Kiến nghị quy định ngưỡng phát hiện tối thiểu hóa chất, kháng sinh
Theo báo cáo của VASEP, hiện nay hệ thống pháp luật chưa có quy định rõ ràng về "ngưỡng phát hiện tối thiểu của thiết bị kiểm nghiệm" đối với các loại kháng sinh và hóa chất cấm trong thủy sản. Việc thiếu hụt quy định này dẫn đến tình trạng một số sản phẩm đáp ứng đủ tiêu chuẩn xuất khẩu sang các thị trường có yêu cầu nghiêm ngặt như Liên minh châu Âu (EU) nhưng lại không đủ điều kiện lưu thông tại thị trường nội địa.
Bên cạnh đó, doanh nghiệp thủy sản đang gặp khó khăn do chưa có quy định đầy đủ về kiểm tra an toàn thực phẩm đối với hàng hóa chuyển mục đích sử dụng (từ nhập khẩu để sản xuất, gia công xuất khẩu sang tiêu thụ nội địa và ngược lại). Thực tế này làm giảm tính linh hoạt trong quá trình điều hành sản xuất, làm tăng lượng hàng tồn kho, phát sinh chi phí và gây lãng phí nguồn nguyên liệu hợp pháp của các đơn vị kinh doanh.
Từ thực trạng trên, VASEP kiến nghị Chính phủ, Bộ Y tế và Bộ Nông nghiệp và Môi trường trong quá trình sửa đổi Luật An toàn thực phẩm và các văn bản hướng dẫn liên quan cần chuyển đổi mạnh mẽ phương thức quản lý từ tiền kiểm sang hậu kiểm. Hoạt động quản lý cần được thực hiện dựa trên cơ sở đánh giá rủi ro, lịch sử tuân thủ và dữ liệu của từng doanh nghiệp. Các cơ quan chức năng cần sớm ban hành quy định về ngưỡng phát hiện tối thiểu đối với kháng sinh, hóa chất cấm; đồng thời hoàn thiện cơ chế pháp lý cho phép chuyển mục đích sử dụng hàng thủy sản. Cơ chế này cần bảo đảm kiểm soát được an toàn thực phẩm nhưng không gây chậm trễ cho hoạt động sản xuất.
Cảnh báo sớm phòng vệ thương mại và đơn giản hóa thủ tục
Để hỗ trợ hoạt động xuất khẩu, VASEP đề nghị Bộ Công Thương tiếp tục duy trì cơ chế cảnh báo sớm về các nguy cơ điều tra phòng vệ thương mại (chống bán phá giá, chống trợ cấp), điều tra lao động cưỡng bức, lao động trẻ em và truy xuất nguồn gốc từ các thị trường nhập khẩu.
Đặc biệt đối với thị trường Hoa Kỳ, VASEP kiến nghị Chính phủ, Bộ Công Thương, Bộ Ngoại giao và Bộ Nông nghiệp và Môi trường đồng hành, hỗ trợ doanh nghiệp ngành tôm, cá tra và hải sản khai thác trong việc ứng phó với các vụ việc điều tra phòng vệ thương mại và đánh giá tương đương.
Về quy trình hành chính, VASEP kiến nghị các bộ, ngành và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương nâng cao tính đồng bộ, kịp thời trong việc cấp các loại giấy chứng nhận (C/O, C/C, C/H, S/C) cho lô hàng thủy sản xuất khẩu. Trong giai đoạn áp dụng văn bản pháp luật mới hoặc sau khi phân cấp thẩm quyền, các cơ quan cần ban hành hướng dẫn chuyển tiếp cụ thể, chỉ định đầu mối xử lý vướng mắc thống nhất giữa Trung ương và địa phương nhằm tránh tình trạng hồ sơ bị đình trệ, gây phát sinh chi phí lưu kho bãi.
Liên quan đến chính sách thuế, VASEP kiến nghị Bộ Tài chính báo cáo Chính phủ và Quốc hội xem xét sửa đổi, bổ sung Luật Thuế giá trị gia tăng và các văn bản hướng dẫn thi hành.
Cụ thể, VASEP đề xuất đưa mặt hàng xuất khẩu phải tái nhập khẩu để sửa chữa, tái chế sau đó tiếp tục xuất khẩu ra nước ngoài (không tiêu thụ tại thị trường Việt Nam) vào diện không phải nộp thuế giá trị gia tăng. Theo đánh giá của VASEP, giải pháp này phản ánh đúng bản chất hàng hóa không tiêu thụ nội địa, qua đó giúp doanh nghiệp cắt giảm chi phí vốn, giảm bớt thủ tục hoàn thuế và cải thiện dòng tiền phục vụ sản xuất kinh doanh.
Thành Nam
