch đầu tư nhà máy mới.
Triển vọng tích cực nhưng áp lực vẫn còn
Theo SHS, thị trường xút trong nước vẫn còn nhiều dư địa tăng trưởng khi nguồn cung chưa đáp ứng đủ nhu cầu.
Nhu cầu tiêu thụ xút tại Việt Nam năm 2025 ước đạt khoảng 450.000 tấn, trong khi tổng công suất sản xuất trong nước chỉ khoảng 230.000 tấn mỗi năm, tương đương khoảng 55% nhu cầu.
Do đó, Việt Nam vẫn phải nhập khẩu hơn 100.000 tấn xút mỗi năm, chủ yếu từ Trung Quốc.
Trong giai đoạn 2026-2030, nhu cầu xút được dự báo sẽ tiếp tục tăng khi hàng loạt dự án bauxite - alumin được triển khai, mở ra dư địa tăng trưởng dài hạn cho các doanh nghiệp sản xuất hóa chất trong nước như CSV.
Tuy nhiên, SHS cũng cho rằng mức tăng mạnh của giá axit sulfuric trong nửa đầu năm khó duy trì lâu dài.
Khi các cú sốc về nguồn cung dần được phản ánh vào giá và hoạt động vận chuyển quốc tế ổn định hơn, giá axit sulfuric có thể hạ nhiệt trong nửa cuối năm 2026.
Ngoài yếu tố thị trường, kế hoạch di dời các nhà máy khỏi Khu công nghiệp Biên Hòa 1 cũng là thách thức lớn đối với CSV.
Hiện doanh nghiệp đã dừng một số dây chuyền sản xuất, tháo dỡ thiết bị và chuẩn bị chuyển về Nhà máy Hóa chất Nhơn Trạch.
Dự án mới có tổng vốn đầu tư khoảng 1.844 tỷ đồng, trong đó 632 tỷ đồng là vốn tự có và 1.212 tỷ đồng vốn vay.
CSV đã hoàn thành các hạng mục san lấp mặt bằng, xây dựng tường rào, nhà bảo vệ cùng một phần hạ tầng kỹ thuật, đồng thời đang triển khai lựa chọn nhà thầu cho các gói thầu còn lại.
Theo kế hoạch, việc bàn giao toàn bộ nhà máy tại Khu công nghiệp Biên Hòa 1 sẽ hoàn tất vào tháng 10/2029. Nhà máy mới tại Nhơn Trạch dự kiến hoàn thành nghiệm thu và đưa vào vận hành từ cuối năm 2031.
Trong bối cảnh nhu cầu hóa chất công nghiệp vẫn duy trì ở mức cao, kết quả kinh doanh của CSV được kỳ vọng tiếp tục tích cực. Tuy nhiên, diễn biến giá nguyên liệu thế giới và tiến độ dự án di dời sẽ là những yếu tố quyết định triển vọng tăng trưởng của doanh nghiệp trong những năm tới.
Thảo Phương(t/h)
