Thực hiện Công điện số 38 ngày 5/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường các giải pháp đấu tranh, ngăn chặn và xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, UBND tỉnh Điện Biên đã chỉ đạo các sở, ngành và lực lượng chức năng xây dựng kế hoạch, triển khai đợt cao điểm kiểm tra, kiểm soát thị trường trên toàn địa bàn.
Để nâng cao hiệu quả phối hợp, UBND tỉnh đã thành lập tổ công tác liên ngành với nhiệm vụ phát hiện, ngăn chặn và xử lý các hành vi vi phạm liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ. Trên cơ sở đó, Sở Công Thương xây dựng kế hoạch cao điểm năm 2026; Chi cục Quản lý thị trường chỉ đạo các đội trực thuộc tăng cường nắm địa bàn, thu thập thông tin và kịp thời nhận diện các dấu hiệu vi phạm.
Cùng với công tác kiểm tra, xử lý, các lực lượng chức năng đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến quy định pháp luật về quyền sở hữu trí tuệ tới các tổ chức, cá nhân kinh doanh. Qua quá trình kiểm tra, 51 cơ sở đã được tuyên truyền, vận động ký cam kết không vận chuyển, buôn bán hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Bên cạnh đó, đường dây nóng tiếp nhận phản ánh từ người dân và doanh nghiệp tiếp tục được duy trì nhằm phục vụ công tác xác minh, xử lý kịp thời các vụ việc phát sinh.
Theo đánh giá của cơ quan chức năng, trong 6 tháng đầu năm 2026, thị trường trên địa bàn tỉnh cơ bản ổn định, nguồn cung hàng hóa được bảo đảm, không xuất hiện tình trạng đầu cơ, găm hàng. Tuy nhiên, các hành vi vi phạm liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ có chiều hướng gia tăng so với cùng kỳ năm trước.
Các đối tượng vi phạm chủ yếu lợi dụng tâm lý chuộng hàng giá rẻ của người tiêu dùng để trà trộn hàng giả với hàng hóa thông thường, gây ảnh hưởng đến quyền lợi khách hàng và làm méo mó môi trường cạnh tranh.
Trong đợt cao điểm diễn ra từ ngày 7 đến 30/5/2026, lực lượng Quản lý thị trường trên địa bàn tỉnh đã chủ trì và phối hợp kiểm tra 13 vụ việc. Qua đó, 11 trường hợp vi phạm bị xử phạt hành chính với tổng số tiền 66 triệu đồng. Giá trị hàng hóa buộc tiêu hủy hơn 38,2 triệu đồng.
Tang vật vi phạm gồm 301 sản phẩm phụ tùng xe máy giả mạo các nhãn hiệu Honda, Yamaha, Keihin và 100 sản phẩm quần áo giả mạo nhãn hiệu Adidas.
Ngoài lực lượng Quản lý thị trường, Công an tỉnh Điện Biên cũng phát hiện và tạm giữ nhiều lô hàng có dấu hiệu giả mạo nhãn hiệu nổi tiếng. Từ nguồn tin do người dân cung cấp, Phòng Cảnh sát kinh tế (PC03) đã tiến hành kiểm tra một hộ kinh doanh tại phường Điện Biên Phủ, phát hiện và thu giữ 1.072 sản phẩm nghi giả mạo các nhãn hiệu Owen, Nike, Adidas, Dolce & Gabbana, Gucci, Louis Vuitton, Hermès...
Hiện vụ việc đang được cơ quan chức năng tiếp tục điều tra, làm rõ để xử lý theo quy định.
Mặc dù đạt được những kết quả nhất định, công tác đấu tranh với hàng giả và hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ vẫn gặp nhiều khó khăn. Sự phát triển nhanh của thương mại điện tử khiến phương thức vi phạm ngày càng tinh vi hơn. Các đối tượng thường lợi dụng tính ẩn danh trên môi trường mạng, liên tục thay đổi thông tin liên hệ hoặc trà trộn hàng giả với hàng thật nhằm đối phó cơ quan chức năng.
Điều này gây nhiều trở ngại trong việc xác minh địa điểm tập kết hàng hóa cũng như thu thập chứng cứ điện tử phục vụ điều tra, xử lý.
Bên cạnh đó, một bộ phận người tiêu dùng vẫn còn tâm lý chuộng hàng hiệu giá rẻ, thậm chí biết rõ là hàng giả nhưng vẫn chấp nhận sử dụng. Đây được xem là một trong những nguyên nhân khiến hoạt động kinh doanh hàng giả còn tồn tại. Trong khi đó, lực lượng chuyên trách xử lý vi phạm trên môi trường mạng còn mỏng, ảnh hưởng đến hiệu quả kiểm tra, giám sát.
Thời gian tới, tỉnh Điện Biên sẽ tiếp tục duy trì thường xuyên công tác đấu tranh chống hàng giả và hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; tập trung kiểm tra các mặt hàng có nguy cơ vi phạm cao, tăng cường giám sát các tổ chức, cá nhân từng vi phạm.
Đồng thời, các lực lượng chức năng sẽ đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức pháp luật cho người dân và doanh nghiệp; phối hợp với các cơ quan báo chí công khai các vụ việc điển hình nhằm tăng tính răn đe, phòng ngừa vi phạm.
Cùng với đó, đường dây nóng tiếp nhận phản ánh của người dân về các hành vi vi phạm hoặc dấu hiệu vi phạm pháp luật sẽ tiếp tục được duy trì để kịp thời kiểm tra, xử lý theo quy định.
Theo cơ quan chức năng, công tác đấu tranh với hàng giả và hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ không chỉ là trách nhiệm của các lực lượng thực thi pháp luật mà còn cần sự chung tay của cộng đồng doanh nghiệp và người tiêu dùng. Khi người dân chủ động nói không với hàng giả, tích cực cung cấp thông tin và tố giác vi phạm, môi trường kinh doanh minh bạch, lành mạnh sẽ được củng cố, qua đó góp phần bảo vệ quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng.
Phương Di
