Quảng Ninh là địa phương có những điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu đặc biệt phù hợp cho cây dược liệu phát triển. Kết quả điều tra cho thấy, Quảng Ninh có trên 900 loài dược liệu, trong đó có nhiều loại dược liệu quý, có giá trị kinh tế cao, như: Ba kích, trà hoa vàng, hồi, quế, bình vôi, hoàng đằng, đẳng sâm, thổ phục linh, linh chi...
Tại Vườn Quốc gia Bái Tử Long đã phát hiện 431 loài dược liệu, trong đó có 19 loài quý hiếm có giá trị cao và có 8 loài được ghi trong Sách đỏ Việt Nam. Tại khu vực Yên Tử phát hiện 143 loài thực vật có giá trị làm thuốc, trong đó 20 loài có giá trị cao. Khu bảo tồn thiên nhiên Đồng Sơn - Kỳ Thượng phát hiện 428 loài dược liệu, trong đó có 10 loài quý hiếm có giá trị cao.
Bên cạnh đó, với trên 250km đường bờ biển, 6.100km² ngư trường, gồm hơn 40.000ha bãi triều và 20.000ha eo vịnh trên địa bàn tỉnh, đây là khu vực sinh sống của nhiều loài thủy sản, trong đó có nhiều loài có tác dụng làm thuốc, như: Hải sâm, bào ngư, hàu, ngao, sò huyết…
Trong khi đó, nhu cầu về dược liệu trên thế giới ngày càng cao. Ước tính doanh thu trung bình từ dược liệu hàng năm đạt trên 80 tỷ USD. Các nước sử dụng nhiều dược liệu như: Trung Quốc, Mỹ, Nhật Bản... Trong nước cũng tiêu thụ trên 100.000 tấn dược liệu mỗi năm phục vụ khám, chữa bệnh. Tuy nhiên, trên 70% nguồn dược liệu lại đến từ nguồn nhập khẩu.
Phát biểu tại hội thảo, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh Nguyễn Văn Công khẳng định: Quảng Ninh xác định mục tiêu trở thành trung tâm dược liệu vùng Đông Bắc, khai thác hiệu quả tiềm năng sinh thái tự nhiên của tỉnh. Hiện thực hoá mục tiêu đó, nhiều chủ trương, chính sách quan trọng thu hút đầu tư, hỗ trợ phát triển sản xuất ngành dược liệu cũng đã được tỉnh ban hành, tiêu biểu, như: Nghị quyết số 194/2019/NQ-HĐND ngày 30/7/2019 của HĐND tỉnh về việc ban hành chính sách khuyến khích đầu tư, liên kết trong sản xuất, chế biến và tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp tỉnh Quảng Ninh; Nghị quyết 37/2024/NQ-HĐND ngày 10/7/2024 của HĐND tỉnh quy định một số chính sách đặc thù để khuyến khích phát triển lâm nghiệp bền vững trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh; Nghị quyết số 59/2025/NQ-HĐND ngày 17/7/2025 của HĐND tỉnh quy định mức đầu tư, hỗ trợ đầu tư trong lâm nghiệp trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh.
Thông qua hội thảo, tỉnh Quảng Ninh cũng mong muốn tăng cường kết nối, hợp tác với các doanh nghiệp, viện nghiên cứu, các chuyên gia và nhà đầu tư nhằm thúc đẩy phát triển vùng nguyên liệu dược liệu bền vững; đầu tư xây dựng các cơ sở nghiên cứu, sản xuất, chế biến dược phẩm, thực phẩm bảo vệ và chăm sóc sức khỏe từ nguồn dược liệu bản địa và tài nguyên sinh vật biển của tỉnh.
Tại hội thảo, các chuyên gia cũng đã đưa ra bàn thảo về thực trạng dược liệu Việt Nam nói chung và Quảng Ninh nói riêng; phân tích chỉ ra những nguyên nhân ngành dược liệu vẫn chưa thể phát triển tương xứng với tiềm năng và thế mạnh; từ đó, đề xuất những giải pháp từ nhiều phía, cả từ doanh nghiệp cũng như cơ quan quản lý nhà nước để phát triển ngành dược liệu thực chất, khai thác hiệu quả giá trị, từng bước trở thành một ngành kinh tế xanh quan trọng của tỉnh cũng như Việt Nam.
Cũng tại hội thảo, trước những tiềm năng, lợi thế về dược liệu của tỉnh, nhiều doanh nghiệp cũng bày tỏ sự quan tâm, mong muốn được tham gia đầu tư, phát triển vùng trồng, đặt nhà máy, phát triển ngành dược liệu tại Quảng Ninh. Bộ Y tế cũng sẽ cùng với tỉnh và doanh nghiệp tiếp tục hướng tới mục tiêu mở rộng lĩnh vực dược liệu, trong đó tập trung vào nghiên cứu, khẳng định hiệu quả trong điều trị, bảo vệ sức khỏe từ dược liệu; đồng thời kết nối, xúc tiến mở rộng thị trường dược liệu ra quốc tế.
Thay mặt lãnh đạo tỉnh Quảng Ninh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Văn Công cam kết sẽ đồng hành cùng doanh nghiệp trong quá trình tìm hiểu, khảo sát, đầu tư phát triển dược liệu tại địa bàn tỉnh.
Trần Trang (t/h)
