Quy chế quy định cụ thể nguyên tắc hoạt động, nhiệm vụ, quyền hạn và trách nhiệm của Hội đồng, Chủ tịch, Phó Chủ tịch, các thành viên, Thư ký Hội đồng và Tổ tư vấn; đồng thời xác định rõ chế độ làm việc, điều kiện tổ chức phiên họp, trình tự và phương thức đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP.
Theo đó, việc đánh giá sản phẩm phải căn cứ hồ sơ, tài liệu, kết quả đánh giá và các thông tin liên quan theo Bộ tiêu chí và quy trình đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP tại Quyết định số 26/2026/QĐ-TTg ngày 22/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ. Thành viên Hội đồng thực hiện nhiệm vụ độc lập, khách quan, trung thực và chịu trách nhiệm về ý kiến chuyên môn của mình; không được lợi dụng nhiệm vụ, quyền hạn để vụ lợi hoặc can thiệp trái quy định vào quá trình đánh giá, phân hạng.
Một trong những điểm đáng chú ý của Quy chế là tăng cường khâu kiểm tra, xác minh trước khi quyết định thứ hạng sản phẩm. Hội đồng có quyền yêu cầu bổ sung hồ sơ, tài liệu; rà soát, xác minh, kiểm tra thực tế hoặc bổ sung kết quả kiểm nghiệm khi cần thiết nhằm bảo đảm việc đánh giá khách quan, chính xác.
Tổ tư vấn có trách nhiệm nghiên cứu, kiểm tra, rà soát hồ sơ; trực tiếp đánh giá, chấm điểm từng sản phẩm theo Bộ tiêu chí OCOP. Khi cần thiết, Tổ tư vấn có thể tổ chức hoặc phối hợp khảo sát, kiểm tra tại cơ sở sản xuất, kinh doanh để xác minh các nội dung liên quan trước khi xây dựng báo cáo trình Hội đồng.
Theo Bộ tiêu chí mới do Thủ tướng Chính phủ ban hành, việc đánh giá sản phẩm OCOP được thực hiện trên 3 nhóm nội dung với tổng điểm 100, gồm: Sản phẩm và sức mạnh cộng đồng 40 điểm; khả năng tiếp thị 25 điểm; chất lượng sản phẩm 35 điểm. Cách chấm điểm này tiếp tục đặt trọng tâm vào chất lượng nhưng đồng thời đánh giá toàn diện hơn năng lực tổ chức sản xuất, phát triển sản phẩm, sức mạnh cộng đồng, khả năng tiếp thị và câu chuyện sản phẩm.
Sau quá trình xem xét hồ sơ, kết quả chấm điểm và thảo luận, Hội đồng đề nghị Chủ tịch UBND tỉnh xem xét, quyết định công nhận kết quả đánh giá, phân hạng đối với sản phẩm đạt 3 sao, 4 sao.
Đối với sản phẩm có tiềm năng đạt 5 sao, Hội đồng đề xuất Chủ tịch UBND tỉnh xem xét, phê duyệt kết quả đánh giá và thực hiện các thủ tục đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường đánh giá, phân hạng theo quy định.
Đối với sản phẩm thực hiện đánh giá, phân hạng lại, Hội đồng có thể lấy ý kiến bằng văn bản; chỉ tổ chức họp trực tiếp khi xuất hiện nhiều ý kiến khác nhau hoặc có nội dung phức tạp cần thảo luận.
Quy chế quy định Hội đồng tổ chức đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP cấp tỉnh ít nhất 2 đợt trong năm theo kế hoạch thực hiện Chương trình OCOP của tỉnh. Tùy số lượng hồ sơ, yêu cầu thực tế và điều kiện tổ chức, Hội đồng có thể tổ chức thêm các đợt đánh giá, phân hạng.
Quy định mới được ban hành trong bối cảnh Bắc Ninh đang tiếp tục mở rộng quy mô Chương trình OCOP. Đến nay, toàn tỉnh hiện có 773 sản phẩm OCOP. Năm 2026, tỉnh đặt mục tiêu có thêm ít nhất 100 sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên, đồng thời rà soát, đánh giá lại khoảng 35 - 40% số sản phẩm hết thời hạn công nhận để duy trì chất lượng hoặc nâng hạng.
Việc ban hành Quy chế hoạt động của Hội đồng và Tổ tư vấn vì vậy tạo cơ sở thống nhất cho quá trình đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP trên địa bàn tỉnh; đồng thời tăng tính minh bạch, trách nhiệm của từng khâu, góp phần bảo đảm thứ hạng OCOP phản ánh thực chất chất lượng, năng lực sản xuất và khả năng phát triển thị trường của sản phẩm. Qua đó, tạo động lực để các hợp tác xã, doanh nghiệp, hộ sản xuất tiếp tục chuẩn hóa quy trình, đổi mới mẫu mã, nâng cao chất lượng, xây dựng thương hiệu và đưa các sản phẩm đặc trưng của Bắc Ninh ngày càng vươn xa trên thị trường.
Việt Anh
