THCL Để tạo hệ thống phân phối vững chắc, tôi có một số góp ý vào Dự thảo báo cáo đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ kinh tế - xã hội 5 năm (2011 - 2015) và phương hướng phát triển kinh tế xã hội 5 năm (2016 - 2020) văn kiện Đại hội XII của Đảng cộng sản Việt Nam.

Hệ thống phân phối còn nhiều bất cập, chi phí trung gian lớn, chưa kết nối thông suốt, hiệu quả

Về phần đánh giá 5 năm (2011 - 2015) phần 4: “Thực hiện cơ cấu lại nền kinh tế gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng còn chậm” - nói về dịch vụ: “Hệ thống phân phối còn nhiều bất cập, chi phí trung gian lớn, chưa kết nối thông suốt, hiệu quả và chưa đảm bảo hài hòa lợi ích giữa các khâu từ sản xuất đến tiêu thụ”.

Theo tôi, đánh giá như vậy là đúng, song chưa đủ và có những vấn đề tồn tại lớn trong Hệ thống phân phối nội địa chưa được nêu. Đầy đủ phải là: “Thị trường nội địa có vai trò quan trọng trong nền kinh tế quốc dân, song chưa được quan tâm đúng mức. Từ đó còn nhiều điều cần khắc phục như: Hàng hóa Việt Nam sản xuất ra bị ép giá bán, đi qua nhiều khâu trung gian bất hợp lý, đẩy giá lên cao vô lý ở khâu bán lẻ. Từ đó, sản xuất thiếu bền vững, lợi nhuận của chuỗi sản xuất - phân phối chủ yếu rơi vào khâu trung gian; chuỗi sản xuất phân phối bị chia cắt kém sức cạnh tranh về giá và cạnh tranh hàng hóa ở thị trường nội địa”.

Về phương hướng 5 năm tới (2016 - 2020): Phần 2: “Đẩy mạnh tái cơ cấu lại nền kinh tế gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao năng xuất, hiệu quả và sức cạnh tranh”. Dự thảo viết: “Phát triển đồng bộ hệ thống phân phối bán buôn, bán lẻ. Chú trọng phát triển thương mại điện tử và xây dựng thương hiệu hàng hóa Việt Nam. Tăng cường kết nối giữa các doanh nghiệp sản xuất - phân phối, các hiệp hội và cơ quan quản lý, để phát triển mạnh thị trường trong và ngoài nước, chủ động tham gia mạng lưới phân phối toàn cầu”.

Theo tôi, viết như vậy còn thiếu và cần phải bổ sung cho hoàn chỉnh về phát triển hệ thống phân phối nội địa Việt Nam.

Đó là: “Vai trò hệ thống phân phối và thị trường phải được xác định là đầu ra của toàn xã hội. Cần đầu tư mạnh mẽ cho cơ sở hạ tầng, các thể chế tiên tiến và nguồn nhân lực, phát triển các chuỗi sản xuất - phân phối trước hết là các nhóm hàng hóa thiết yếu như: lương thực, thực phẩm, vật tư năng lượng, thuốc chữa bệnh.

Đảm bảo sự liên kết giữa người sản xuất và người phân phối chặt chẽ hiệu quả, trước hết, phải quan tâm đến lợi ích của sản xuất, nơi tạo ra của cải vật chất cho toàn xã hội tạo môi trường cạnh tranh. Cụ thể: công khai, bình đẳng, minh bạch trên thị trường; hạn chế, tiến tới xóa bỏ độc quyền nhóm, độc quyền doanh nghiệp. Tất cả tạo điều kiện cho hàng Việt Nam đủ sức cạnh tranh ở thị trường nội địa, từng bước vươn ra xuất khẩu.

Muốn hệ thống phân phối nội địa vững chắc cần tổ chức lại sản xuất hàng hóa đủ mạnh tạo nguồn cung có chất lượng ổn định cho tiêu dùng xã hội, phát triển nền công nghiệp bán lẻ Việt Nam, góp phần thúc đẩy sản xuất và hướng dẫn tiêu dùng

Vũ Vinh Phú Nguyên Phó GĐ Sở Thương mại Hà Nội