Mặc dù có nhiều ưu điểm trong phương án thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2015 mà Bộ GD&ĐT vừa chính thức công bố, song kỳ thi quốc gia vẫn còn một số điều gây tranh cãi trong cách tổ chức.

Ảnh minh họa

Vẫn chờ thí sinh dự thi

Dường như các trường ĐH, CĐ đang bị động chờ vào số lượng thí sinh đăng ký dự thi chính thức vào cuối tháng 4 mới có thể bắt đầu chuẩn bị cho kỳ thi.

Ông Đỗ Văn Dũng, Hiệu trưởng Trường ĐH Sư phạm Kỹ thuật TP. HCM cho biết: "Chúng tôi đã ký hợp đồng với 11 địa điểm tổ chức thi, với khoảng 30.000 thí sinh, dù thực tế trách nhiệm được Bộ GD&ĐT giao chỉ là 25.000 thí sinh. Tất cả các địa điểm thi này đều tập trung ở quận Thủ Đức và quận 9. Tuy nhiên, hiện trường vẫn chưa rõ sẽ tiếp nhận thí sinh ở địa phương nào và phải chờ quyết định chính thức từ Bộ”.

Hiện nay, do chưa có con số thí sinh đăng ký dự thi chính thức nên các cụm thi đang có chung một mối lo về số lượng thí sinh ảo cao sẽ gây nên sự lãng phí, trong khi đó, ở mỗi cụm thi đều phải tính đến số lượng thí sinh vượt dự kiến để không bị rơi vào tình thế bị động.

Trên thực tế, số lượng thí sinh mỗi ĐH được giao chủ trì vượt trội con số thí sinh truyền thống mà họ phải lo hằng năm (gấp 2, thậm chí 2,5 lần), trong khi cả trường và sở cùng phải đồng thời thuê phòng thi, chuẩn bị cơ sở vật chất. Điều này dễ dẫn đến lãng phí bởi số lượng thí sinh đăng ký ảo.

Tuy nhiên, theo Thứ trưởng GD&ĐT Bùi Văn Ga, những trường được chọn chủ trì cụm thi là những trường có năng lực và kinh nghiệm tổ chức. Trước khi giao nhiệm vụ, Bộ đã khảo sát và bàn thảo về tất cả các điều kiện, thấy có khả năng thực hiện được mới giao. Không phải toàn bộ thí sinh đổ vào thi ở cụm trường, dự kiến có khoảng 20% thí sinh không thi vào ĐH, CĐ, thậm chí có một số địa phương có đến 50 - 60% thí sinh không thi ĐH.

Ông Trần Văn Nghĩa, Phó cục trưởng Cục Khảo thí và Kiểm định - Chất lượng (Bộ GD&ĐT) suy nghĩ: Đối với TP. HCM, Hà Nội, Hải Phòng, sẽ có những quy định cụ thể cho các trường biết được cụm thi của mình sẽ có thí sinh ở tỉnh, quận, huyện nào. Việc bố trí điểm thi như thế nào thì dựa trên cơ sở dữ liệu thực tế được bàn giao vào ngày 20/5 của các sở GDĐT. Lúc đó, các trường đảm nhận cụm thi sẽ lên phương án tổ chức điểm thi.

Hầu hết lãnh đạo các trường ĐH, CĐ được phân công phụ trách cụm thi đều lo lắng, nếu phải đợi đến ngày 20/5 mới chốt được số lượng thí sinh đăng ký dự thi - sẽ gây khó khăn cho những cụm thi này bởi ngày thi đã cận kề.

Lúng túng 2 cụm thi

Kỳ thi quốc gia đang đến gần, nhưng đến nay vẫn còn tồn tại một số tranh cãi về khâu tổ chức kỳ thi đó là tồn tại của 2 loại cụm thi - cụm thi của các trường ĐH và các cụm thi của các sở giáo dục (dành cho thí sinh không có nguyện vọng vào ĐH).

Đồng tình với cách đổi mới trong kỳ thi, PGS. Văn Như Cương, Chủ tịch HĐQT Trường THPT Lương Thế Vinh cho rằng, thí sinh có nhu cầu thi chỉ để xét tốt nghiệp THPT chiếm tỷ lệ rất nhỏ. Bởi vậy, nếu những thí sinh đó ở gần cụm thi do trường ĐH tổ chức, sẽ được gửi vào điểm thi do trường ĐH chủ trì. Cách làm này sẽ giúp các em thuận tiện và giảm được chi phí khi đi thi.

Tuy nhiên, vẫn còn đó những ý kiến băn khoăn, việc gửi thí sinh có nhu cầu thi chỉ để xét tốt nghiệp vào cụm thi do trường ĐH chủ trì, liệu những thí sinh này có được cấp 4 giấy chứng nhận kết quả thi không? Các em có được đăng ký xét tuyển sinh vào các trường ĐH khi thi ở cụm do trường ĐH tổ chức? Trong khi các trường ĐH đều đưa ra quy định xét tuyển thí sinh thi ở trường ĐH chủ trì.

PGS. Hoàng Minh Sơn, Phó hiệu trưởng Trường ĐH Bách khoa Hà Nội - đơn vị chủ trì cụm thi số 1 (Hà Nội) cho hay: "Các em thi ở trường ĐH tổ chức, chúng tôi nghĩ đó phải là thí sinh của mình. Nếu gửi thí sinh, vô hình trung việc đăng ký để xét tốt nghiệp hay không chẳng khác gì nhau. Sẽ phát sinh tình huống đăng ký thi tốt nghiệp không phải đóng lệ phí thi mà vẫn được cấp giấy chứng nhận do trường ĐH cấp. Bởi vì trường không có cơ sở để tách riêng em thi tốt nghiệp và xét tuyển sinh ĐH.

Việc phân loại đối tượng để xếp vào 2 loại cụm thi khác nhau dựa trên việc thí sinh có hoặc không có nguyện vọng vào ĐH - đã tạo ra một sự bất bình đẳng về đẳng cấp giữa 2 loại cụm thi này, bởi tấm bằng tốt nghiệp THPT của các học sinh khác nhau sẽ có giá trị khác nhau, dựa trên việc người cầm tấm bằng ấy đã đăng ký dự thi ở cụm thi nào. Chỉ tấm bằng tốt nghiệp của những người đã thi ở cụm thi của trường ĐH mới có giá trị xét tuyển vào ĐH. Còn tấm bằng tốt nghiệp của thí sinh đã thi ở cụm thi của sở sẽ được nhìn nhận ra sao vào những năm sau? Liệu có thể xảy ra tình trạng tấm bằng của những thí sinh đã thi ở cụm thi của địa phương - sẽ mãi mãi không bao giờ được công nhận để xét tuyển vào ĐH?

Như vậy, đồng nghĩa với việc, những thí sinh dự thi tốt nghiệp ở cụm thi của sở, khi muốn vào ĐH ắt hẳn sẽ lại phải thi tốt nghiệp ở cụm thi của một trường ĐH để được công nhận. Và việc dự thi tốt nghiệp ở cụm thi của sở, gần như chỉ là một thủ tục để xác nhận việc hoàn tất chương trình trung học phổ thông, chứ không có giá trị gì khác?.

Thanh Hoa