Trong thời gian qua, công tác quản lý trật tự xây dựng, chỉnh trang đô thị, bảo vệ môi trường trên địa bàn tỉnh đã đạt nhiều kết quả tích cực, góp phần thay đổi diện mạo đô thị và nông thôn, nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân. Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế như tình trạng xây dựng không phép, sai phép; lấn chiếm hành lang giao thông, đê điều; vi phạm quy định về sử dụng đất; ô nhiễm môi trường tại một số khu vực du lịch, lễ hội; công tác quản lý cảnh quan, mỹ quan đô thị ở một số địa phương chưa đáp ứng yêu cầu phát triển.

Để khắc phục những tồn tại trên, Chỉ thị xác định công tác quản lý trật tự xây dựng, mỹ quan đô thị và vệ sinh môi trường phải được thực hiện đồng bộ, thường xuyên, liên tục; lấy phòng ngừa là chính, phát hiện sớm và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm ngay từ khi mới phát sinh. Mọi công trình xây dựng phải tuân thủ đầy đủ quy định về quy hoạch, đầu tư, cấp phép xây dựng, bảo vệ môi trường và các điều kiện khởi công theo quy định của pháp luật.

Chỉ thị cũng yêu cầu thực hiện nghiêm việc phân loại rác thải tại nguồn, tăng cường thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn sinh hoạt; kiểm soát chặt chẽ các hành vi xả rác, phát tán bụi, tiếng ồn và nước thải gây ô nhiễm môi trường. Đồng thời, tỉnh sẽ đẩy mạnh chỉnh trang đô thị, thiết lập lại trật tự lòng đường, vỉa hè; xây dựng các tuyến phố văn minh; quản lý chặt chẽ kiến trúc, biển quảng cáo, hệ thống hạ tầng kỹ thuật, góp phần tạo dựng không gian đô thị xanh, sạch, đẹp, hiện đại.

Một nội dung đáng chú ý là việc tăng cường quản lý khu vực hai bên các tuyến giao thông trọng điểm nhằm khai thác hiệu quả quỹ đất, phát huy giá trị đầu tư hạ tầng, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội. Bên cạnh đó, tỉnh định hướng đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý đô thị thông qua xây dựng cơ sở dữ liệu tích hợp về đất đai, quy hoạch, giao thông và môi trường; khuyến khích người dân, doanh nghiệp tham gia giám sát, phản ánh vi phạm thông qua các nền tảng số để nâng cao tính minh bạch và hiệu quả quản lý.

Chỉ thị phân công rõ trách nhiệm cho từng sở, ngành và chính quyền địa phương. Trong đó, Sở Xây dựng là cơ quan chủ trì quản lý trật tự xây dựng, hướng dẫn chuyên môn, kiểm tra việc thực hiện quy hoạch, cấp phép xây dựng và phối hợp xử lý vi phạm. Sở Nông nghiệp và Môi trường tăng cường quản lý đất đai, bảo vệ môi trường, xử lý các vi phạm liên quan đến đê điều, thủy lợi và chất thải. Các sở, ngành khác như Du lịch, Văn hóa và Thể thao, Công Thương, Tài chính, Công an tỉnh cùng các ban quản lý chuyên ngành được giao nhiều nhiệm vụ cụ thể nhằm bảo đảm quản lý đồng bộ trên tất cả các lĩnh vực.

Đối với UBND các xã, phường, Chỉ thị yêu cầu người đứng đầu chịu trách nhiệm trực tiếp nếu để xảy ra vi phạm về trật tự xây dựng, lấn chiếm đất đai, mất mỹ quan đô thị hoặc ô nhiễm môi trường trên địa bàn quản lý. Các địa phương phải thường xuyên kiểm tra, xử lý nghiêm các công trình xây dựng không phép, sai phép; thiết lập lại trật tự vỉa hè, lòng đường; duy trì vệ sinh môi trường, xử lý các điểm tập kết rác tự phát; xây dựng phường văn minh đô thị, nhân rộng mô hình "Tuyến phố văn minh đô thị" và tăng cường quản lý các khu vực dọc những tuyến đường trọng điểm của tỉnh.

Bên cạnh trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước, Chỉ thị cũng yêu cầu các chủ đầu tư dự án, khu du lịch, cơ sở lưu trú, doanh nghiệp và đơn vị tổ chức lễ hội nghiêm túc chấp hành các quy định của pháp luật về đầu tư, xây dựng, bảo vệ môi trường, an toàn lao động và mỹ quan đô thị; đồng thời đề nghị Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Ninh Bình cùng các tổ chức chính trị - xã hội tăng cường giám sát, tuyên truyền, vận động nhân dân tích cực tham gia bảo vệ môi trường và xây dựng nếp sống văn minh.

Linh Trần