Thêm 1.720 dòng thuế nhập khẩu giảm về 0%: Hàng nội chịu sức ép lớn

Thông tư 165/2014 về việc áp dụng biểu thuế NK ưu đãi đặc về 0% cho 1.720 dòng thuế, do Bộ Tài chính ban hành (có hiệu lực từ ngày 1/1/2015). Người tiêu dùng kỳ vọng sẽ mua được hàng hóa NK với giá rẻ hơn; nhưng nó cũng sẽ tạo sức ép lớn đối với DN nội trước sự cạnh tranh khốc liệt của hàng ngoại.

DN lo thua trên sân nhà

Theo lộ trình cắt giảm thuế quan của Hiệp định Hàng hóa ASEAN, Việt Nam sẽ cắt giảm 1.720 dòng thuế nhập khẩu về 0% từ ngày 1/1/2015. Đặc biệt, các nhóm hàng cắt giảm thuế thuộc các ngành nông nghiệp, gia dụng, nông sản, thực phẩm chế biến, dệt may, da giày, thủ công mỹ nghệ, điện - điện tử…, là những ngành chủ lực của nền kinh tế.

Có ý kiến cho rằng, việc giảm thuế sẽ tạo thuận lợi cho chúng ta XK sang các nước khu vực. Nhưng điểm mấu chốt là hàng hóa XK của Việt Nam, đa số cùng chủng loại với hàng hóa của các nước này, vì vậy sẽ rất khó cạnh tranh (trừ các sản phẩm nông sản đặc trưng như gạo, cao su, cà phê…). Hàng ngoại giá cả phù hợp, thậm chí chất lượng còn tốt hơn nên khó khăn cho DN trong nước.

Thực tế, sự đổ bộ ồ ạt của các DN ngoại thời gian qua đã khiến chiếc bánh thị phần bắt đầu bị chia nhỏ, sự cạnh tranh ngày càng trở nên gay gắt, thậm chí, nhiều DN ngoại cũng bị đánh bật khỏi thị trường bởi những DN mới đến từ Đông Nam Á. Điển hình như sự kiện Metro nhượng lại cho một tập đoàn từ Thái Lan, nhiều DN lo ngại thông qua hệ thống Metro, hàng hóa xuất xứ từ Thái Lan sẽ tràn vào nhiều hơn nữa.

Ngành nông sản hiện nay có mức tiêu thụ tại thị trường nội địa lên đến 80%, thế nhưng, khi thuế NK giảm về 0% - sẽ phải cạnh tranh gay gắt. Bởi, các mặt hàng nông sản (điển hình là hàng nông sản Thái Lan) có thế mạnh tiêu thụ hơn của Việt Nam do mẫu mã đẹp, chất lượng bảo đảm, nếu như giá ngang bằng với hàng Việt Nam thì chắc chắn người tiêu dùng sẽ có sự đắn đo trong chọn lựa.

Dù DN trong nước cũng đã chủ động, có sự chuẩn bị trước, nhưng vẫn lo sẽ thua ngay trên sân nhà. Giám đốc một công ty nhựa ở Hoàng Mai (Hà Nội) chia sẻ: “Chúng tôi đã khảo sát các mặt hàng nhựa cùng loại, không hiểu sao giá bán của họ lại rẻ đến thế. Nếu sản xuất, chúng tôi chỉ có nước bán dưới giá thành thì mới có thể cạnh tranh được”.

Hiện nay, so về giá thành sản xuất thì đường của Thái Lan và một số nước trong khối ASEAN rẻ hơn nhiều so với Việt Nam. Tại Thái Lan, năng suất mía từ 100 - 150 tấn/ha/năm, cao gấp 2 - 3 lần Việt Nam. Tại cuộc họp cổ đông mới đây, ông Nguyễn Giỏ, Trưởng phòng Kinh doanh Công ty CP Mía đường La Ngà (Định Quán, Đồng Nai) cho biết: “Muốn cạnh tranh nổi với đường Thái Lan, DN chỉ có cách đẩy cao năng suất, chữ đường trong mía. Riêng ngành đường không thể làm được, vì mía muốn có năng suất, chất lượng cao phải có nước, muốn có nước phải có hệ thống thủy lợi. DN không đủ khả năng đầu tư hệ thống thủy lợi cho nông dân”. Và dù biết trước, nhưng ngành mía đường Việt Nam khó chủ động đột phá, tăng sức cạnh tranh với đường Thái Lan.

Người tiêu dùng hưởng lợi?

Trong khi DN nội lo lắng tìm hướng đi riêng để có thể cạnh tranh với hàng ngoại thì người tiêu dùng lại hào hứng đón nhận Thông tư 165/2014. Bởi hiện nay, kinh tế vẫn gặp khó khăn, người tiêu dùng phải chắt bóp chi tiêu thì việc hàng hóa tràn ngập thị trường, giá cả cạnh tranh, mẫu mã đẹp, chất lượng tốt - sẽ giúp họ có nhiều cơ hội lựa chọn sản phẩm…

Thị trường giáp Tết, dạo qua một số tuyến phố lớn tại Hà Nội thấy xuất hiện nhiều cửa hàng chuyên bán đồ tiêu dùng Thái Lan, Hàn Quốc. Tại các cửa hàng trên phố Hàng Buồm, Hàng Đường… bày đủ các mặt hàng bánh kẹo, mứt, rượu bia, trong đó xuất xứ các nước Thái Lan, Malaysia, Hàn Quốc... chiếm áp đảo.

Không chỉ có vậy, các mặt hàng thực phẩm tươi sống cũng đang có sự cạnh tranh. Tại quầy thực phẩm tươi sống ở các siêu thị lớn như BigC, Co.op mart, Metro, Lotte…, những sản phẩm như thịt bò nhập khẩu từ Úc chiếm kệ lớn. Đại diện Lotte cho biết, giá bắp bò Úc: 380.000 đồng/kg (tương đương với giá bán bắp bò trong nước), trong khi bò Úc thơm ngon hơn nên khách hàng lựa chọn nhiều.

Ông Hồ Quốc Nguyên, Giám đốc Quan hệ công chúng của hệ thống Siêu thị BigC cho hay: “Thị trường bán lẻ Việt Nam hiện nay khá hấp dẫn các nhà đầu tư trong khối ASEAN. Mới đây nhất, Tập đoàn Berli Jucker của Thái Lan đã mua lại các trung tâm mua sắm của Metro. Sắp tới, hàng hóa của ASEAN sẽ tràn ngập Việt Nam. Để chuẩn bị cho sự kiện này, BigC đã nâng cao khả năng cạnh tranh bằng cách đào tạo nguồn nhân lực, chú trọng hơn khâu phục vụ để khách hàng hài lòng”

Thanh Bình