Bài 1: Honda Việt Nam: Gần 2.000 công nhân nghỉ việc mỗi năm
Bài 2- Gần 2.000 công nhân Honda nghỉ việc mỗi năm: Người lao động nói gì?
THCL Không có tương lai lâu dài - là suy nghĩ của nhiều lao động khi quyết định rời bỏ Honda Việt Nam (HVN) để đi tìm kiếm một công việc khác. Còn với những công nhân không được ký tiếp hợp đồng lao động, họ phải chật vật tính kế mưu sinh.
Trong chuỗi ngày dài đi tìm hiểu thông tin về lao động bị mất việc tại HVN, chúng tôi đã được nghe nhiều tâm sự đắng chát của người lao động đã và đang làm việc tại HVN. Nhiều người khi quyết định rời bỏ HVN, đã may mắn tìm được công việc mới và còn không ít công nhân đang từng ngày lo lắng về tương lai của mình. Nếu không được ký tiếp hợp đồng lao động thì tương lai của họ sẽ ra sao?
Dưới cái nắng gay gắt của mùa hè, căn phòng nhỏ bé chưa đến 10 m2 là nơi sinh hoạt của hai bạn trẻ đang làm việc tại HVN càng trở nên chật chội hơn. Có lẽ, cuộc sống của những công nhân này không có gì khác so với những lao động trong các KCN. Ngoài chiếc xe máy, cái điện thoại để xem tin tức, còn lại những đồ dùng trong phòng dường như đều tạm bợ.
T - một thanh niên trẻ, sau khi tốt nghiệp THPT đã quyết định ngưng sự nghiệp đèn sách để xin vào làm việc trong HVN. Mặc dù biết sẽ rất khó để được làm việc lâu dài tại đây, nhưng anh vẫn kỳ vọng một điều gì đó tốt đẹp sẽ đến với mình.
T tâm sự: “Em vào HVN đã gần 1 năm nay. Vì nhà xa nên em thuê nhà trọ gần công ty để tiện đi làm. Trong công ty, chúng em được gọi với chức danh mỹ miều là “nhân viên sản xuất” thay vì công nhân như các công ty khác. Nhưng, khi ra ngoài, ai hỏi bọn em đều giới thiệu là công nhân cho gần gũi. Khi mới vào, chúng em phải trải qua bước thử việc, sau đó được ký hợp đồng lao động 2 năm. Ở HVN, em cũng nghe các anh chị nói, để ký hợp đồng lao động dài hạn là rất khó, nhưng em vẫn cố gắng làm để ổn định cuộc sống trước mắt, còn sau này nếu có thay đổi thì lại tính tiếp vậy”.
Khác với T, Quang - một trong số những công nhân đã phải nghỉ việc do hết hạn hợp đồng lao động. Khi được hỏi về quy trình để được ký hợp đồng lao động dài hạn tại HVN, Quang cho biết: “Thông thường, sau khi thử việc xong, công nhân sẽ được ký hợp đồng lao động từ 1 - 2 năm, tùy vào đánh giá của cán bộ quản lý. Khi hết hợp đồng lao động lần 1 thì lại qua quy trình đánh giá để ký tiếp hợp đồng lao động lần 2. Lần ký này thường là 2 - 3 năm.
Hết hợp đồng lần 2 sẽ trải qua kỳ thi tuyển nhân viên chính thức. Với những năm trước, nếu năm cuối của hợp đồng lao động lần 2 mà công nhân được đánh giá là 2 bậc thì sẽ được chính thức. Còn năm nay, các bạn đang làm việc tại HVN cho biết công ty mới sửa lại quy định là năm cuối được đánh giá bậc 1 thì vẫn được thi. Việc thi làm nhân viên chính thức nếu không có mối quan hệ thì rất khó. Sau khi hết hạn hợp đồng, em cũng may mắn xin được vào công ty khác, nhưng lại phải trải qua quy trình thử việc với mức lương thấp do vậy cuộc sống gặp rất nhiều khó khăn”.
Không được may mắn như Quang, chị Thùy vào làm tại HVN từ lúc mới lập gia đình, đến khi sinh cháu thứ hai thì hợp đồng lao động sắp hết. Trở lại làm việc được gần 1 tháng thì biết tin công ty sẽ không ký tiếp hợp đồng lao động nên chị phải nghỉ trước để đi tìm công việc mới. Trớ trêu thay, dù đã đi xin nhiều công ty, nhưng đều bị từ chối vì lý do lớn tuổi.
Chia sẻ với chúng tôi, chị Thùy bức xúc: “Biết thế này thì em đã xin vào KCN như các bạn cùng làng. Làm việc ở HVN đến lúc hết tuổi xuân rồi thì phải nghỉ. Các doanh nghiệp nước ngoài họ thường tuyển lao động trong độ tuổi từ 18 - 25. Bây giờ, em có con nhỏ, lại lớn tuổi nên xin việc ở đâu cũng khó. Vừa rồi, em xin làm công nhân lau kính dạng hợp đồng thời vụ cách nhà gần 50 km, mặc dù có xe đưa đón, nhưng rất vất vả vì phải làm xa nhà mà thu nhập lại thấp. Có lẽ, em cũng xin nghỉ để tính cách khác, chứ làm như thế này thì làm gì có tương lai?”.
Long Trần – Tuấn Anh
