Cơ chế kiểm tra liên thông tại trụ sở và các hạng mục thẩm định chuyên ngành
Một trong những điểm đổi mới cốt lõi của dự thảo là phương thức tổ chức kiểm tra đối với các đại lý thuế, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế. Theo đó, quy trình kiểm tra các đối tượng này sẽ được cơ quan quản lý tiến hành đồng thời cùng với công tác thanh tra, kiểm tra trực tiếp tại trụ sở của người nộp thuế theo đúng các điều khoản quy định của Luật Quản lý thuế.
Hệ thống nội dung kiểm tra chuyên ngành được định biên tập trung vào hai nhóm phân khúc chính
Tiêu chuẩn hành nghề: Thẩm định điều kiện kinh doanh dịch vụ làm thủ tục về thuế của các đại lý thuế, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh cùng năng lực chuyên môn của những người trực tiếp tham gia cung cấp dịch vụ cho khách hàng.
Trách nhiệm pháp lý: Đánh giá việc thực hiện nghĩa vụ, trách nhiệm của đại lý thuế, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và đội ngũ nhân viên đại lý thuế trong suốt quá trình vận hành dịch vụ.
Dự thảo làm rõ khái niệm dịch vụ làm thủ tục về thuế là các hoạt động do đại lý thuế, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh triển khai thực hiện theo danh mục quy định tại điểm c khoản 5 Điều 40 Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15. Nhân sự tham gia hoạt động này bắt buộc phải là nhân viên đại lý thuế, chủ hộ kinh doanh hoặc cá nhân kinh doanh đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn kỹ thuật về chứng chỉ và nghiệp vụ theo quy định của pháp luật.
Ứng dụng quản trị rủi ro và các kịch bản kích hoạt kiểm tra đột xuất
Để tối ưu hóa hiệu quả quản lý, cơ quan thuế sẽ vận hành mô hình đánh giá, phân loại mức độ rủi ro đối với từng đại lý thuế, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh dịch vụ. Hệ thống phân loại này dựa trên việc thu thập, xử lý thông tin nghiệp vụ và các bộ tiêu chí định lượng về dấu hiệu vi phạm hoặc hành vi không tuân thủ pháp luật. Từ kết quả phân tích dữ liệu, cơ quan quản lý sẽ thiết lập danh sách đối tượng kiểm tra phù hợp, ưu tiên tập trung nguồn lực vào các trường hợp được xếp hạng ở mức độ rủi ro cao.
Bên cạnh kế hoạch định kỳ, cơ chế kiểm tra đột xuất sẽ lập tức được áp dụng khi hệ thống phát hiện các dấu hiệu rủi ro nghiêm trọng hoặc hành vi sai phạm cụ thể thuộc hai trường hợp đặc biệt sau:
Trường hợp 1: Đại lý thuế, hộ kinh doanh hoặc cá nhân kinh doanh dịch vụ có hành vi kê khai không đúng với thực tế, cố tình gian lận hoặc ngụy tạo, giả mạo các thông tin hồ sơ đã thông báo đến cơ quan thuế nhằm mục đích hợp thức hóa các điều kiện để đủ tiêu chuẩn kinh doanh.
Trường hợp 2: Đại lý thuế, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh hoặc nhân viên hành nghề có hành vi thông đồng, giúp đỡ người nộp thuế làm sai lệch hồ sơ khai thuế, cố ý làm giảm nghĩa vụ thuế phải nộp vào ngân sách, hoặc làm tăng khống số tiền thuế được miễn, giảm, hoàn, khấu trừ của người nộp thuế.
Trong trường hợp qua thanh tra phát hiện các đại lý thuế, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh hoặc nhân sự tham gia hoạt động không đáp ứng đủ các tiêu chuẩn kinh doanh dịch vụ tư vấn thuế, cơ quan thuế quản lý trực tiếp sẽ thực hiện các biện pháp chế tài về thông tin. Toàn bộ danh tính của các tổ chức, cá nhân sai phạm sẽ bị công khai minh bạch trên Hệ thống quản lý hành nghề dịch vụ làm thủ tục về thuế để người dân và doanh nghiệp chủ động phòng ngừa rủi ro khi lựa chọn đơn vị tư vấn.
Tâm An(t/h)
