Hiện nay, mức lương tối thiểu vùng áp dụng theo Nghị định số 293/2025/NĐ-CP ngày 10/11/2025 đang lần lượt ấn định cho 4 vùng kinh tế. Vùng I áp dụng mức 5,31 triệu đồng/tháng, vùng II là 4,73 triệu đồng/tháng, vùng III là 4,14 triệu đồng/tháng và vùng IV là 3,7 triệu đồng/tháng. Theo kết quả điều tra của Cục Tiền lương và Bảo hiểm xã hội, phần lớn doanh nghiệp đều nghiêm túc tuân thủ quy định với mức lương thực trả thấp nhất cho người làm đủ công nhật bình thường cao hơn lương tối thiểu từ 400.000 đến 800.000 đồng, tương đương mức chênh lệch 27% đến 37% tùy vùng, bình quân chung cao hơn khoảng 32%.
Khảo sát cũng chỉ ra trong năm 2025 khi Nhà nước giữ nguyên lương tối thiểu vùng, có tới 71,2% doanh nghiệp không điều chỉnh tăng lương cho nhân sự. Trong số 28,8% doanh nghiệp chủ động tăng lương, có 68,64% đơn vị điều chỉnh cho toàn bộ người lao động và 12,25% đơn vị chỉ tăng lương cho nhóm có thu nhập thấp hơn lương tối thiểu vùng.
Báo cáo của Bộ Nội vụ nhấn mạnh việc xây dựng văn bản mới để tăng lương vào đầu năm 2027 là đòi hỏi cấp thiết từ thực tiễn kinh tế và thị trường lao động. Bức tranh kinh tế vĩ mô duy trì đà phục hồi tích cực với GDP 6 tháng đầu năm 2026 tăng trưởng ước đạt 8,18%, vượt trội so với mức tăng 7,63% của cùng kỳ năm 2025. Hoạt động sản xuất kinh doanh giữ vững ổn định, quy mô lực lượng lao động gia tăng kéo theo tiền lương và thu nhập của người lao động quý sau cao hơn quý trước.
Trong khi đó, giá trị thực tế của mức lương tối thiểu hiện hành đang bị bào mòn dần bởi áp lực trượt giá. Với chỉ tiêu lạm phát CPI dự kiến mỗi năm tăng khoảng 4,5% theo mục tiêu của Quốc hội trong giai đoạn 2026 - 2027, mức lương tối thiểu theo quy định cũ sẽ bị hụt khoảng 4,1% so với yêu cầu bảo đảm mức sống tối thiểu của người lao động và gia đình họ vào cuối năm 2027.
Mặt khác, mức lương tối thiểu vùng hiện gắn liền với địa giới hành chính cấp xã. Sau các đợt sắp xếp, đổi tên, sáp nhập hoặc giải thể đơn vị hành chính theo các Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, kết hợp cùng sự thay đổi mạnh mẽ về hạ tầng giao thông và làn sóng thu hút đầu tư, danh mục phân vùng tại nhiều địa phương đã không còn phù hợp, đòi hỏi phải nhanh chóng rà soát và cập nhật lại.
Theo dự thảo Nghị định mới, nếu mức tăng 7,8% được thông qua từ ngày 1/1/2027, mức lương tối thiểu tháng theo 4 vùng sẽ đồng loạt tăng lên. Cụ thể, địa bàn thuộc vùng I sẽ áp dụng mức 5,7 triệu đồng/tháng, vùng II đạt 5,08 triệu đồng/tháng, vùng III nâng lên 4,45 triệu đồng/tháng và vùng IV đạt 4,04 triệu đồng/tháng. Việc điều chỉnh kịp thời không chỉ thực hiện đúng tinh thần Điều 91 của Bộ luật Lao động năm 2019 về việc gắn tiền lương với năng suất lao động và tốc độ tăng trưởng kinh tế, mà còn tạo động lực tái tạo sức lao động bền vững trong giai đoạn mới.
Tâm An
