(TH&CL) Qua kiểm tra của Sở NN&PTNT, các cơ quan liên quan ở Hà Tĩnh đã phát hiện tại 8 huyện có lúa giống VTNA2 chất lượng nảy mầm không đạt tiêu chuẩn, không thể đưa vào sản xuất.

Đến ngày 3/3/2014, theo báo cáo của Sở NN&PTNN Hà Tĩnh thì số lượng lúa giống kém chất lượng không chỉ dừng lại ở con số 80 tấn mà lên tới hơn 100 tấn (80.320 kg lúa giống nguyên chủng, 22.523 kg giống xác nhận), do Tổng công ty CP Vật tư Nông nghiệp Nghệ An cung ứng cho con nông dân trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh.

Bà con cho biết, mặc dù đã thay thế giống khác, nhưng điều lo lắng nhất lúc này là vì sự cố lúa giống VTNA2, đã làm chậm lịch gieo sạ, nông vụ của cây lúa. Không biết chậm từ 4 – 6 ngày so với lịch nông vụ thì cây lúa sau này có phát triển tốt, cho năng suất cao không?

Được biết, sau khi có kết quả về số giống kém chất lượng, Tổng công ty CP Vật tư Nông nghiệp Nghệ An đã thống nhất với các địa phương thu hồi các lô giống VTNA 2 và thay thế bằng các giống lúa thuần khác mà DN này có là giống DT 68 và giống gạo đỏ Nam Đàn. Xã Thạch Tân (Thạch Hà) đã tiếp nhận 10 tấn giống DT 68; một số xã ở Cẩm Xuyên cũng đồng ý thương lượng sản xuất giống gạo đỏ Nam Đàn, nhằm “lấp chỗ trống” kịp thời, tạo điều kiện cho bà con sản xuất đúng khung thời vụ. Tuy nhiên, bà con đang hoài nghi là cả 2 loại giống này đều nằm trong nhóm sản xuất thử, vẫn chưa được Bộ NN&PTNT công nhận là bộ giống lúa quốc gia.

Chừng 1 năm trước, cũng bài toán chữa cháy vì thiếu giống VTNA 2, DN này đã đưa về xã Thạch Tân (Thạch Hà) giống DT 68 sản xuất trên cánh đồng mẫu với diện tích 50 ha. Quá trình sinh trưởng, giống bị đạo ôn cổ bông, cho năng suất chỉ bằng một nửa, thậm chí nhiều cánh đồng “trắng tay”, xã kêu công ty, công ty đổ lỗi chính quyền. Cuối cùng, người nông dân phải nai lưng gánh hậu quả.

Sự cố lúa kém chất lượng, phía Tổng công ty CP Vật tư Nông nghiệp Nghệ An cho rằng, họ đã phát hiện một số lượng giống có ẩm độ vượt ngưỡng cho phép nên đã tiến hành sấy lại. Công việc này được tiến hành vội vàng do đã cận kề thời vụ xuống giống nên quy trình sấy thiếu chặt chẽ chính là nguyên nhân làm cho tỷ lệ nảy mầm kém…

Tuy nhiên, các nhà chuyên môn cho rằng: Đây là lý do không thuyết phục! Điều mà các cơ quan chức năng và bà con quan tâm lúc này là nguồn gốc xuất xứ, chất lượng, phẩm cấp, số lượng… của giống lúa và yêu cầu công ty phải chịu trách nhiệm khắc phục hậu quả, bồi thường thỏa đáng cho bà con nông dân do việc cung cấp giống lúa không đảm bảo chất lượng.

Ông Lê Đình Sơn, Phó chủ tịch UBND tỉnh Hà Tĩnh lên tiếng: Để xảy ra vụ việc lúa giống VTNA2 kém chất lượng là cả DN và cơ quan quản lý nhà nước đã quá chủ quan, buông lỏng trong quản lý quy trình chất lượng giống từ đầu, gây hậu quả nghiêm trọng vì thời vụ sản xuất đã quá gấp, gây tâm lý lo lắng cho người dân và gây thiệt hại về kinh tế…

Vì thế, UBND tỉnh Hà Tĩnh đã có Văn bản số 531/UBND–NL “Về việc xử lý các nội dung liên quan đến việc cung ứng lúa giống kém chất lượng của Tổng công ty CP Vật tư Nông nghiệp Nghệ An” cung ứng cho các địa phương trên địa bàn tỉnh. Trong đó nhấn mạnh: Kiểm tra, làm rõ nguồn gốc xuất xứ, chất lượng, phẩm cấp, số lượng… hồ sơ và các nội dung liên quan về giống lúa của Công ty CP Vật tư Nông nghiệp Nghệ An bán tại địa bàn; đồng thời yêu cầu công ty phải có văn bản giải trình rõ ràng… Ngoài việc làm rõ trách nhiệm của công ty do việc cung cấp giống không đảm bảo chất lượng để xử lý nghiêm, yêu cầu công ty phải chịu trách nhiệm khắc phục hậu quả, bồi thường thỏa đáng cho bà con nông dân do việc cung cấp giống lúa không đảm bảo chất lượng và đề xuất chấm dứt việc Công ty CP Vật tư nông nghiệp Nghệ An cung ứng giống cây trồng, vật tư Nông nghiệp trên địa bàn Hà Tĩnh trong thời gian tới.

Mạnh Hùng