Phát biểu tại Nhà Trắng ngày 19/3, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết, ông đã trực tiếp yêu cầu Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu không tiếp tục tấn công vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Iran.
“Tôi đã nói với ông ấy: ‘Đừng làm vậy’, và ông ấy sẽ không làm vậy”, ông Trump nhấn mạnh.
Tuyên bố này được đưa ra trong bối cảnh giá năng lượng tăng vọt sau khi Iran đáp trả cuộc không kích của Israel vào mỏ khí đốt South Pars Gas Field bằng việc tấn công thành phố công nghiệp Ras Laffan (Qatar) – nơi xử lý khoảng 20% nguồn khí tự nhiên hóa lỏng toàn cầu.
Không chỉ vậy, một cảng quan trọng của Ả-rập Xê-út trên Biển Đỏ, tuyến thay thế nhằm tránh Strait of Hormuz cũng bị tấn công, làm gia tăng nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu.
Các diễn biến này cho thấy khả năng đáp trả mạnh mẽ của Iran, đồng thời phơi bày những hạn chế trong hệ thống phòng không của các nước trong việc bảo vệ các cơ sở năng lượng chiến lược tại khu vực vùng Vịnh.
Thủ tướng Benjamin Netanyahu sau đó xác nhận Israel đã hành động đơn phương trong vụ tấn công mỏ South Pars và cho biết đã chấp nhận đề nghị của Mỹ về việc kiềm chế các cuộc tấn công tương tự.
Trong khi đó, Tổng thống Donald Trump khẳng định không có kế hoạch triển khai lực lượng bộ binh tới Trung Đông, dù có thông tin Washington cân nhắc điều thêm binh sĩ.
Sự khác biệt về mục tiêu chiến lược giữa Mỹ và Israel cũng dần lộ rõ. Theo Giám đốc Tình báo Quốc gia Mỹ Tulsi Gabbard, Washington tập trung vào việc vô hiệu hóa năng lực tên lửa và hải quân của Iran, trong khi Israel hướng tới làm suy yếu giới lãnh đạo Tehran.
Ở chiều ngược lại, Iran tuyên bố các cuộc tấn công vào cơ sở năng lượng đã mở ra “giai đoạn mới của cuộc chiến” và cảnh báo sẽ tiếp tục nhắm vào hạ tầng năng lượng liên quan đến Mỹ và đồng minh nếu bị tấn công.
Trong bối cảnh xung đột chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, Anh, Canada, Pháp, Đức, Italy, Hà Lan và Nhật Bản đã ra tuyên bố chung bày tỏ sẵn sàng hỗ trợ đảm bảo an ninh hàng hải tại eo biển Hormuz, đồng thời cân nhắc các biện pháp ổn định thị trường năng lượng, bao gồm tăng sản lượng.
Tuy nhiên, các nước này vẫn tỏ ra thận trọng. Thủ tướng Đức Friedrich Merz nhấn mạnh mọi đóng góp chỉ được triển khai sau khi xung đột chấm dứt.
Sự dè dặt của các đồng minh phản ánh tâm lý hoài nghi đối với một cuộc chiến được cho là “thiếu mục tiêu rõ ràng” và nằm ngoài tầm kiểm soát của châu Âu.
Trong khi đó, các cuộc tấn công “ăn miếng trả miếng” vào hạ tầng năng lượng tiếp tục khiến thị trường toàn cầu chao đảo, làm gia tăng lo ngại về một cuộc khủng hoảng năng lượng diện rộng trong thời gian tới.
Thiên Trường
