4.200 tấn ray được đưa ra công trường
Chỉ sau chưa đầy 2 tuần kể từ ngày những lô thiết bị đầu tiên cập cảng, gần 1 km ray khổ tiêu chuẩn 1.435 mm đã được rải xuống nền đường, chuẩn bị cho việc cố định và lắp đặt hoàn thiện, từng bước hiện thực hóa mục tiêu kết nối Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc với Trung tâm Hội nghị và Triển lãm APEC.
Từng thanh ray dài 25 m, nặng khoảng 1,5 tấn lần lượt được đưa vào vị trí, ghép nối thành những đoạn ray đầu tiên của tuyến LRT. Khi toàn bộ 2.850 thanh được lắp đặt, hơn 4.200 tấn thép sẽ trải dài trên công trường, từng bước định hình một “dải lụa thép” chạy dọc Nam đảo.Để tuyến đường ấy tiếp tục được nối dài mỗi ngày, riêng phía nhà thầu Việt Nam đã huy động gần 200 kỹ sư, công nhân, chia thành nhiều mũi thi công đồng thời. Nhịp làm việc ấy không gián đoạn ngay cả trong kỳ nghỉ Quốc khánh 2/9. Khi nhiều gia đình bước vào những ngày nghỉ lễ, những tổ lắp ray vẫn bám công trường, từng bước nối dài tuyến đường sắt đô thị đầu tiên của đặc khu Phú Quốc.
Một trong những người được điều động tới Phú Quốc trong giai đoạn đó là ông Lê Quý Công, công nhân lắp ray. Với hơn 36 năm gắn bó với ngành đường sắt, ông là một trong những công nhân lành nghề được đơn vị tin tưởng lựa chọn khi dự án bước sang giai đoạn lắp đặt hệ thống ray.
Việc huy động những người thợ giàu kinh nghiệm là đặc biệt quan trọng bởi tuyến LRT Phú Quốc sử dụng khổ ray tiêu chuẩn 1.435 mm và ray rãnh 60R2. Đây đều là các tiêu chuẩn quốc tế đã và đang được áp dụng tại đường sắt đô thị Việt Nam.
“Trước khi triển khai, anh em công nhân đều được hướng dẫn kỹ về quy trình, biện pháp thi công và những yêu cầu kỹ thuật riêng của loại ray này. Công việc tuy khó khăn nhưng đồng thời cũng là cơ hội để anh em công nhân lành nghề phát huy nền tảng tích lũy suốt hàng chục năm qua”, ông Lê Quý Công hào hứng chia sẻ.
“Căng sức” chạy đua tiến độ
Theo ông Nguyễn Tất Đạt, Chỉ huy trưởng gói thầu cung cấp và lắp đặt đường ray (XL-03), một trong những ưu điểm nổi bật của ray rãnh 60R2 là khả năng tích hợp với cảnh quan đô thị. Sau khi hoàn thiện, phần mặt bằng giữa và xung quanh ray có thể được xử lý đồng mức, kết hợp phủ cỏ tại những khu vực phù hợp, giúp tuyến đường sắt trở nên hài hòa với mỹ quan đô thị.
Yếu tố này có ý nghĩa quan trọng đối với Phú Quốc, nơi tuyến đường sắt không chỉ đảm nhiệm chức năng vận tải hành khách mà còn được đặt trong không gian của một đô thị du lịch. Bên cạnh đó, ray 60R2 có mặt cắt lớn, khả năng chịu tải và độ ổn định cao. Kết cấu ray kết hợp với hệ thống kết cấu đường góp phần giảm rung, giảm tiếng ồn, qua đó nâng cao độ êm thuận trong quá trình tàu vận hành.
“Công trình được thiết kế theo các tiêu chuẩn quốc tế hiện đại. Đây cũng là cơ sở để hệ thống đáp ứng yêu cầu khai thác lâu dài sau khi hoàn thành nhiệm vụ phục vụ Hội nghị cấp cao APEC 2027”, ông Nguyễn Tất Đạt cho biết.
Tuyến LRT Phú Quốc được khởi công từ tháng 12/2025. Theo kế hoạch, đến tháng 2/2027, toàn bộ phần ray trên nền đường, cầu và hầm phải được hoàn thành. Như vậy, tính từ thời điểm bắt đầu lắp đặt ray vào cuối tháng 8/2026, các hạng mục này dự kiến được triển khai trong khoảng 6 tháng.
Ông Trần Anh Tuấn, Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Đường sắt Việt Nam, đại diện liên danh nhà thầu cung cấp và thi công lắp đặt hệ thống ray, cho biết việc hoàn thành 17,59 km đường đôi, tương đương khoảng 36 km đường sắt đô thị, trong thời gian khoảng 6 tháng đặt ra yêu cầu cao về tổ chức thi công, huy động nhân lực, thiết bị và bảo đảm nguồn vật tư.
Theo ông Tuấn, nếu quá trình vận chuyển hệ thống ray từ đối tác cung cấp được thực hiện thuận lợi, không chịu ảnh hưởng đáng kể bởi điều kiện thời tiết, tiến độ lắp đặt có thể tiếp tục được rút ngắn so với kế hoạch.
Theo kinh nghiệm của liên danh nhà thầu, tại Trung Quốc – quốc gia có mạng lưới đường sắt đô thị phát triển – các dự án có quy mô tương tự thường mất khoảng 3 năm thi công. Đối với những dự án có hạng mục đi ngầm, thời gian thực hiện có thể kéo dài tới 5 năm.
Đối với dự án LRT Phú Quốc, tiến độ triển khai đang được tập trung đẩy nhanh dưới sự chỉ đạo của UBND tỉnh An Giang, Sở Xây dựng tỉnh An Giang và sự phối hợp của các cơ quan, đơn vị liên quan.
Cùng với việc tổ chức thi công, nguồn lực tài chính cũng là một trong những yếu tố được quan tâm nhằm bảo đảm hoạt động của các tổng thầu, nhà thầu theo kế hoạch. Theo thông tin được công bố, Ngân hàng TMCP Quốc Dân (NCB) tham gia tài trợ vốn cho các tổng thầu, nhà thầu và cung cấp một số sản phẩm, dịch vụ tài chính như bảo lãnh, thư tín dụng (L/C) và bao thanh toán.
Dự án LRT Phú Quốc được đầu tư theo hình thức BOT, với tổng mức đầu tư gần 9.000 tỷ đồng. Theo phương án đầu tư, phần vốn nhà nước chiếm khoảng 70%, 30% còn lại là vốn của nhà đầu tư tư nhân.
Trong giai đoạn trước mắt, tuyến LRT được xác định là một trong những hạng mục giao thông phục vụ Tuần lễ Hội nghị cấp cao APEC 2027. Về lâu dài, tuyến đường sắt này sẽ bổ sung phương thức vận tải hành khách công cộng khối lượng lớn, góp phần kết nối Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc với khu vực đô thị, du lịch và các khu nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí tại phía Nam đảo.
Theo kế hoạch, dự án đặt mục tiêu hoàn thành chạy thử vào tháng 7/2027 và đưa vào khai thác thương mại từ tháng 11/2027.
Về phương tiện vận hành, theo quy mô đầu tư, tuyến đường sắt có thể bố trí tối đa 14 đoàn tàu. Trong giai đoạn 1, tỉnh An Giang và Sun Group dự kiến đưa vào vận hành từ 6–10 đoàn tàu, mỗi đoàn gồm 3 toa, sử dụng năng lượng sạch.
Theo thông số thiết kế, khi hoàn thiện, tuyến LRT có khả năng vận chuyển tối đa khoảng 4.500 hành khách mỗi giờ. Thời gian di chuyển từ Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc đến Trung tâm Hội nghị và Triển lãm APEC cùng các khu nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí tại khu vực Nam đảo dự kiến được rút ngắn còn khoảng 20 phút.
Việc đưa tuyến LRT vào khai thác được kỳ vọng góp phần hoàn thiện mạng lưới giao thông công cộng trên đảo Phú Quốc, nâng cao khả năng kết nối giữa sân bay, khu vực tổ chức sự kiện và các trung tâm đô thị, du lịch; đồng thời đáp ứng nhu cầu đi lại ngày càng tăng trong quá trình phát triển kinh tế - du lịch của địa phương.
Huỳnh Biển
