Việc điều chỉnh thuế thu nhập cá nhân được đánh giá là động lực hỗ trợ đáng kể cho tiêu dùng nội địa trong năm 2026. Theo đó, mức miễn thuế được nâng từ 11 triệu đồng lên 15 triệu đồng/tháng, cùng mức giảm trừ người phụ thuộc tăng từ 4,4 triệu đồng lên 6,2 triệu đồng/tháng, qua đó cải thiện thu nhập khả dụng và góp phần phục hồi sức mua trong bối cảnh lạm phát hạ nhiệt. Tuy nhiên, khi nhu cầu đầu tư vẫn cao, dòng tiền có thể tiếp tục ưu tiên các kênh đầu tư, khiến tăng trưởng tiêu dùng thiết yếu được dự báo chỉ ở mức vừa phải.
Trong bối cảnh đó, nhóm hàng tiêu dùng thiết yếu và FMCG được xem là đối tượng hưởng lợi sớm và trực tiếp nhất từ sự phục hồi của sức mua. Năm 2025, ngành này chịu nhiều áp lực khi chính sách siết thuế khoán đối với hộ kinh doanh làm suy giảm đáng kể sức mua tại kênh bán lẻ truyền thống – vốn chiếm tỷ trọng lớn trong phân phối. Bước sang năm 2026, khi các điều chỉnh chính sách thuế được triển khai đồng bộ, áp lực này được kỳ vọng hạ nhiệt, trong khi thu nhập người dân cải thiện sẽ tạo nền tảng cho nhu cầu tiêu dùng phục hồi. Các doanh nghiệp đầu ngành, có thương hiệu mạnh, mạng lưới phân phối rộng và khả năng thích ứng nhanh với xu hướng hiện đại hóa kênh bán lẻ được đánh giá sẽ nắm giữ lợi thế rõ ràng.
Đáng chú ý, sự phục hồi của sức mua được dự báo không diễn ra đồng đều giữa các kênh. Xu hướng tiêu dùng đang nghiêng dần về hệ thống bán lẻ hiện đại như siêu thị, cửa hàng tiện lợi và các chuỗi phân phối lớn, sau giai đoạn kênh truyền thống biến động mạnh do thay đổi chính sách thuế. Yếu tố giá cả minh bạch, trải nghiệm mua sắm thuận tiện và niềm tin tiêu dùng cao hơn đang thúc đẩy sự dịch chuyển này.
Xu hướng tiêu dùng này tạo lợi thế cho các doanh nghiệp kiểm soát tốt chuỗi giá trị hoặc sở hữu hệ sinh thái bán lẻ đồng bộ, khi có thể tận dụng sức mua phục hồi để mở rộng thị phần. Vinamilk (VNM) và Masan Consumer (MCH/MSN) được đánh giá là những doanh nghiệp hưởng lợi rõ nét nhờ quy mô lớn, thương hiệu mạnh và mức độ tham gia sâu vào kênh bán lẻ hiện đại. Masan tiếp tục mở rộng chuỗi WinMart, trong khi Vinamilk đẩy mạnh phát triển hệ thống cửa hàng riêng, qua đó đón đầu sự dịch chuyển hành vi tiêu dùng. Trên cơ sở đó, lợi nhuận sau thuế năm 2026 của VNM và MCH được dự báo tăng trưởng quanh mức 10%, cùng dòng tiền kinh doanh ổn định và triển vọng cổ tức tích cực.
Bên cạnh FMCG, nhóm chăn nuôi và thực phẩm chế biến được dự báo là điểm sáng trong năm 2026 khi chăn nuôi nhỏ lẻ tiếp tục thu hẹp do rủi ro dịch bệnh và hạn chế về vốn. Điều này mở ra dư địa cho các doanh nghiệp chăn nuôi công nghiệp, sở hữu chuỗi khép kín và khả năng kiểm soát chi phí tốt. Sản lượng của các doanh nghiệp niêm yết như BAF, DBC, HPA và MML được kỳ vọng tăng trưởng, trong đó BAF nổi bật nhờ chiến lược mở rộng quy mô và đầu tư dài hạn. Nhìn chung, các doanh nghiệp chăn nuôi lớn được đánh giá sẽ tiếp tục gia tăng thị phần, hưởng lợi từ chu kỳ giá ổn định và xu hướng tiêu dùng ưu tiên sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng.
Trái với các ngành phục vụ thị trường nội địa, thủy sản xuất khẩu được dự báo còn nhiều khó khăn trong năm 2026 do rào cản thuế, cạnh tranh gia tăng và biến động thương mại toàn cầu. Các doanh nghiệp như Vĩnh Hoàn (VHC) và Sao Ta (FMC) chủ yếu tập trung đa dạng hóa thị trường để giữ ổn định biên lợi nhuận, dù sản lượng và giá bán có thể đi ngang hoặc giảm nhẹ. Triển vọng ngành được đánh giá ở mức trung tính, song mặt bằng định giá thấp vẫn tạo sức hút mang tính chu kỳ đối với một số doanh nghiệp đầu ngành.
Nhìn chung, điều chỉnh thuế thu nhập cá nhân tạo nền tảng cho sự phục hồi của tiêu dùng nội địa năm 2026, nhưng cơ hội tập trung vào một số nhóm ngành nhất định. Hàng tiêu dùng thiết yếu, bán lẻ hiện đại và thực phẩm – chăn nuôi quy mô lớn được đánh giá hưởng lợi rõ nét, trong khi việc lựa chọn đúng doanh nghiệp có lợi thế cạnh tranh sẽ mang tính quyết định trong bối cảnh tăng trưởng tiêu dùng chỉ ở mức vừa phải.
Hà Trần (t/h)
