(TH&CL) Ngày 20/12/2013, Phòng GD và ĐT huyện Đông Triều – Quảng Ninh đã khai trương Hệ thống lược đồ điện tử trên Website: dongtrieu.edu.vn


Nhằm tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, ngày càng đổi mới phương pháp trong dạy và học trong các trường phổ thông, triển khai mạnh mẽ công nghệ học điện tử (E-Learning) và tổ chức cho giáo viên soạn bài giảng điện tử E-Learning, bổ sung nguồn học liệu mở tại Trung tâm Thông tin - Thư viện điện tử của Ngành, Phòng Giáo dục và Đào tạo Đông Triều đã triển khai xây dựng hệ thống bản đồ, sơ đồ, lược đồ động các môn Địa lý, Lịch sử trong chương trình sách giáo khoa trung học cơ sở.

Từ trước đến nay, việc sử dụng hệ thống các bản đồ, sơ đồ, lược đồ trong bộ môn Lịch sử và Địa lý cấp THCS mới chỉ dừng lại ở các bản đồ, sơ đồ, lược đồ tĩnh. (các tranh ảnh bản đồ, sơ đồ, lược đồ là đồ dùng dạy học trên giấy là chủ yếu) cộng thêm với sự giảng giải, chỉ dẫn của giáo viên để hướng dẫn học sinh trên hệ thống bản đồ, sơ đồ, lược đồ tĩnh. Chỉ một số ít giáo viên tự thiết kế một số lược đồ đơn giản và tìm tòi, sử dụng một số tư liệu ít ỏi có trên các trang mạng giáo dục.

Sau một năm phối hợp triển khai thực hiện cùng với Trung tâm lưu trữ dịch vụ thông tin Tài nguyên - Môi trường (thuộc Cục CNTT - Bộ Tài nguyên & Môi trường), hệ thống bản đồ, sơ đồ, lược đồ động các môn Địa lý, Lịch sử trong chương trình sách giáo khoa trung học cơ sở đã hoàn thành và dự kiến được đưa vào sử dụng từ năm học 2013-2014. Phương pháp, hình thức xây dựng cơ bản là xử lý ảnh lược đồ, bản đồ nền, sử dụng các công cụ (tools) để cắt ảnh (crop), căn chỉnh ảnh (resize) tùy theo tỷ lệ, kích thước dài, rộng theo yêu cầu so với ảnh gốc, ảnh quét.

Nâng cấp chất lượng của ảnh sau quá trình thu thập, scan, lọc bỏ nhiễu (noise), tăng độ nét, màu sắc, độ phân giải của ảnh nền. Công cụ Compress để giới hạn dung lượng ảnh không vượt quá khả năng truyền tải trực tuyến trên môi trường mạng. Dùng các ứng dụng, các công cụ tạo ảnh động tùy theo nhu cầu, tính chất của mỗi lược đồ, bản đồ như Picasion, Ulead GIF Animator, Beneton Movie Gif, Movie 13, GIF Creator, Photoshop, Portable Nature Illusion Studio. Đặt thông số phù hợp cho tốc độ chuyển hình giữa các đối tượng, về mặt kỹ thuật, để hoạt cảnh có thể cử động trơn tru nhất thì cần tới ít nhất 24 hình cho mỗi giây.

Tích hợp các clip, ảnh động, âm thanh vào môi trường web theo thứ tự, danh mục quy định như lớp học, môn học, bài học, tiết học,v.v... Có khung hình để hiển thị bài giảng nếu là 1 video, lược đồ. Người sử dụng cũng có thể thực hiện các thao tác điều khiển để biểu diễn các diễn biến xảy ra nếu bài giảng là slide, sơ đồ diễn biến; có thể tác động sao cho phù hợp với tiến trình giảng dạy. Hầu hết các đối tượng đồ họa trong lược đồ được hiển thị 3D (giả lập), các ký tự trong khung giới thiệu được trình bày rõ ràng, có thể dễ dàng đọc được trên màn chiếu ở khoảng cách 5m. Thời lượng của lược đồ khoảng 3 phút, có âm thanh nền (âm thanh nền thường được phát từ đầu và kết thúc đồng thời với lược đồ). Việc tạo môi trường web cho hệ thống các lược đồ động, clip, hoạt cảnh nhằm hỗ trợ giáo viên khi giảng dạy, là thiết bị, công cụ phục vụ hoạt động chuyên môn hiện đại, sinh động và trực quan, là phương tiện đắc lực trong quá trình đổi mới phương pháp giảng dạy, truyền đạt kiến thức của giáo viên tới các em học sinh. Người sử dụng (được phân quyền) có thể truy cập, xem trực tiếp ứng dụng trên website hoặc download về máy để sử dụng trong môi trường web được xây dựng sẵn. Chỉ có giáo viên trong các trường THCS trên địa bàn (là những người được phân quyền) mới xem và tải được các bài giảng từ website.

Hệ thống bản đồ, sơ đồ, lược đồ động các môn Địa lý, Lịch sử trong chương trình sách giáo khoa trung học cơ sở trên hệ thống website http://ldsgk.net là bản quyền của Phòng GD&ĐT Đông Triều và được Phòng GD&ĐT Đông Triều cấp quyền nên ở đầu hoặc cuối mỗi bản đồ, sơ đồ, lược đồ khi trình chiếu có một Clip Text giới thiệu nhanh về Phòng GD&ĐT Đông Triều được tích hợp vào nhằm khẳng định bản quyền của Phòng (nếu các clip lược đồ bị sao chép lại trong quá trình giảng dạy).

Đây có thể được đánh giá là một trong những công cụ đắc lực hỗ trợ đổi mới phương pháp giảng dạy, học tập và hỗ trợ đổi mới quản lý giáo dục, góp phần nhằm nâng cao hiệu quả và chất lượng giáo dục, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong giáo dục và đào tạo. Việc ứng dụng hệ thống bản đồ, sơ đồ, lược đồ động trong mỗi môn học một cách hiệu quả và sáng tạo sẽ phát huy tính tích cực tự học, tự tìm tòi thông qua hệ thống mạng nội bộ, Trung tâm Thông tin - Thư viện điện tử của giáo viên và học sinh; tạo điều kiện để giáo viên, học sinh có thể dạy và học ở mọi nơi, mọi lúc, tìm được nội dung dạy và học phù hợp, xóa bỏ sự lạc hậu về công nghệ và thông tin do khoảng cách địa lý đem lại.

Phòng GD&ĐT khuyến khích giáo viên các bộ môn Địa lý, Lịch sử trong các trường Trung học cơ sở trên địa bàn huyện soạn bài áp dụng trình chiếu hệ thống bản đồ, bài giảng điện tử và giáo án trên máy tính, soạn bài giảng điện tử E- Learning. Mặt khác khuyến khích giáo viên trao đổi kinh nghiệm giảng dạy qua website của Phòng GD&ĐT tại các cơ sở giáo dục. Việc hỗ trợ đổi mới phương pháp giảng dạy bằng ứng dụng CNTT, sử dụng hệ thống bản đồ dạy học phải được thực hiện một cách hợp lý, không lạm dụng, không bệnh hình thức. Không chỉ ứng dụng CNTT tại một số giờ giảng mẫu hay phong trào, hội thi, mà luôn áp dụng trong thực tế hàng ngày.

Phạm Tân