Phát biểu tại hội nghị thường niên của Viện Milken tổ chức tại Mỹ, bà Georgieva cho biết, các kịch bản dự báo trước đây của IMF, vốn giả định tăng trưởng toàn cầu chỉ suy giảm nhẹ và lạm phát được kiểm soát, hiện đã không còn phù hợp với diễn biến thực tế. Theo bà, thế giới đang dần bước vào “kịch bản bất lợi”, trong đó những cú sốc từ xung đột địa chính trị có thể lan rộng và tác động sâu sắc hơn đến nền kinh tế toàn cầu.
Một trong những rủi ro lớn nhất được IMF nhấn mạnh là biến động giá năng lượng. Nếu xung đột tại Trung Đông kéo dài đến năm 2027, giá dầu có thể tăng lên khoảng 125 USD/thùng, mức đủ để tạo ra áp lực lạm phát diện rộng trên toàn cầu. Khi đó, chi phí sản xuất, vận tải và sinh hoạt đều tăng mạnh, kéo theo nguy cơ lạm phát quay trở lại ở nhiều nền kinh tế, kể cả những quốc gia đã kiểm soát tốt trong giai đoạn trước.
Trong kịch bản này, các ngân hàng trung ương buộc phải duy trì chính sách tiền tệ thắt chặt trong thời gian dài hơn dự kiến, thông qua việc giữ lãi suất ở mức cao nhằm kiềm chế lạm phát. Tuy nhiên, điều này lại gây sức ép lên tăng trưởng kinh tế, làm giảm đầu tư, tiêu dùng và gia tăng nguy cơ suy thoái tại một số khu vực.
Theo bà Georgieva, hiện tại thị trường tài chính toàn cầu vẫn duy trì trạng thái tương đối ổn định, kỳ vọng lạm phát dài hạn chưa bị “neo lệch”. Tuy nhiên, đây là trạng thái mong manh và có thể thay đổi nhanh chóng nếu xung đột tiếp tục leo thang, đặc biệt khi nguồn cung dầu mỏ và khí đốt bị gián đoạn hoặc các tuyến vận tải quốc tế bị ảnh hưởng.
IMF cũng cảnh báo, tác động sẽ không phân bổ đồng đều. Các nền kinh tế đang phát triển và mới nổi, vốn phụ thuộc lớn vào nhập khẩu năng lượng, sẽ chịu ảnh hưởng nặng nề hơn. Chi phí nhập khẩu tăng cao có thể gây áp lực lên cán cân thương mại, làm suy yếu đồng nội tệ, gia tăng nợ công và tạo ra rủi ro bất ổn tài chính.
Bên cạnh đó, chuỗi cung ứng toàn cầu có thể tiếp tục bị gián đoạn nếu căng thẳng địa chính trị kéo dài. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến lưu thông hàng hóa mà còn làm gia tăng chi phí logistics, tác động trực tiếp đến hoạt động sản xuất và thương mại quốc tế.
Trong bối cảnh đó, IMF kêu gọi các quốc gia cần tăng cường phối hợp chính sách, duy trì ổn định kinh tế vĩ mô và chủ động xây dựng các kịch bản ứng phó với biến động từ bên ngoài. Đồng thời, việc đa dạng hóa nguồn cung năng lượng, củng cố chuỗi cung ứng và nâng cao năng lực chống chịu của nền kinh tế được xem là những giải pháp then chốt để giảm thiểu rủi ro trong giai đoạn tới.
Cảnh báo của IMF cho thấy triển vọng kinh tế toàn cầu vẫn tiềm ẩn nhiều bất định, trong đó yếu tố địa chính trị và giá năng lượng tiếp tục là những biến số có ảnh hưởng quyết định đến tăng trưởng và ổn định kinh tế thế giới.
Hậu Thạch (t/h)
