(THCL) _ Tổng cục Hải quan cho biết, XK rau quả đã vượt mốc 1,1 tỷ USD của năm 2013, đạt 1,16 tỷ USD, tăng 45,2% so cùng kỳ. Rau quả đã lọt vào top 21 mặt hàng XK trên 1 tỷ USD. Với đà tăng trưởng này, XK rau quả sẽ đạt được những kết quả cao vào cuối năm 2014.

Sẽ cán đích 1,2 tỷ USD

Theo số liệu 9 tháng đầu năm 2014 của Tổng cục Hải quan, XK rau quả đã vượt mốc 1,1 tỷ USD của năm 2013, đạt 1,16 tỷ USD, tăng 45,2% so cùng kỳ. Hiện XK sang Trung Quốc vẫn giữ “ngôi vị” quán quân với 321,4 triệu USD, tăng 37,7% so cùng kỳ, chiếm 1/3 tổng kim ngạch XK rau quả với các mặt hàng chủ yếu như xoài, vải, nhãn, chuối, thanh long, dừa và dứa.

Tiếp đến là thị trường Nhật Bản đạt kim ngạch 56,2 triệu USD, tăng 20,8%. Hàn Quốc là thị trường xếp thứ 3 với 43,68 triệu USD, nhưng lại là thị trường có mức tăng trưởng lớn nhất, tăng tới 97%. Thị trường Hoa Kỳ tăng 12% với kim ngạch 41,4 tỷ USD. Một số thị trường khác như Nga, Thái Lan, Malaysia… cũng có mức tăng trưởng tốt.

Ngoài ra, theo Thương vụ Việt Nam tại Australia, dự kiến, từ năm 2015, Australia cũng chính thức cho phép quả vải Việt Nam được XK vào thị trường này. Như vậy, tiềm năng XK rau quả là rất lớn khi được sự “quan tâm” của nhiều thị trường. Mục tiêu 1,2 tỷ USD trong năm 2014 có thể đạt được.

Ông Đinh Văn Hương, Chủ tich Hiệp hội Rau quả Việt Nam nhận định: “Gần đây, một số thị trường lớn tiêu thụ rau quả như Nhật Bản, Hàn Quốc, Hoa Kỳ, Australia… càng quan tâm nhiều hơn đến nguồn cung rau quả từ Việt Nam. Cụ thể, với thị trường Hoa Kỳ, ngoài những mặt hàng XK truyền thống như thanh long và chôm chôm, từ ngày 6/10/2014, Hoa Kỳ đã chính thức cấp phép NK cho nhãn và vải của Việt Nam”.

Vẫn cần được hỗ trợ

Một điểm đáng lưu ý của XK rau quả là thị trường Trung Quốc vẫn chiếm tỷ trọng lớn. XK rau quả sang Trung Quốc chủ yếu qua đường tiểu ngạch. Ngoài ra, các đối tác phía Trung Quốc thường xuyên áp dụng chính sách thương mại biên giới của địa phương, hình thức buôn bán không ổn định nên việc XK gặp nhiều khó khăn và rủi ro bất thường.

Trong khi đó, đối với các thị trường lớn khác như Nhật Bản, Hoa Kỳ thì thường vướng mắc vào các rào cản kỹ thuật với các điều kiện khắt khe đối với chất lượng rau quả của Việt Nam, nhất là trong bối cảnh thị trường Hoa Kỳ đang có xu hướng tăng NK các sản phẩm rau tươi và giảm dần các sản phẩm đóng hộp từ Việt Nam.

Theo ông Maxim Golikov, Trưởng cơ quan đại diện thương mại Liên bang Nga tại Việt Nam cho hay: “XK rau củ quả của Việt Nam sang Nga trong năm 2013 tăng 30% và đang có chiều hướng gia tăng, nhưng chưa thấm vào đâu so với 8 tỷ USD Nga bỏ ra mỗi năm để NK rau quả. Nguyên nhân XK rau quả của Việt Nam sang Nga còn hạn chế không phải hoàn toàn là giá cả, chất lượng mà doanh nghiệp hai nước ít hiểu biết, liên hệ trực tiếp với nhau”.

Do vậy, một số doanh nghiệp kiến nghị về sự kết nối giữa các cơ quan thương vụ để có thêm thông tin, thêm cơ hội giao lưu trực tiếp nhằm nắm bắt nhu cầu thực sự, từ đó xây dựng chiến lược hợp tác và kế hoạch sản xuất, kinh doanh.

Hiện tại, Hiệp hội Rau quả Việt Nam kiến nghị, các bộ, ngành cần đẩy nhanh quá trình đàm phán các thỏa thuận chung liên quan đến Quy trình đánh giá rủi ro NK đối với hoa quả tươi của Việt Nam để tạo cơ hội XK các loại trái cây của Việt Nam vào các thị trường trọng điểm như Hàn Quốc, Nhật Bản (xoài, măng cụt, sầu riêng), vào Hoa Kỳ (xoài, vải, vú sữa, nhãn)…

Tuấn Ngọc