Kế hoạch được xây dựng trên cơ sở kế thừa kết quả từ Đề án “Hỗ trợ học sinh, sinh viên khởi nghiệp đến năm 2025”, đồng thời mở rộng phạm vi hỗ trợ từ các hoạt động đơn lẻ sang phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp có tính liên kết giữa nhà trường, doanh nghiệp, nhà đầu tư và địa phương.
Nếu giai đoạn trước tập trung chủ yếu vào truyền thông, tổ chức cuộc thi, đào tạo kỹ năng và hỗ trợ vốn cho học sinh, sinh viên thì giai đoạn 2026 - 2035 hướng mạnh tới việc hình thành các mô hình doanh nghiệp trong cơ sở đào tạo, thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu và phát triển các startup công nghệ ngay trong trường học.
Một trong những điểm mới đáng chú ý là Bộ Giáo dục và Đào tạo lần đầu tiên đưa cơ chế thí điểm có kiểm soát (sandbox) vào kế hoạch triển khai đối với các mô hình startup, spin-off trong trường đại học và viện nghiên cứu. Cùng với đó là việc xây dựng hướng dẫn về quản lý, chia sẻ quyền sở hữu trí tuệ, phân chia lợi ích từ các sản phẩm nghiên cứu và dự án khởi nghiệp của giảng viên, nhà khoa học và người học.
Theo kế hoạch, ngành giáo dục sẽ tập trung phát triển mạng lưới cố vấn khởi nghiệp, nhà đầu tư thiên thần, doanh nghiệp và cựu sinh viên nhằm hình thành chuỗi hỗ trợ từ tư vấn, đầu tư đến thương mại hóa sản phẩm theo từng lĩnh vực chuyên sâu.
Đặc biệt, Bộ Giáo dục và Đào tạo đặt mục tiêu xây dựng 5 vườn ươm công nghệ số và Deeptech Hub tại các cơ sở giáo dục đại học, viện nghiên cứu có tiềm lực mạnh về khoa học công nghệ. Song song với đó là chương trình đào tạo 1.000 doanh nhân công nghệ xuất sắc, hướng tới hình thành lực lượng khởi nghiệp công nghệ cao ngay trong môi trường giáo dục.
Kế hoạch mới cũng nhấn mạnh yêu cầu chuẩn hóa và chuyển đổi số toàn diện trong hoạt động hỗ trợ khởi nghiệp. Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ xây dựng bộ tiêu chí đánh giá hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo, chuẩn năng lực cho đội ngũ tư vấn, giảng viên và học sinh, sinh viên; đồng thời phát triển nền tảng số dùng chung gồm cổng thông tin, cơ sở dữ liệu dự án, hệ thống theo dõi và kết nối cố vấn.
Ngoài lĩnh vực công nghệ số và kỹ thuật then chốt, chương trình còn ưu tiên các mô hình khởi nghiệp xanh, kinh tế tuần hoàn, công nghiệp văn hóa và các dự án đổi mới sáng tạo gắn với STEM, STEAM trong giáo dục phổ thông.
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, kế hoạch được triển khai theo nguyên tắc “6 rõ” gồm rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ tiến độ, rõ sản phẩm và rõ nguồn lực nhằm tránh chồng chéo, phân tán nguồn lực và nâng cao hiệu quả thực hiện trong toàn ngành giáo dục.
Hậu Thạch (t/h)
