Một chiếc túi nhựa có thể chỉ được sử dụng trong vài phút nhưng cần rất nhiều năm để phân hủy. Một dây chuyền sản xuất nếu tiết kiệm thêm một phần nguyên liệu, năng lượng sẽ không chỉ giảm chi phí cho doanh nghiệp mà còn bớt đi áp lực đối với môi trường.
Từ những thay đổi tưởng như nhỏ ấy, Đồng Tháp đang mở rộng chương trình sản xuất và tiêu dùng bền vững trong giai đoạn 2026-2030, hướng đến mục tiêu sử dụng tài nguyên hiệu quả hơn, hình thành thói quen tiêu dùng có trách nhiệm và từng bước phát triển kinh tế tuần hoàn.
UBND tỉnh Đồng Tháp vừa ban hành kế hoạch thực hiện Chương trình hành động quốc gia về sản xuất và tiêu dùng bền vững giai đoạn 2026-2030. Kế hoạch nhằm triển khai đồng bộ Quyết định số 889/QĐ-TTg ngày 24/6/2020 của Thủ tướng Chính phủ, đồng thời đưa các mục tiêu quốc gia vào từng ngành sản xuất, khu công nghiệp, làng nghề và hệ thống phân phối trên địa bàn tỉnh.
Giảm tiêu hao nguyên liệu tại các ngành sản xuất chủ lực
Đến năm 2030, Đồng Tháp đặt mục tiêu giảm từ 7-10% mức tiêu hao nguyên, nhiên vật liệu tại một số ngành sản xuất như dệt may, nhựa, rượu bia - nước giải khát, chế biến thủy sản và các lĩnh vực liên quan.
Con số này không chỉ mang ý nghĩa về tiết kiệm chi phí. Phía sau mỗi phần trăm nguyên liệu được sử dụng hiệu quả hơn là lượng chất thải, năng lượng tiêu hao và tác động môi trường được cắt giảm.
Tỉnh sẽ thúc đẩy doanh nghiệp đổi mới công nghệ, áp dụng sản xuất sạch hơn, sử dụng nguyên liệu có khả năng tái tạo, tái sinh, tái sử dụng và tái chế. Các mô hình liên kết sản xuất bền vững theo toàn bộ vòng đời sản phẩm cũng được khuyến khích triển khai, từ khâu thiết kế, lựa chọn nguyên liệu đến sản xuất, phân phối, sử dụng và xử lý sau tiêu dùng.
Thiết kế sản phẩm theo hướng dễ sửa chữa, tái chế và tái sử dụng được xác định là một trong những giải pháp quan trọng. Thay vì chỉ quan tâm sản phẩm được tạo ra như thế nào, doanh nghiệp sẽ phải tính đến cả câu chuyện sản phẩm đi đâu sau khi kết thúc vòng đời sử dụng.
Cùng với đổi mới quy trình sản xuất, Đồng Tháp sẽ thúc đẩy dán nhãn sinh thái, chứng nhận sản phẩm thân thiện môi trường và cung cấp đầy đủ thông tin để người tiêu dùng có cơ sở lựa chọn. Đây cũng là cách tạo thêm lợi thế cho những doanh nghiệp chủ động đầu tư vào công nghệ sạch và sản phẩm xanh.
Đưa lựa chọn xanh đến gần hơn với người dân
Một nền sản xuất bền vững khó có thể hình thành nếu thiếu sự thay đổi từ thị trường. Vì vậy, kế hoạch của Đồng Tháp không dừng lại ở nhà máy hay khu công nghiệp mà hướng đến từng quầy hàng và thói quen mua sắm hằng ngày.
Đến năm 2030, 100% siêu thị, trung tâm thương mại trên địa bàn tỉnh được đặt mục tiêu sử dụng sản phẩm, bao bì thân thiện môi trường để thay thế bao bì nhựa dùng một lần, khó phân hủy.
Toàn bộ xã, phường sẽ tổ chức tuyên truyền, phổ biến kiến thức về lối sống và tiêu dùng bền vững. Đồng thời, 100% khu, cụm công nghiệp và làng nghề được tiếp cận thông tin, nâng cao nhận thức về trách nhiệm sử dụng nguyên liệu, năng lượng và kiểm soát chất thải trong quá trình sản xuất.
Tỉnh cũng định hướng phát triển thị trường cho các sản phẩm thân thiện môi trường, thúc đẩy hoạt động mua sắm bền vững và tăng khả năng tiếp cận thông tin của người tiêu dùng. Khi sản phẩm xanh hiện diện nhiều hơn trên thị trường, có mức giá hợp lý và thông tin minh bạch, lựa chọn có trách nhiệm sẽ trở nên gần gũi hơn với mỗi gia đình.
Mục tiêu sâu xa của chương trình là tạo thêm việc làm ổn định, phát triển việc làm xanh, nâng cao chất lượng sống và hình thành một nền kinh tế trong đó tài nguyên được sử dụng nhiều lần thay vì nhanh chóng trở thành chất thải.
Chặng đường từ kế hoạch đến thực tế sẽ phụ thuộc vào sự tham gia của doanh nghiệp, hệ thống phân phối và người dân. Nhưng sự thay đổi có thể bắt đầu từ những việc rất gần: tiết kiệm một phần nguyên liệu trong nhà máy, thay một chiếc túi nhựa tại siêu thị hay ưu tiên sản phẩm có thể tái sử dụng.
L.T
