Chính sách đồng bộ tạo nền tảng cho chu kỳ tăng trưởng mới
Theo kịch bản điều hành của Chính phủ, để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng GDP trên 10% trong cả năm 2026, nền kinh tế cần đạt mức tăng trưởng gần 12% trong sáu tháng cuối năm. Đây là mục tiêu đầy tham vọng, đòi hỏi các động lực tăng trưởng phải được kích hoạt đồng thời thay vì phụ thuộc vào một trụ cột như tín dụng hay đầu tư công.
Điểm khác biệt của giai đoạn hiện nay là các chính sách được thiết kế theo hướng tạo sự liên kết giữa nhiều kênh dẫn vốn. Từ chính sách tiền tệ, tài khóa đến chiến lược thu hút đầu tư nước ngoài và phát triển thị trường vốn đều hướng đến mục tiêu chung là thúc đẩy sản xuất, mở rộng năng lực của doanh nghiệp và tạo dư địa tăng trưởng dài hạn.
Một trong những thay đổi đáng chú ý là việc điều chỉnh các quy định về hoạt động tín dụng. Theo đánh giá của Công ty Chứng khoán Mirae Asset Việt Nam (MAS), quy định mới về tỷ lệ sử dụng vốn ngắn hạn cho vay trung và dài hạn cùng cách tính tỷ lệ dư nợ trên tiền gửi có thể giúp hệ thống ngân hàng có thêm khoảng 1 triệu tỷ đồng dư địa tín dụng. Điều này góp phần duy trì mặt bằng lãi suất ổn định và tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn với chi phí hợp lý hơn.
Tuy nhiên, điều được giới phân tích quan tâm không chỉ là quy mô tín dụng được mở rộng mà còn là định hướng phân bổ dòng vốn. Thay vì chảy dàn trải, nguồn vốn sẽ ưu tiên cho các lĩnh vực có khả năng tạo thêm năng lực sản xuất như hạ tầng giao thông, khu công nghiệp, nhà ở xã hội và các ngành công nghiệp chế biến, chế tạo.
Bên cạnh đó, các chính sách gia hạn thuế, tiền thuê đất cùng việc điều chỉnh tiền lương cũng được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực cho doanh nghiệp và người tiêu dùng, qua đó thúc đẩy hoạt động sản xuất kinh doanh và cải thiện sức cầu của nền kinh tế.
Ở góc độ dài hạn, chiến lược thu hút dòng vốn FDI vào các lĩnh vực công nghệ cao như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ sinh học tiếp tục được xem là động lực quan trọng. Song song với đó, lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán cũng được kỳ vọng sẽ giúp Việt Nam thu hút thêm dòng vốn đầu tư quốc tế. Theo ước tính của MAS, nếu thị trường được FTSE Russell nâng hạng đúng kế hoạch, Việt Nam có thể đón khoảng 742 triệu USD vốn đầu tư thụ động ngay trong giai đoạn đầu.
Dòng tiền trên thị trường chứng khoán sẽ phân hóa mạnh
Khi các chính sách bắt đầu phát huy hiệu quả, thị trường chứng khoán được dự báo sẽ phản ánh khá nhanh sự thay đổi của dòng vốn. Tuy nhiên, khác với các chu kỳ nới lỏng trước đây, dòng tiền nhiều khả năng sẽ không lan tỏa đồng đều trên toàn thị trường mà tập trung vào những nhóm ngành có khả năng hấp thụ chính sách tốt nhất.
Theo các chuyên gia của MAS, nhóm hưởng lợi đầu tiên sẽ là lĩnh vực ngân hàng. Việc thanh khoản hệ thống được cải thiện cùng dư địa tăng trưởng tín dụng lớn hơn sẽ tạo điều kiện để các ngân hàng mở rộng hoạt động cho vay, đồng thời đóng vai trò là kênh dẫn vốn quan trọng cho nền kinh tế.
Tiếp đến là nhóm bất động sản khu công nghiệp, nhà ở xã hội và doanh nghiệp xây dựng hạ tầng. Đây đều là những lĩnh vực đang được ưu tiên trong định hướng phát triển của Chính phủ nhằm gia tăng năng lực sản xuất và thu hút dòng vốn đầu tư trong và ngoài nước. Đặc biệt, làn sóng FDI chất lượng cao được kỳ vọng sẽ tiếp tục thúc đẩy nhu cầu thuê đất công nghiệp và đầu tư hạ tầng.
Khi nguồn vốn bắt đầu lan tỏa sang khu vực sản xuất, cơ hội sẽ mở rộng sang nhiều ngành mang tính chu kỳ. Các công ty chứng khoán có thể hưởng lợi nhờ thanh khoản thị trường cải thiện và kỳ vọng nâng hạng. Doanh nghiệp công nghệ sẽ có thêm cơ hội từ chiến lược phát triển các ngành công nghệ cao, trong khi nhóm thép, vật liệu xây dựng và logistics được hưởng lợi từ nhu cầu đầu tư hạ tầng ngày càng lớn.
Ở giai đoạn sau, khi sản xuất phục hồi, việc làm và thu nhập của người dân được cải thiện, nhóm doanh nghiệp bán lẻ và tiêu dùng sẽ trở thành những đơn vị hưởng lợi rõ nét hơn từ sự gia tăng của tổng cầu trong nước.
Dù vậy, triển vọng tăng trưởng vẫn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như tiến độ giải ngân đầu tư công, khả năng hấp thụ vốn của doanh nghiệp cũng như diễn biến kinh tế toàn cầu. Nếu các yếu tố này diễn biến chậm hơn dự kiến, quá trình chuyển hóa từ dòng vốn sang tăng trưởng lợi nhuận của doanh nghiệp niêm yết cũng sẽ kéo dài hơn.
Theo giới phân tích, điểm đáng chú ý của chu kỳ điều hành hiện nay không phải là tạo ra một đợt tăng giá đồng loạt trên thị trường chứng khoán, mà là định hướng nguồn lực vào những lĩnh vực có khả năng tạo ra giá trị gia tăng và nâng cao năng lực sản xuất của nền kinh tế. Vì vậy, sự phân hóa giữa các nhóm ngành nhiều khả năng sẽ ngày càng rõ nét.
Trong bối cảnh đó, thay vì chỉ quan tâm đến quy mô các gói hỗ trợ, nhà đầu tư cần theo dõi sát hướng đi của dòng tiền và khả năng chuyển hóa chính sách thành kết quả kinh doanh của từng doanh nghiệp. Những doanh nghiệp nằm trong các lĩnh vực được ưu tiên về vốn, đầu tư và thu hút FDI sẽ có nhiều cơ hội cải thiện doanh thu, lợi nhuận cũng như gia tăng sức hấp dẫn đối với dòng tiền trên thị trường chứng khoán trong trung và dài hạn.
Minh Thành (t/h)
