Chuẩn hóa vùng nguyên liệu, đáp ứng yêu cầu thị trường xuất khẩu
Hiện nay, nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng đã bước vào vụ thu hoạch sầu riêng. Cùng với việc mở rộng diện tích sản xuất, công tác quản lý mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói đang được ngành nông nghiệp và các địa phương triển khai đồng bộ nhằm đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe từ thị trường Trung Quốc.
Theo các doanh nghiệp thu mua, mỗi lô hàng xuất khẩu đều phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, hàm lượng cadimi, chất vàng O, đồng thời bảo đảm không nhiễm các đối tượng sinh vật gây hại như rệp sáp. Đây là những điều kiện bắt buộc để duy trì hoạt động xuất khẩu ổn định và bền vững.
Ông Trần Văn Hiếu, chủ một cơ sở thu mua, xuất khẩu sầu riêng tại xã Hòa Bắc cho biết, đơn vị hiện xuất khẩu khoảng 500 container sầu riêng mỗi vụ sang Trung Quốc. Để giữ vững thị trường, cả doanh nghiệp và người dân phải tuân thủ nghiêm quy trình sản xuất, thu hoạch và đóng gói theo đúng quy định.
Tại xã Hòa Bắc, sầu riêng được xác định là cây trồng chủ lực với diện tích hơn 4.219 ha, trong đó khoảng 2.297 ha đang cho thu hoạch ổn định, sản lượng trên 30.000 tấn mỗi năm. Địa phương đã phối hợp với ngành chuyên môn đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn người dân đăng ký mã số vùng trồng, áp dụng quy trình sản xuất an toàn và nâng cao nhận thức về truy xuất nguồn gốc.
Theo Vũ Hải Nam, Phó Chủ tịch UBND xã Hòa Bắc, địa phương hiện có 22 mã số vùng trồng sầu riêng được cấp phép xuất khẩu sang Trung Quốc với tổng diện tích hơn 852 ha, chiếm khoảng 37% diện tích sầu riêng đang kinh doanh.
Ông Hà Ngọc Chiến, Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Lâm Đồng cho biết, công tác quản lý mã số vùng trồng hiện được thực hiện theo quy định của Chính phủ và đang được chuẩn hóa lại theo địa giới hành chính mới.
“Hiện nay, việc quản lý mã số vùng trồng được thực hiện theo Nghị định 38 của Chính phủ, ngành chuyên môn cũng đang tiến hành chuẩn hóa lại toàn bộ thông tin theo địa chỉ hành chính mới để bảo đảm quản lý thống nhất, chặt chẽ”, ông Chiến nói.
Toàn tỉnh Lâm Đồng hiện có trên 44.000 ha sầu riêng. Đến nay, phía Trung Quốc đã phê duyệt 346 mã số vùng trồng và 70 mã số cơ sở đóng gói phục vụ xuất khẩu chính ngạch. Ngành chuyên môn cũng đang tiến hành rà soát, chuẩn hóa dữ liệu theo địa giới hành chính mới nhằm bảo đảm công tác quản lý được thống nhất và chặt chẽ.
Tăng cường kiểm soát, ngăn chặn vi phạm mã số vùng trồng
Song song với việc mở rộng diện tích sản xuất đạt chuẩn, ngành Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng đang tăng cường công tác kiểm tra, giám sát nhằm ngăn chặn tình trạng sử dụng sai, mượn hoặc giả mạo mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói trong hoạt động xuất khẩu.
Ông Vũ Đình Cường, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng cho biết, ngành chức năng đang tập trung hướng dẫn người dân áp dụng quy trình sản xuất an toàn, kiểm soát chặt vật tư nông nghiệp sử dụng trong canh tác sầu riêng.
“Chúng tôi tập trung tuyên truyền, hướng dẫn người dân áp dụng quy trình sản xuất an toàn; theo dõi, giám sát vật tư nông nghiệp trong sản xuất sầu riêng”, ông Cường cho biết.
Theo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Lâm Đồng, toàn tỉnh hiện có 133 doanh nghiệp và hợp tác xã tham gia thu mua sầu riêng; khoảng 85% sản lượng được tiêu thụ dưới dạng quả tươi, phần còn lại phục vụ chế biến bóc múi và cấp đông. Đến nay, Lâm Đồng đã hình thành 47 chuỗi liên kết sản xuất - tiêu thụ sầu riêng với hơn 1.678 hộ dân tham gia trên diện tích hơn 4.500 ha.
Đáng chú ý, sầu riêng đang là ngành hàng dẫn đầu về tốc độ chuẩn hóa mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói trên địa bàn tỉnh. Ngành nông nghiệp thường xuyên cập nhật danh sách các vùng trồng vi phạm về dư lượng kim loại nặng, sinh vật gây hại để kịp thời cảnh báo và xử lý; đồng thời tăng cường kiểm soát vật tư nông nghiệp nhằm bảo đảm chất lượng sản phẩm xuất khẩu.
Trong giai đoạn 2024 - 2025, toàn tỉnh đã tổ chức 109 lớp tập huấn cho các vùng trồng và cơ sở đóng gói với hơn 3.382 lượt người tham gia. Việc ứng dụng nhật ký sản xuất điện tử cũng đã được triển khai đến 100% vùng trồng và cơ sở đóng gói thông qua phần mềm quản lý của ngành bảo vệ thực vật.
Việc siết chặt quản lý mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói không chỉ giúp sầu riêng Lâm Đồng đáp ứng yêu cầu xuất khẩu chính ngạch sang Trung Quốc mà còn góp phần tổ chức lại sản xuất theo hướng chuyên nghiệp, minh bạch, nâng cao chất lượng, giá trị gia tăng và phát triển bền vững ngành hàng sầu riêng trong thời gian tới.
Hoàng Phương
