THCL Hiện nay, tình trạng buôn lậu, sản xuất, kinh doanh thực phẩm chức năng giả, kém chất lượng ở mức báo động và ngày càng diễn biến phức tạp. Nhiều sản phẩm là dược phẩm, thực phẩm chức năng (TPCN) và mỹ phẩm được nhập hàng từ Trung Quốc đưa về Việt Nam để đóng gói giả mạo xuất xứ.

Thủ đoạn ngày càng tinh vi

Mới đây (ngày 26/6), tại buổi Tọa đàm về công tác chống hàng giả, hàng không bảo đảm chất lượng, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ mặt hàng dược phẩm, TPCN, mỹ phẩm, do Văn phòng thường trực BCĐ 389 Quốc gia phối hợp với Bộ Y tế tổ chức, BCĐ 389 cho biết, các thủ đoạn buôn bán, vận chuyển hàng giả ngày càng tinh vi, các hành vi xé lẻ hàng hóa, tháo rời vỏ bao bì, nhãn mác để vận chuyển, “khoán trách nhiệm” từng cung đường cho đối tượng vận chuyển.

Theo đó, đối với dược phẩm, TPCN và mỹ phẩm, một số cơ sở đăng ký tên doanh nghiệp trùng với nhãn hiệu đã được bảo hộ để đánh lừa người tiêu dùng. Các đối tượng này chủ yếu thuê gia công sản phẩm tại cơ sở sản xuất, đặt in tem ở Trung Quốc, rồi tuồn hàng về Việt Nam tiêu thụ.

Thủ đoạn tinh vi hơn khi nhiều đối tượng còn nhập hàng từ Trung Quốc về Việt Nam để đóng lọ giả mạo xuất xứ, gây ảnh hưởng rất lớn đến người tiêu dùng. Có cơ sở in đến 80 loại nhãn mác thực phẩm chức năng các loại, bao bì được nhập từ Trung Quốc về, khi có nhu cầu thì dán nhãn mác để mang đi bán.

Chỉ tính riêng trong năm 2014 và 5 tháng đầu năm 2015, cơ quan chức năng đã bắt và xử lý 2.113 vụ việc vi phạm, xử phạt hơn 236,5 tỷ đồng và khởi tố 75 vụ án hình sự với 109 đối tượng.

Đặc biệt, theo đại diện cơ quan thường trực BCĐ 389, tại Hà Nội, qua kiểm tra 10 đơn vị kinh doanh thực phẩm chức năng (có 3 đơn vị nhập khẩu) trên địa bàn thì có đến 50% đơn vị vi phạm về chất lượng, chủ yếu là không có hoạt chất chính - không còn ý nghĩa về mặt thực phẩm).

Cần vào cuộc đồng bộ

Nhận định về vấn nạn TPCN giả, kém chất lượng đang hoành hành, ông Trần Hùng, Chánh văn phòng BCĐ 389 Quốc gia cho rằng, TPCN có tác dụng bổ sung dinh dưỡng, nâng cao khả năng phòng bệnh cho con người, bởi vậy nên ngày càng được người tiêu dùng ưa chuộng. Song, khi  nhu cầu ngày càng lớn thì nguy cơ bị làm giả lại tăng lên cao. Điều này đang gây khó khăn cho các DN làm ăn chân chính, kèm với đó là những hệ lụy có thể xảy ra đối với sức khỏe của người dân. Theo ông Hùng, mặc dù các lực lượng chức năng đã tăng cường kiểm tra, kiểm soát, nhưng các đối tượng làm giả và gian lận thương mại ngày càng hoạt động tinh vi hơn…

Ông Nguyễn Hùng Long, Cục phó Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế), cơ quan chức năng ngành y tế cũng đã thường xuyên tổ chức các đoàn thanh tra. Qua kiểm tra cho thấy sai phạm chủ yếu là quảng cáo không đúng sự thật về tác dụng, công dụng chữa bệnh. Đáng chú ý, chất lượng TPCN qua giám định cho thấy cứ 10 mặt hàng kiểm tra thì có tới 5 mặt hàng vi phạm về chất lượng như chỉ tiêu chất lượng thấp hơn so với công bố, có sản phẩm không có chất chính, sử dụng hoạt chất không được phép, mua sản phẩm rồi mang về Việt Nam đóng gói, dán nhãn mác, kinh doanh hàng tẩy xóa hạn sử dụng…

Biện pháp xử lý vấn nạn này, nhiều ý kiến cho rằng, các cơ quan chức năng cần phối hợp mạnh mẽ, quyết liệt hơn nữa. Không chỉ là quyết liệt ở các tỉnh, thành phố lớn mà càng mở rộng ra nhiều tỉnh khác trong cả nước. Các doanh nghiệp cần công khai khi phát hiện đối tượng sai phạm và chủ động phối hợp với cơ quan chức năng xử lý.

Thứ trưởng Bộ Y tế Phạm Lê Tuấn nhận định: Thực tiễn công tác đấu tranh phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, hàng không bảo đảm chất lượng thời gian vừa qua cho thấy không thể một bộ, một ngành, cá nhân, doanh nghiệp thực hiện. Để ngăn chặn và xử lý hiệu quả, cần có sự tham gia và phối hợp của toàn xã hội, đặc biệt người dân và chính bản thân doanh nghiệp.

Hoan Nguyễn (Thương hiệu & Công luận)