Đây là nhiệm vụ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, góp phần bảo đảm việc thực hiện các chính sách giảm nghèo, hỗ trợ an sinh xã hội đúng đối tượng, công bằng, minh bạch và hiệu quả.
Cơ sở quan trọng để hoạch định chính sách giảm nghèo giai đoạn mới
Theo kế hoạch, việc rà soát năm 2026 được thực hiện trong bối cảnh cả nước chuyển sang áp dụng chuẩn nghèo đa chiều quốc gia giai đoạn 2026 - 2030 theo quy định của Chính phủ.
Mục tiêu của đợt rà soát không chỉ nhằm đánh giá kết quả thực hiện mục tiêu giảm nghèo năm 2026 theo chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2021 - 2025 mà còn xác định, lập danh sách hộ nghèo, hộ cận nghèo và hộ thoát nghèo theo chuẩn nghèo mới để làm căn cứ xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia, chính sách giảm nghèo và an sinh xã hội trong năm 2027 và các năm tiếp theo.
Thông qua hoạt động rà soát, các cấp chính quyền sẽ có được bức tranh toàn diện, khách quan về đời sống người dân, từ đó đề ra các giải pháp hỗ trợ phù hợp, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống, thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các khu vực và nhóm dân cư.
UBND tỉnh Ninh Bình yêu cầu việc rà soát phải được thực hiện dưới sự lãnh đạo trực tiếp của cấp ủy, chính quyền các cấp; có sự tham gia giám sát của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức đoàn thể và người dân.
Toàn bộ quá trình thực hiện phải tuân thủ đúng quy trình, đúng tiến độ, bảo đảm công khai, dân chủ và minh bạch. Kết quả rà soát phải phản ánh trung thực thực trạng đời sống của người dân tại địa phương, tuyệt đối tránh tình trạng chạy theo thành tích hoặc báo cáo không sát thực tế.
Việc xác định hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ thoát nghèo và hộ có mức sống trung bình không chỉ liên quan trực tiếp đến quyền lợi của người dân mà còn ảnh hưởng đến hiệu quả phân bổ nguồn lực và chính sách hỗ trợ của Nhà nước. Vì vậy, yêu cầu đặt ra là phải bảo đảm tính chính xác, khách quan trong từng khâu thực hiện.
Đối tượng rà soát bao gồm toàn bộ hộ gia đình, cá nhân trên địa bàn tỉnh Ninh Bình; đồng thời áp dụng đối với các cơ quan, đơn vị, tổ chức và cá nhân tham gia công tác rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo, xác định hộ làm nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp, diêm nghiệp có mức sống trung bình và người lao động có thu nhập thấp.
Năm 2026, việc rà soát được thực hiện đồng thời theo cả chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2021 - 2025 và chuẩn nghèo đa chiều quốc gia giai đoạn 2026 - 2030 nhằm bảo đảm tính liên tục, đồng bộ trong quá trình chuyển đổi giữa hai giai đoạn chính sách.
Đối với chuẩn nghèo cũ, việc rà soát thực hiện theo các quy định hiện hành của Chính phủ và các bộ, ngành liên quan. Đối với chuẩn nghèo mới, quy trình và phương pháp rà soát được thực hiện theo hướng dẫn của Bộ Nông nghiệp và Môi trường.
Theo kế hoạch, công tác chuẩn bị sẽ hoàn thành trước ngày 1/9/2026.
Sau khi kế hoạch được ban hành, các sở, ngành và địa phương sẽ tập trung triển khai nhiều nhiệm vụ quan trọng như tuyên truyền sâu rộng về mục đích, ý nghĩa và yêu cầu của công tác rà soát; thành lập Ban Chỉ đạo cấp xã; xây dựng kế hoạch thực hiện tại địa phương; tổ chức tập huấn nghiệp vụ cho cán bộ tham gia rà soát.
Công tác tuyên truyền được xác định là nhiệm vụ trọng tâm nhằm giúp người dân hiểu rõ ý nghĩa của việc rà soát, chủ động phối hợp cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác, qua đó nâng cao chất lượng kết quả điều tra, thống kê. 
Hoàn thành rà soát trước ngày 31/10/2026
Theo tiến độ đề ra, từ ngày 1/9 đến ngày 31/10/2026, các xã, phường trên địa bàn tỉnh Ninh Bình sẽ tổ chức rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo theo cả hai bộ tiêu chí; đồng thời xác định các hộ làm nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp, diêm nghiệp có mức sống trung bình.
Sau khi hoàn thành điều tra, các địa phương sẽ tổ chức họp dân, niêm yết công khai kết quả để lấy ý kiến Nhân dân trước khi tổng hợp báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét.
Từ ngày 5/11 đến ngày 25/11/2026, UBND các xã, phường sẽ hoàn thiện hồ sơ, tiếp thu ý kiến chỉ đạo của cấp trên và ban hành quyết định công nhận kết quả rà soát. Trường hợp phát sinh khiếu nại hoặc cần phúc tra, các địa phương phải tổ chức kiểm tra lại theo đúng quy định trước khi báo cáo chính thức.
Từ ngày 26/11 đến trước ngày 15/12/2026, UBND tỉnh Ninh Bình sẽ tổng hợp kết quả toàn tỉnh để báo cáo Bộ Nông nghiệp và Môi trường theo quy định.
Một điểm đáng chú ý trong kế hoạch năm 2026 là việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác quản lý và cập nhật dữ liệu hộ nghèo, hộ cận nghèo.
Kết quả rà soát sau khi được công nhận sẽ được cập nhật lên hệ thống cơ sở dữ liệu quản lý hộ nghèo quốc gia, tạo điều kiện thuận lợi cho công tác quản lý, theo dõi, đánh giá và triển khai chính sách hỗ trợ trong thời gian tới.
Việc số hóa dữ liệu không chỉ nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước mà còn giúp hạn chế sai sót, trùng lặp thông tin, tăng cường tính công khai và minh bạch trong thực hiện chính sách giảm nghèo.
Agribank Chi nhánh Ninh Bình bàn giao nhà "Đại đoàn kết" cho gia đình bà Nguyễn Thị Cúc, xã Đại Hoàng, thuộc diện hộ nghèo
Để bảo đảm kế hoạch được triển khai hiệu quả, UBND tỉnh Ninh Bình giao Sở Nông nghiệp và Môi trường là cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo, chủ trì hướng dẫn, tập huấn nghiệp vụ, theo dõi, kiểm tra và đôn đốc quá trình thực hiện tại các địa phương.
Các sở, ngành thành viên Ban Chỉ đạo có trách nhiệm phối hợp kiểm tra, giám sát, hỗ trợ các địa phương tháo gỡ khó khăn trong quá trình rà soát.
UBND các xã, phường trực tiếp tổ chức triển khai tại cơ sở; thành lập Ban Chỉ đạo, phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng thành viên; tổ chức tuyên truyền, rà soát, công nhận kết quả và cấp giấy chứng nhận hộ nghèo, hộ cận nghèo theo quy định.
Thông qua kế hoạch rà soát năm 2026, tỉnh Ninh Bình tiếp tục khẳng định quyết tâm thực hiện hiệu quả các mục tiêu giảm nghèo đa chiều, không để ai bị bỏ lại phía sau trong quá trình phát triển, góp phần nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của Nhân dân, xây dựng xã hội ngày càng công bằng, văn minh và phát triển bền vững.
Nguyễn Kiên
