(TH&CL) Theo báo cáo của Bộ NN&PTNT, trong khi giá trị kim ngạch xuất khẩu thủy sản cả nước trong tháng 1 đạt 552 triệu USD, tăng 13,9% so với cùng kỳ năm 2013 thì một số mặt hàng nông sản chính như gạo, cà phê... lại sụt giảm cả về sản lượng và kim ngạch.
Cụ thể, trong tháng 1/2014, giá trị xuất khẩu các mặt hàng nông sản ước đạt 1,17 tỷ USD, giảm 17,9%; lâm sản ước đạt 534 triệu USD, tăng 3,3%; thủy sản ước đạt 552 triệu USD, tăng 13,9% so với cùng kỳ năm trước.
Giảm mạnh nhất là xuất khẩu cao su. Theo báo cáo, ước tính tháng 1/2014, sản lượng cao su xuất khẩu đạt 90.000 tấn (giảm 17,5%), tương đương 199 triệu USD (giảm 32,8%) so với cùng kỳ năm 2013; Xuất khẩu cà phê ước đạt 165.000 tấn (giảm 24,7%), tương đương 323 triệu USD (giảm 29% về giá trị) so cùng kỳ năm 2013; Xuất khẩu chè ước đạt 10.000 tấn (giảm 15,9%), với giá trị đạt 17 triệu USD (giảm 11,3%) so với cùng kỳ năm 2013; Xuất khẩu hạt tiêu ước đạt 9.000 tấn (giảm 21,4%), giá trị đạt 63 triệu USD (giảm 20,3%) so cùng kỳ năm 2013.
Bên cạnh đó, khối lượng gạo xuất khẩu tháng 1/2014, ước đạt 517.000 tấn với trị giá 243 triệu USD, tăng 16,4% về lượng và 19,5% về giá trị so với tháng 1/2013. Tuy nhiên, giá gạo tiếp tục có xu hướng giảm so với đầu năm 2013, với giá xuất khẩu gạo bình quân năm 2013 đạt 435 USD/tấn, giảm 5% so với năm 2012.
Trong khi đó, thủy sản vẫn duy trì là mặt hàng xuất khẩu mũi nhọn của ngành với giá trị kim ngạch xuất khẩu cả nước trong tháng 1 ước đạt 552 triệu USD, tăng 13,9% so với cùng kỳ năm 2013.
Nguyên nhân chủ yếu khiến các mặt hàng nông sản chính sụt giảm cả về sản lượng và kim ngạch là do sự cạnh tranh giữa các quốc gia có cùng sản phẩm xuất khẩu ngày càng quyết liệt và giá xuất khẩu nhiều mặt hàng của Việt Nam ở mức thấp hơn so với năm trước. Ðơn cử như cà phê, vào tháng 11/2013, giá xuất khẩu của Việt Nam đã giảm xuống 1.468 USD/tấn, thấp nhất kể từ năm 2010. Vào tháng 9/2013, giá xuất khẩu gạo cũng giảm xuống mức thấp nhất trong hơn ba năm qua, ở mức 355 - 365 USD/tấn.
Thực tế, xuất khẩu đầu năm 2014 với sự sụt giảm cả về lượng và chất ở hai mặt hàng thế mạnh gạo và cà phê đã cho thấy một sự tăng trưởng thiếu bền vững. Sự tăng trưởng thiếu bền vững của các ngành hàng xuất khẩu kéo theo nhiều hệ lụy cho cả nền nông nghiệp, đặc biệt là đời sống của nông dân. Chưa năm nào tình trạng nông dân bỏ ruộng trở nên phổ biến, nóng hổi và bức xúc như năm 2013 do phần lớn các hộ nông dân không thể đủ sống nhờ đồng ruộng. Giá lúa quá thấp, giá vật tư nông nghiệp, phân bón không ngừng tăng, cộng với thiên tai, dịch bệnh trong sản xuất khiến nông dân kiệt sức, không còn khả năng tái đầu tư.
Hoan Nguyễn – Tuấn Ngọc
