Lợi nhuận tăng, thị giá vẫn đứng ngoài
Điểm đáng chú ý của nhóm cổ phiếu cao su thời gian gần đây không nằm ở việc giá mủ tăng bao nhiêu, mà ở khoảng cách ngày càng rõ giữa kết quả kinh doanh và diễn biến thị giá.
Theo Chứng khoán Techcombank (TCBS), giá cao su TSR20 trên Sở Giao dịch Singapore bình quân tháng 9 đạt 2,41 USD/kg, tăng 38,5% so với tháng 12/2025. Giá xuất khẩu cao su Việt Nam đạt 2.232 USD/tấn, cao nhất gần 6 năm.
Mặt bằng giá thuận lợi đã góp phần cải thiện kết quả kinh doanh. Tuy nhiên, từ đầu năm đến giữa tháng 10, DRI tăng 38,6%, TRC tăng 33%, GVR tăng 23,7%, trong khi PHR chỉ tăng 3,5% và DPR còn giảm 1,2%.
DPR là trường hợp đáng chú ý nhất về độ lệch này. Sáu tháng đầu năm, doanh thu đạt 659,9 tỷ đồng, tăng 63,3%; lợi nhuận sau thuế của cổ đông công ty mẹ đạt 186,6 tỷ đồng, tăng 58,1%. Thế nhưng, thị giá vẫn thấp hơn đầu năm.
Khoảng cách giữa lợi nhuận và giá cổ phiếu khiến DPR trở thành một trường hợp cần theo dõi trong bối cảnh giá cao su duy trì ở vùng cao. Theo TCBS, DPR đứng thứ hai trong nhóm khảo sát về mức độ đồng pha với giá cao su, với hệ số tương quan 52 tuần đạt 0,46, chỉ sau DRI ở mức 0,54.
Tuy nhiên, thị trường không phải lúc nào cũng phản ứng ngay với tăng trưởng lợi nhuận. Giá cổ phiếu còn phụ thuộc vào kỳ vọng của nhà đầu tư, định giá hiện tại và khả năng doanh nghiệp duy trì kết quả trong các quý tiếp theo.
Không phải mọi khoản lợi nhuận đều có giá trị như nhau
Sự thận trọng này càng thể hiện rõ ở PHR và GVR, khi một phần đáng kể lợi nhuận đến từ những nguồn không hoàn toàn phụ thuộc vào giá mủ.
PHR ghi nhận lợi nhuận sau thuế của cổ đông công ty mẹ sáu tháng tăng tới 244,9%, nhưng cổ phiếu chỉ tăng 3,5% từ đầu năm. Doanh nghiệp có 499,3 tỷ đồng thu nhập khác, chủ yếu từ bồi thường đất cho các dự án VSIP 3 và THACO, trong khi lợi nhuận gộp chỉ đạt 256,1 tỷ đồng.
Với GVR, lợi nhuận sau thuế của cổ đông công ty mẹ đạt 4.413,9 tỷ đồng, tăng 67,7%. Tuy nhiên, lợi nhuận khác đạt 2.094 tỷ đồng, chiếm khoảng 36% lợi nhuận trước thuế. Các khoản thu từ thanh lý vườn cây và bồi thường, hỗ trợ khi bàn giao đất có thể khiến lợi nhuận giữa các kỳ biến động.
Ở chiều ngược lại, DRI có sự cải thiện rõ hơn ở hoạt động kinh doanh cốt lõi. Sáu tháng đầu năm, doanh thu tăng 61,4%, lợi nhuận sau thuế của cổ đông công ty mẹ tăng 82,8%, trong khi biên lợi nhuận gộp tăng lên 40,6%.
Đây cũng là lý do DRI đã được thị trường phản ánh mạnh hơn. Cổ phiếu tăng 38,6% từ đầu năm và khoảng 24% chỉ trong một tháng. Với P/E 5,5 lần tại ngày 13/10, DRI vẫn có mức định giá thấp trong nhóm, nhưng đà tăng nhanh khiến rủi ro mua đuổi gia tăng.
TRC cũng cho thấy giá cổ phiếu không đơn thuần đi theo giá cao su. Dù tăng 33% từ đầu năm, biên lợi nhuận gộp sáu tháng giảm 6,9 điểm phần trăm, xuống 29,2%, trong khi lợi nhuận sau thuế của cổ đông công ty mẹ tăng 34,7%.
Như vậy, mặt bằng giá cao su đang tạo “gió thuận” cho toàn ngành, nhưng mức hưởng lợi trên thị trường chứng khoán lại phụ thuộc vào doanh nghiệp kiếm được bao nhiêu từ mỗi đồng doanh thu và lợi nhuận đó có bền vững hay không. Với giá xuất khẩu bình quân quý III đạt 2.160 USD/tấn, tăng 29,8% so với cùng kỳ, triển vọng ngành vẫn tích cực. Song, chính sự khác biệt về chất lượng lợi nhuận sẽ tiếp tục tạo khoảng cách giữa các cổ phiếu.
Minh Thành (t/h)
