Theo quan niệm lâu đời, cộng đồng người Dao sinh sống tại khu Nà Hin gắn bó mật thiết với núi rừng, nương rẫy và phụ thuộc nhiều vào điều kiện tự nhiên. Từ đó hình thành tín ngưỡng thờ các vị thần như thần Trời, thần Đất, thần Núi, thần Rừng, thần Nước. Lễ cầu mùa không chỉ là dịp tri ân trời đất, tổ tiên mà còn gửi gắm ước vọng về một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, cuộc sống bình yên, no ấm.
Chương trình năm nay được tổ chức với nhiều hoạt động phong phú, nổi bật là phần tái hiện nghi lễ cầu mùa theo đúng phong tục truyền thống. Trước đó, nghi lễ cúng cầu mùa đã được tiến hành trang nghiêm tại một gia đình tiêu biểu trong thôn, với lễ vật giản dị như gà, gạo, rượu. Thầy cúng thay mặt cộng đồng thực hiện các nghi thức dâng lễ, mời thần linh về chứng giám và cầu phúc cho dân làng.
Trong không gian linh thiêng, các nghi thức múa lễ, sử dụng chuông, kiếm gỗ và các dụng cụ truyền thống đã tạo nên một bức tranh văn hóa vừa trang nghiêm, vừa giàu tính nghệ thuật dân gian. Những lời khấn cầu không chỉ thể hiện niềm tin tâm linh mà còn phản ánh triết lý sống hài hòa với thiên nhiên của đồng bào Dao.
Sau phần lễ là nghi thức xuống đồng – điểm nhấn mang tính biểu tượng, khi lãnh đạo địa phương cùng người dân gieo những hạt giống đầu tiên, mở đầu cho mùa vụ mới. Đây là sự kết nối chặt chẽ giữa tín ngưỡng và thực tiễn lao động sản xuất, giữa truyền thống và đời sống hiện đại.
Bên cạnh đó, các hoạt động văn hóa, văn nghệ và trò chơi dân gian như ném còn, đá cầu, lảy cỏ… cũng diễn ra sôi nổi, thu hút đông đảo người dân và du khách tham gia. Những làn điệu dân ca, điệu múa truyền thống do các đội văn nghệ quần chúng biểu diễn đã góp phần tái hiện sinh động đời sống tinh thần phong phú của cộng đồng.
Việc duy trì tổ chức lễ cầu mùa không chỉ góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của người Dao mà còn có ý nghĩa giáo dục sâu sắc đối với thế hệ trẻ về cội nguồn, ý thức trân trọng lao động và gìn giữ bản sắc dân tộc. Đồng thời, đây cũng là hoạt động góp phần làm phong phú đời sống văn hóa cơ sở và thúc đẩy phát triển du lịch cộng đồng tại địa phương.
Hậu Thạch (t/h)
