Nếu trước đây ví điện tử chủ yếu phục vụ chuyển tiền và thanh toán hóa đơn thì nay nhiều ứng dụng đã tích hợp thêm các sản phẩm tài chính như vay nhanh, mua trước trả sau, trả góp hay đăng ký hạn mức tín dụng ngay trên giao diện chính.
Việc cá nhân hóa các gợi ý dịch vụ dựa trên nhu cầu và hành vi sử dụng là xu hướng phổ biến trong lĩnh vực tài chính số. Thông qua phân tích dữ liệu, các ứng dụng có thể giới thiệu những dịch vụ phù hợp với từng khách hàng, giúp người dùng tiếp cận nguồn vốn thuận tiện hơn, đồng thời nâng cao hiệu quả hợp tác với các ngân hàng và công ty tài chính.
Tuy nhiên, dưới góc nhìn của người tiêu dùng, việc các ứng dụng ví điện tử liên tục hiển thị thông báo mời vay vốn đang nhận được nhiều ý kiến trái chiều. Không ít người cho biết, dù không có nhu cầu vay, họ vẫn thường xuyên nhận được các thông báo về hạn mức tín dụng, vay nhanh, mua trước trả sau hoặc ưu đãi lãi suất.
Anh N.V.C (phường Hoàng Mai, Hà Nội), người dùng MoMo, cho biết trước đây thường xuyên nhận được các thông báo mời vay vốn trên ứng dụng. Tuy nhiên, sau khi nâng cấp tài khoản và liên hệ tổng đài để phản ánh, tần suất xuất hiện của các thông báo này đã giảm đáng kể. Trong khi đó, anh Đ.N.N (phường Thanh Xuân, Hà Nội) đánh giá ví điện tử mang lại nhiều tiện ích trong thanh toán, đặc biệt khi mua sắm trực tuyến và giao dịch quốc tế. Dù vậy, việc liên tục nhận các thông báo mời vay nhanh, mua trước trả sau vẫn khiến anh cảm thấy phiền toái. Nhiều người dùng cũng bày tỏ mong muốn các nền tảng bổ sung tùy chọn tắt hoặc hạn chế những thông báo tiếp thị sản phẩm tín dụng khi không có nhu cầu.
Theo các chuyên gia, các thông báo này không đồng nghĩa người dùng sẽ được giải ngân ngay, bởi việc cấp tín dụng vẫn phải trải qua quy trình thẩm định của ngân hàng hoặc công ty tài chính theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên, việc tiếp xúc lặp đi lặp lại với các thông điệp về tín dụng có thể tác động đến nhận thức và hành vi tiêu dùng của một bộ phận khách hàng.
PGS.TS Đinh Trọng Thịnh, chuyên gia kinh tế, cho rằng công nghệ đang giúp người dân tiếp cận các dịch vụ tài chính thuận tiện hơn, góp phần thúc đẩy tài chính toàn diện. Tuy nhiên, đi cùng sự thuận tiện là yêu cầu nâng cao hiểu biết tài chính để người dân đánh giá đầy đủ chi phí, nghĩa vụ và khả năng trả nợ trước khi quyết định vay. Các chuyên gia về hành vi tiêu dùng cũng nhận định, trong môi trường số, việc các thông điệp quảng bá tín dụng xuất hiện với tần suất cao có thể khiến người dùng dần hình thành tâm lý coi việc vay vốn là một lựa chọn đơn giản và dễ tiếp cận hơn so với thực tế.
Các chuyên gia nhấn mạnh, vay tiêu dùng là lựa chọn tích cực nếu được sử dụng đúng mục đích và trong khả năng tài chính. Điều quan trọng là người dùng cần được cung cấp đầy đủ, minh bạch thông tin về lãi suất, phí, thời hạn vay, nghĩa vụ trả nợ cũng như các rủi ro có thể phát sinh trước khi đưa ra quyết định.
Theo quy định hiện hành, ví điện tử chỉ đóng vai trò trung gian thanh toán, còn hoạt động cấp tín dụng thuộc thẩm quyền của các tổ chức tín dụng được cấp phép. Vì vậy, khi giới thiệu các sản phẩm vay trên nền tảng, việc công khai rõ đơn vị cung cấp, điều kiện vay, phương thức xét duyệt và các chi phí liên quan là yếu tố quan trọng giúp người dùng hiểu đúng bản chất dịch vụ và đưa ra quyết định phù hợp.
Nhiều chuyên gia cũng cho rằng, bên cạnh việc mở rộng các dịch vụ tài chính số, các nền tảng cần tăng quyền kiểm soát cho người dùng đối với các thông báo tiếp thị, đặc biệt là sản phẩm tín dụng. Đồng thời, cơ quan quản lý cần tiếp tục hoàn thiện các quy định nhằm bảo đảm tính minh bạch, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh khi các dịch vụ tài chính ngày càng được tích hợp sâu vào hệ sinh thái số.
Chi Chi (t/h)
