Chú trọng vi phạm trên môi trường số, thương mại điện tử
UBND tỉnh Lào Cai vừa có văn bản yêu cầu các sở, ban, ngành, lực lượng chức năng và UBND các xã, phường tiếp tục tăng cường triển khai thực hiện nhiệm vụ về thực thi quyền sở hữu trí tuệ trên địa bàn tỉnh.
Theo UBND tỉnh Lào Cai, triển khai thực hiện Công văn số 7986/VPCP-KGVX ngày 11/8/2026 của Văn phòng Chính phủ về tình hình, kết quả thực hiện nhiệm vụ được giao về thực thi quyền sở hữu trí tuệ đến tháng 7/2026; đồng thời tiếp tục thực hiện Công điện số 38/CĐ-TTg ngày 5/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ và Thông báo số 287/TB-VPCP ngày 5/6/2026 của Văn phòng Chính phủ. Đồng thời, tiếp tục nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, chủ động phòng ngừa, phát hiện, đấu tranh và xử lý kịp thời các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, nhất là trong bối cảnh hoạt động kinh doanh trên môi trường số, thương mại điện tử, giao dịch xuyên biên giới và việc ứng dụng các công nghệ mới ngày càng phát triển.
Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai giao Sở Khoa học và Công nghệ làm cơ quan đầu mối tham mưu, tiếp tục tổ chức triển khai các nhiệm vụ; đồng thời theo dõi, đôn đốc, kiểm tra, tổng hợp, đánh giá kết quả thực hiện của các sở, ban, ngành, địa phương và kịp thời tham mưu xử lý những vấn đề phát sinh;
Cùng với đó, rà soát, tham mưu cập nhật, bổ sung nhiệm vụ, giải pháp khi có quy định pháp luật mới hoặc xuất hiện phương thức, thủ đoạn xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ mới phát sinh, nhất là các hành vi xâm phạm trên môi trường số, nền tảng thương mại điện tử, mạng xã hội, sử dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo để tạo, sao chép, phân phối hoặc giả mạo nội dung, nhãn hiệu, sản phẩm, thông tin về nguồn gốc hàng hóa.
Đặc biệt, Sở Khoa học và Công nghệ cũng được yêu cầu tăng cường hướng dẫn doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh và các chủ thể sản xuất, kinh doanh chủ động đăng ký, quản lý, khai thác và bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ đối với nhãn hiệu, sáng chế, kiểu dáng công nghiệp, chỉ dẫn địa lý và các đối tượng quyền sở hữu trí tuệ khác. Trọng tâm được đặt vào các sản phẩm đặc trưng, sản phẩm OCOP, sản phẩm chủ lực và sản phẩm có tiềm năng xuất khẩu của tỉnh.
Đối với các vụ việc có nguy cơ tranh chấp, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ mang tính chất phức tạp, liên ngành, liên địa bàn hoặc có yếu tố nước ngoài, cơ quan chuyên môn phải chủ động tham mưu phối hợp xử lý, không để phát sinh điểm nóng, kéo dài hoặc ảnh hưởng đến uy tín, thương hiệu sản phẩm của tỉnh.
Đối với quyền tác giả, quyền liên quan, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lào Cai được giao tăng cường quản lý, kiểm tra và xử lý các hành vi xâm phạm, nhất là trên môi trường số; kiểm tra việc chấp hành pháp luật về sở hữu trí tuệ đối với phần mềm máy tính tại doanh nghiệp và các cơ quan nhà nước trên địa bàn.
Cơ quan này cũng được yêu cầu chủ động theo dõi việc sử dụng trái phép tác phẩm, hình ảnh, video, âm nhạc, chương trình phát sóng và nội dung số trên mạng xã hội, nền tảng chia sẻ nội dung, nền tảng kinh doanh trực tuyến; tăng cường hướng dẫn tổ chức, cá nhân sử dụng phần mềm, nội dung số và sản phẩm sáng tạo đúng quy định, chú trọng nâng cao nhận thức về quyền sở hữu trí tuệ trong sử dụng, khai thác các sản phẩm do trí tuệ nhân tạo tạo ra.
Siết thực thi, bảo vệ thương hiệu sản phẩm địa phương
Đối với Công an tỉnh, UBND tỉnh Lào Cai yêu cầu chủ trì, phối hợp nắm tình hình, phát hiện, xác minh, điều tra, xử lý các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ có dấu hiệu tội phạm, nhất là những vụ việc có tổ chức, quy mô lớn hoặc hoạt động trên môi trường mạng.
Lực lượng Công an phải chủ động nhận diện phương thức, thủ đoạn mới trong sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng hóa giả mạo về sở hữu trí tuệ, kinh doanh hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ trên môi trường mạng và các nền tảng thương mại điện tử. Với những vụ việc phức tạp, liên tỉnh, xuyên biên giới hoặc có dấu hiệu hình thành đường dây, tổ chức, yêu cầu đặt ra là phối hợp xác minh, xử lý, không để các đối tượng lợi dụng địa bàn tỉnh làm nơi tập kết, trung chuyển, sản xuất hoặc phân phối hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Tại khu vực biên giới, Chi cục Hải quan khu vực VII được yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu; chủ động áp dụng các biện pháp kiểm soát, ngăn chặn, tạm dừng làm thủ tục hải quan đối với hàng hóa có căn cứ là hàng hóa giả mạo về sở hữu trí tuệ theo quy định.
Đồng thời, tăng cường thu thập, phân tích thông tin, nhận diện các mặt hàng, tuyến đường, phương thức và thủ đoạn có nguy cơ cao về buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, hàng hóa giả mạo về sở hữu trí tuệ qua khu vực biên giới; kịp thời trao đổi thông tin với Công an tỉnh, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh, Chi cục Quản lý thị trường và các cơ quan liên quan để phối hợp xử lý.
Sở Công Thương, Chi cục Quản lý thị trường được giao tăng cường kiểm tra, kiểm soát hoạt động sản xuất, kinh doanh, lưu thông hàng hóa có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, hàng giả, hàng hóa giả mạo nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý; phối hợp kiểm tra, giám sát hoạt động kinh doanh trên thương mại điện tử và xử lý vi phạm theo thẩm quyền.
Hoạt động kiểm tra tập trung cả vào các kho hàng, điểm tập kết, cơ sở kinh doanh bán hàng qua mạng, livestream, mạng xã hội và các nền tảng thương mại điện tử, nhất là những nhóm hàng có nguy cơ cao bị làm giả, giả mạo nhãn hiệu hoặc xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh được yêu cầu tăng cường tuần tra, kiểm soát khu vực biên giới, cửa khẩu, đường mòn, lối mở; chủ động phát hiện, ngăn chặn hoạt động vận chuyển, tập kết, buôn bán hàng giả, hàng hóa giả mạo về sở hữu trí tuệ và hàng hóa có dấu hiệu vi phạm pháp luật về sở hữu trí tuệ qua biên giới. Đồng thời, phối hợp với Công an, Hải quan, Quản lý thị trường và chính quyền địa phương trong trao đổi thông tin, xác minh nguồn gốc hàng hóa và xử lý vụ việc theo thẩm quyền.
Ở cấp cơ sở, UBND tỉnh Lào Cai yêu cầu các xã, phường tăng cường nắm tình hình, nhất là tại các chợ, cơ sở sản xuất, kinh doanh, kho hàng, điểm tập kết hàng hóa và hoạt động kinh doanh trên môi trường mạng có liên quan đến địa bàn. Khi phát hiện hoặc nhận được phản ánh về hàng giả, hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, địa phương phải kịp thời thông tin, phối hợp với cơ quan chức năng xử lý theo thẩm quyền.
Cùng với kiểm soát vi phạm, các địa phương được yêu cầu quan tâm bảo vệ, phát triển và khai thác giá trị các nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý, sản phẩm đặc trưng, sản phẩm OCOP và tài sản trí tuệ; không để xảy ra tình trạng sử dụng trái phép, giả mạo hoặc làm ảnh hưởng đến uy tín, thương hiệu sản phẩm địa phương.
Đối với các vụ việc nghiêm trọng, phức tạp, có dấu hiệu hình thành đường dây, có yếu tố liên tỉnh, xuyên biên giới hoặc nguy cơ ảnh hưởng đến uy tín, thương hiệu sản phẩm, doanh nghiệp và sản phẩm chủ lực của tỉnh, cơ quan phát hiện phải kịp thời thông tin cho Sở Khoa học và Công nghệ cùng các cơ quan chức năng để phối hợp xử lý, không chờ đến kỳ báo cáo định kỳ.
UBND tỉnh Lào Cai yêu cầu các cơ quan, đơn vị, địa phương nghiêm túc triển khai thực hiện; thủ trưởng các cơ quan, đơn vị và Chủ tịch UBND các xã, phường chịu trách nhiệm trước Chủ tịch UBND tỉnh về việc tổ chức thực hiện các nhiệm vụ được giao.
Hải Minh
