Trong hành trình tác nghiệp tại Sa Pa, đoàn presstrip đã trải nghiệm không gian văn hóa “Sa Pa – Tinh hoa hội tụ”, một điểm nhấn mới nằm gần quảng trường trung tâm phường Sa Pa. Không gian này được xây dựng theo mô hình “bảo tàng sống”, tái hiện sinh động đời sống, kiến trúc và bản sắc của các cộng đồng dân tộc thiểu số vùng cao Tây Bắc, giúp du khách có thể tiếp cận tinh hoa văn hóa Sa Pa chỉ trong một khoảng thời gian ngắn.
Khu không gian gồm 5 ngôi nhà đại diện cho các dân tộc Mông, Dao, Tày, Xa Phó và Giáy. Mỗi ngôi nhà mang đặc trưng kiến trúc riêng, từ mái gỗ của người Mông, nhà gỗ của người Dao, nhà sàn người Tày cho đến những công trình bằng tre, trúc của người Xa Phó. Biểu tượng khuyên tai bạc của người Mông ngay lối vào tạo điểm nhấn nhận diện độc đáo, thu hút du khách ngay từ cái nhìn đầu tiên.
Người sáng tạo ra mô hình này là bà Hoàng Thị Vượng, nguyên Trưởng phòng Văn hóa, Thể thao và Du lịch thị xã Sa Pa. Sau khi nghỉ chế độ theo Nghị định 178 từ ngày 1/7/2025, bà Vượng đã thành lập Hợp tác xã Văn hóa Kết nối Cộng đồng Sa Pa và đầu tư xây dựng không gian “Sa Pa – Tinh hoa hội tụ”, chính thức ra mắt vào ngày 31/12/2025. Dự án được triển khai theo hình thức hợp tác công – tư (PPP) giữa hợp tác xã và chính quyền địa phương.
Theo bà Vượng, hợp tác xã hiện có 32 thành viên trực tiếp tham gia hoạt động, đồng thời tạo sinh kế cho khoảng 150 lao động là đồng bào dân tộc thiểu số. Các dịch vụ được tổ chức theo ba nhóm chính, gồm trải nghiệm nghề truyền thống, biểu diễn văn hóa – nghệ thuật dân gian và các không gian trải nghiệm chuyên đề như chợ tình Sa Pa, Sa Pa xưa hay khu ẩm thực bản địa.
Mỗi dân tộc được giới thiệu thông qua những giá trị tiêu biểu: Người Dao với tri thức thuốc tắm và chữ viết cổ; người Mông với múa khèn, vẽ sáp ong và ẩm thực truyền thống; người Tày với nghi lễ Then và múa xòe; người Xa Phó nổi bật với thổ cẩm thêu hạt cườm; người Giáy với xôi ngũ sắc và các món ăn đặc trưng. Không gian này đồng thời là điểm kết nối tiêu thụ các sản phẩm OCOP, nông sản và thủ công mỹ nghệ địa phương, tất cả đều được kiểm soát chặt chẽ về chất lượng và truy xuất nguồn gốc.
Song hành với các sản phẩm văn hóa, hệ thống lưu trú tại Sa Pa cũng phát triển nhanh chóng. Khu vực thị xã Sa Pa cũ hiện có 842 cơ sở lưu trú với khoảng 14.000 giường, trong đó du lịch cộng đồng và homestay chiếm tỷ trọng lớn. Nhiều khách sạn 3-4 sao tại trung tâm phường Sa Pa như Mây Hồ 2, Arengo Sa Pa, Green Forest hay Canvas Legend đã góp phần đa dạng hóa lựa chọn cho du khách.
Những nỗ lực đổi mới đã mang lại “quả ngọt”. Theo bảng xếp hạng New Horizons 2026 của nền tảng du lịch Agoda, Sa Pa vươn lên vị trí số 1, trở thành điểm đến phát triển nhanh nhất và được du khách quốc tế yêu thích nhất châu Á. Trước đó, trong năm 2025, Sa Pa cũng được ghi nhận là điểm đến tăng trưởng nhanh nhất khu vực khi tăng 15 bậc trong bảng xếp hạng 100 điểm đến hàng đầu châu Á.
Trong 4 ngày nghỉ Tết Dương lịch 2026, Sa Pa đón gần 148.200 lượt khách, nhờ chuỗi sự kiện văn hóa – du lịch sôi động. Những con số này cho thấy Sa Pa không chỉ là điểm đến giàu bản sắc, mà còn đang vững vàng trên hành trình trở thành trung tâm du lịch văn hóa – trải nghiệm hàng đầu khu vực.
Nam Sơn (t/h)
