59 năm qua, đặc biệt là từ khi bước vào thời kỳ đổi mới, Hà Nội đã nhanh chóng đổi thay cả về tầm vóc và diện mạo, lớn lên về quy mô, mạnh lên về nguồn lực và ngày càng khẳng định vai trò "đầu tàu" của cả nước.


Tầm vóc Việt

Mặc dù phải đối diện với nhiều khó khăn, thách thức, song 5 năm qua, Hà Nội luôn duy trì được nhịp độ tăng trưởng kinh tế bằng 1,5 - 1,6 lần mức tăng chung của cả nước. Tăng trưởng tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) giai đoạn 2008 – 2012, bình quân đạt 9,45%/năm. Quy mô kinh tế và hoạt động từng ngành, từng lĩnh vực ngày càng tiến bộ. Năm 2012 so với năm 2008, quy mô GRDP tăng 1,43 lần, thu nhập bình quân đầu người tăng 1,33 lần (đạt 2.257 USD/người). Hà Nội hiện đóng góp 10,06% GDP, 9% kim ngạch xuất khẩu, 13,5% giá trị sản xuất công nghiệp, 23,5% vốn đầu tư phát triển, 19,73% thu ngân sách và 23,5% tổng vốn đầu tư xã hội của cả nước.

Với quan điểm phát triển bền vững, Hà Nội không chỉ chú trọng phát triển kinh tế, mà luôn đặc biệt quan tâm phát triển văn hóa và đảm bảo an sinh xã hội. Phong trào "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư" luôn được đẩy mạnh; các mô hình gia đình văn hóa, làng thôn bản, tổ dân phố văn hóa không ngừng phát huy vai trò tích cực. Công tác giữ gìn, bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa tiêu biểu của Thăng Long - Hà Nội, đặc biệt là các di sản văn hóa được triển khai tích cực.

Trong những năm gần đây, nhiều giá trị văn hóa vật thể đã được phục dựng, tôn tạo và đưa vào khai thác; nhiều giá trị văn hóa truyền thống và những phong tục tập quán tốt đẹp của văn hóa Tràng An, văn hóa Xứ Đoài ngày càng được phát huy. Giáo dục - đào tạo, y tế, thể dục - thể thao được chú ý đầu tư. Hà Nội đi đầu trong phổ cập giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông trung học; liên tục dẫn đầu cả nước trong các kỳ thi học sinh giỏi toàn quốc. Đến nay, 98,8% số xã, phường của thành phố đã đạt chuẩn quốc gia về y tế và 100% số xã đã có điện lưới dùng trong sinh hoạt và sản xuất.

Hà Nội cũng đã tích cực, chủ động mở rộng quan hệ giao lưu hợp tác với thủ đô các nước và các tổ chức quốc tế. Hà Nội đã thiết lập quan hệ hợp tác hữu nghị với gần 100 thủ đô, thành phố của 50 quốc gia và vùng lãnh thổ, trong đó thiết lập quan hệ hợp tác chặt chẽ, thường xuyên và có hiệu quả với 35 thủ đô, thành phố…

Thương hiệu lớn

Bước vào mùa thu này, Hà Nội tưng bừng chào đón 59 năm ngày Giải phóng Thủ đô và náo nức niềm vui về những thành tựu kinh tế, văn hóa, xã hội. Trong không khí tràn đầy phấn khởi ấy, Hà Nội còn rất tự hào về những thương hiệu hàng hóa nổi tiếng của mình. Nét đẹp của văn hóa Tràng An được biểu hiện phong phú, sinh động trong nếp sống của người Hà Nội và trong nhiều thương hiệu hàng hóa truyền thống của đất Hà thành. Phở Hà Nội, bún thang Hà Nội, bia Hà Nội, trà ướp hương sen Hồ Tây, bánh tôm Hồ Tây, kem Thủy Tạ… là những thương hiệu ẩm thực nổi tiếng, được đông đảo thực khách trong nước và quốc tế mến mộ. Đặc biệt, phở Hà Nội đã có mặt ở nhiều địa phương trong cả nước và vươn ra nước ngoài.

Cùng với quá trình xây dựng Thủ đô văn minh, hiện đại, Hà Nội đã không ngừng giữ gìn, phát huy, phát triển nhiều thương hiệu hàng hóa truyền thống như đào, quất Nhật Tân, tơ lụa Vạn Phúc, bưởi Diễn, cam Canh… Hà Nội tự hào với những thương hiệu mạnh của thời kỳ đổi mới.

Trong 54 doanh nghiệp giành Giải thương hiệu Quốc gia năm 2012, Hà Nội đã có nhiều thương hiệu dẫn đầu như Công ty CP TM Hà Nội, Tổng công ty May 10, Công ty CP Kinh Đô… Gần đây nhất, trong tốp 10 thương hiệu Sao Vàng đất Việt năm 2013, Hà Nội đã vươn lên với 4 thương hiệu dẫn đầu: PVEP, TRAPHACO, FPT, VIETINBANK. Trong 19 thương hiệu đầu ngành năm 2013, Hà Nội cũng đã vinh dự có 5 thương hiệu: HABECO, Tấm lợp Đông Anh, KANGAROO, Tập đoàn Bảo Việt, VINGROUP.

Động lực mới.

Tuy nhiên, so với một số thành phố lớn trong nước và thủ đô của một số nước bạn, thì Hà Nội chưa có nhiều thương hiệu hàng hóa tầm cỡ quốc gia và quốc tế. Hơn nữa, các thương hiệu ấy chiếm lĩnh thị phần còn rất hạn chế. Đặc biệt, một số thương hiệu hàng hóa truyền thống của Hà Nội đã từng nổi tiếng một thời, nhưng đến nay đang ở tình trạng suy giảm, mai một, thậm chí bị đánh mất.

Để khắc phục những tồn tại, hạn chế trên, nhằm phát huy mạnh mẽ những thành tựu đã đạt được, tạo động lực cho Thủ đô phát triển nhanh và bền vững, cán bộ và nhân dân Hà Nội phải nỗ lực phấn đấu cao hơn, đồng bộ các mặt hơn, trong đó lãnh đạo, chỉ đạo của Thành phố phải sâu sát, quyết liệt, có trọng tâm và sáng tạo. Các tầng lớp nhân dân phải đồng thuận và có quyết tâm thật cao. Trong những năm trước mắt, quân và dân Hà Nội phải ra sức thực hiện Nghị quyết 11-NQ/TW của Bộ Chính trị (Khóa XI) về định hướng xây dựng phát triển Thủ đô văn minh, hiện đại; nhanh chóng đưa Luật Thủ đô vào cuộc sống.

Riêng đối với các doanh nghiệp, doanh nhân phải nỗ lực, bền bỉ xây dựng những thương hiệu mới, thương hiệu mạnh, chiếm lĩnh được thị phần rộng lớn; đồng thời, chăm lo giữ gìn, phát huy, phát triển những thương hiệu hàng hóa truyền thống đã từng nổi tiếng lâu đời của đất Thăng Long.

PGS. TS. Hà Huy Thông