Bài 2: Thật giả khó kiểm soát

Nạn rượu giả, rượu nhái đang náo loạn thị trường, đặc biệt là vào dịp cận Tết. Nhiều đối tượng, vì lợi nhuận khủng mà bất chấp mọi thủ đoạn…

Mua 1, lãi… 1000!

Vấn đề rượu thật - giả đến nay vẫn còn là một bài toán khó đối với các cơ quan quản lý, cũng như nỗi lo lắng của người tiêu dùng.

Theo các chuyên gia, thành phần làm rượu giả chủ yếu là cồn công nghiệp và hóa chất. Giá thành làm nên mỗi chai rượu giả chỉ khoảng vài chục nghìn đồng, nhưng khi dán nhãn “rượu ngoại” thì giá đội lên tới vài trăm, thậm chí vài triệu đồng. Điều này không những gây ảnh hưởng rất lớn đến lợi ích kinh tế, thương hiệu của các nhà sản xuất, mà còn gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng và cả những người kinh doanh buôn bán rượu theo đúng quy định.

Trên thực tế, hoạt động buôn bán, vận chuyển rượu trái phép vẫn đang diễn ra rất phức tạp, cả về quy mô lẫn thủ đoạn, cách thức tổ chức tiêu thụ mà cơ quan chức năng chưa kiểm soát được. Rất nhiều rượu giả, rượu lậu được các đầu nậu “phù phép” trà trộn cùng các loại hàng hoá khác để qua mắt cơ quan chức năng và người tiêu dùng. Phương thức điển hình của thủ đoạn gian lận này là khai báo hải quan tạm nhập tái xuất vào các cửa hàng miễn thuế trong khu vực kinh tế cửa khẩu, hoặc tái xuất sang nước thứ 3 nhưng phần lớn lại tuồn vào thị trường nội địa. Tuy nhiên, theo các cơ quan chức năng, phức tạp nhất hiện nay là tem rượu giả được sản xuất tinh vi có nguồn gốc xuất xứ chủ yếu từ Trung Quốc nhập vào Việt Nam, qua con đường tiểu ngạch. Với loại tem rượu giả này, rượu giả được tung ra thị trường càng khó phát hiện hơn khiến cơ quan chức năng không thể kiểm soát nổi.

Trước tình trạng hàng giả, hàng nhập lậu tăng mạnh, trong đó có mặt hàng rượu các loại, Ban Chỉ đạo 127 Trung ương đã có văn bản chỉ đạo các lực lượng tăng cường kiểm tra, kiểm soát chống buôn lậu, hàng giả và gian lận thương mại; trong đó tập trung vào các điểm nóng như các cửa khẩu, hai bên “cánh gà” cửa khẩu, đường mòn, lối mở tại các tỉnh biên giới. Ngoài ta, cần có sự phối hợp thông tin giữa các doanh nghiệp và phải có chế tài đủ mạnh để răn đe những kẻ phạm pháp.

Nỗ lực tìm cách chống…

Ông Phạm Quang Thành, Hiệp hội Chống rượu giả quốc tế tại Việt Nam (IFSP Việt Nam) cho biết: Dịp cuối năm, chúng ta thường đẩy mạnh công tác chống hàng giả, hàng lậu, nhưng hàng giả xuất hiện quanh năm chứ không phải vào mùa mới có hàng giả. Do nhu cầu của thị trường tỷ lệ thuận với quy mô dân số; hệ thống siêu thị, trung tâm thương mại, chợ ngày càng nhiều nên tại các thành phố lớn như Hà Nội, Hải Phòng, Đà Nẵng, TP. HCM, Cần Thơ luôn có những điểm “nóng” về hàng giả, hàng nhái của nhiều mặt hàng, bao gồm cả rượu ngoại.

Năm 2013, IFSP Việt Nam phối hợp với cảnh sát kinh tế và các cơ quan chức năng khám xét hơn 30 địa điểm kinh doanh, sản xuất rượu, đã triệt phá gần 10 tổ chức làm giả và khởi tố 7 vụ với 15 đối tượng, thu giữ hơn 600 chai rượu ngoại giả,  hơn 700 vỏ chai rượu và 1.892 nắp, nút, tem, nhãn, vật dụng để sản xuất rượu giả.

Ông Trần Đắc Lộc, Phó chi cục trưởng Chi cục QLTT Hà Nội cho rằng: Bất kỳ cá nhân hay tổ chức nào sản xuất các sản phẩm rượu mạnh mang nhãn hiệu quốc tế đều là hành vi sản xuất hàng giả được quy định tại Điều 157, Bộ luật Hình sự.

Ông Nguyễn Chí Thanh, Tổng giám đốc Công ty CP Thương mại Baltic, kinh doanh về sản phẩm rượu, chia sẻ: “Tình trạng làm giả, làm nhái sản phẩm, không những thiệt hại về kinh tế, mà còn ảnh hưởng đến quá trình phát triển lâu dài khi mất lòng tin của người tiêu dùng trên thị trường. Hiện nay, có những DN sản xuất rượu đã quan tâm đến yếu tố chống hàng giả, hàng nhái, không cho các đối tượng bất lương có cơ hội làm ra sản phẩm giả, nhái mang tên thương hiệu của mình như Công ty CP thương mại Baltic, đã đầu tư nhập loại vỏ chai với điểm đặc biệt khi sản phẩm đã đóng nút chai và dùng hết thì không thể đổ ngược nước vào trong. Qua khảo sát thị trường, ông Thanh cho biết chưa có sản phẩm rượu Zelka của Công ty Baltic bị làm giả, làm nhái.

Hoan Nguyễn – Ngọc Thu