Cảnh giác từ khâu tuyển dụng
Hoạt động tuyển dụng, môi giới và sử dụng nhân viên tại các cơ sở karaoke, dịch vụ giải trí tiềm ẩn nguy cơ bị tội phạm lợi dụng để thực hiện mua bán người, cưỡng bức lao động, bóc lột tình dục. Trong đó, người chưa thành niên là nhóm đặc biệt dễ bị tổn thương, cần được chủ động bảo vệ.
Theo quy định của pháp luật, mua bán người bao gồm các hành vi tuyển mộ, vận chuyển, chứa chấp, chuyển giao hoặc tiếp nhận người nhằm mục đích nhận tiền, tài sản, lợi ích vật chất; bóc lột tình dục, cưỡng bức lao động hoặc các mục đích vô nhân đạo khác bằng vũ lực, đe dọa, lừa gạt hoặc thủ đoạn khác.
Đối với người dưới 18 tuổi, hành vi tuyển mộ, vận chuyển, chứa chấp, chuyển giao hoặc tiếp nhận nhằm các mục đích nêu trên được xác định là mua bán người, ngay cả khi không sử dụng vũ lực, đe dọa hoặc lừa gạt.
Thực tế cho thấy, các đối tượng có thể lợi dụng nhu cầu tìm việc để tiếp cận người lao động thông qua môi giới không rõ lai lịch, đưa ra những lời mời hấp dẫn như “việc nhẹ, lương cao”, bao ăn ở hoặc ứng trước tiền. Sau khi nạn nhân được đưa đến cơ sở, chúng có thể sử dụng nhiều hình thức khống chế như giữ giấy tờ tùy thân, hạn chế đi lại, ép làm việc để trả nợ hoặc buộc thực hiện công việc ngoài thỏa thuận.
Do đó, chủ cơ sở karaoke cần đặc biệt lưu ý khi tiếp nhận người lao động từ địa phương khác mà chưa xác minh đầy đủ nhân thân, độ tuổi; người môi giới cung cấp thông tin không trung thực về công việc, tiền lương, địa điểm và điều kiện làm việc; hoặc người lao động có biểu hiện sợ hãi, bị giám sát, khống chế, không được tự quyết định việc làm.
Đặc biệt bảo vệ người chưa thành niên
Người chưa thành niên còn hạn chế về nhận thức và kỹ năng tự bảo vệ nên dễ trở thành đối tượng bị dụ dỗ, lừa gạt và bóc lột. Vì vậy, pháp luật nghiêm cấm sử dụng người từ đủ 15 tuổi đến chưa đủ 18 tuổi làm việc tại cơ sở kinh doanh karaoke.
Các cơ sở phải kiểm tra, xác minh chính xác nhân thân, độ tuổi trước khi tuyển dụng; tuyệt đối không tiếp nhận lao động chưa thành niên vào làm việc dưới bất kỳ hình thức nào.
Đáng chú ý, hành vi tuyển mộ, vận chuyển, chứa chấp, chuyển giao hoặc tiếp nhận người dưới 16 tuổi nhằm bóc lột tình dục, cưỡng bức lao động hoặc các mục đích bị pháp luật nghiêm cấm có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội mua bán người dưới 16 tuổi theo Điều 151 Bộ luật Hình sự, với mức hình phạt từ 7 năm tù đến tù chung thân, tùy tính chất, mức độ vi phạm.
Để phòng ngừa tội phạm mua bán người, Cơ quan Công an tỉnh Lạng Sơn khuyến cáo, chủ cơ sở karaoke cần thực hiện nghiêm các quy định về phòng, chống mua bán người, pháp luật lao động và điều kiện về an ninh, trật tự; trực tiếp xác minh thông tin người lao động; cung cấp trung thực các nội dung về công việc, tiền lương, thời giờ và điều kiện làm việc; ký hợp đồng, đăng ký lao động theo quy định và không giữ bản chính giấy tờ tùy thân của người lao động.
Các cơ sở không tuyển dụng, môi giới hoặc tiếp nhận người không rõ lai lịch, không xác định được độ tuổi hoặc có dấu hiệu bị lừa gạt, cưỡng ép, khống chế, bóc lột. Đồng thời, tuyệt đối không dung túng, bao che hoặc tiếp tay cho các hành vi mua bán người và vi phạm pháp luật khác.
Khi phát hiện người lao động có dấu hiệu bị lừa gạt, cưỡng ép, khống chế, bóc lột hoặc nghi là nạn nhân mua bán người, chủ cơ sở, người quản lý và nhân viên cần kịp thời thông báo cho cơ quan Công an gần nhất để được tiếp nhận, xác minh, bảo vệ nạn nhân và xử lý theo quy định.
Kiểm soát chặt chẽ ngay từ khâu tuyển dụng, chủ động nhận diện những dấu hiệu bất thường tại cơ sở sẽ góp phần bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người lao động, đặc biệt là người chưa thành niên, đồng thời ngăn chặn tội phạm mua bán người lợi dụng các cơ sở karaoke để hoạt động.
Hằng Nga
