Theo dự thảo, hiện Hà Nội có 4 công viên chuyên đề gồm: Công viên Bách Thảo (12,5 ha), Công viên Thủ Lệ (21,9 ha), Công viên nước Hồ Tây (3,5 ha) và Công viên Thiên đường Bảo Sơn (khoảng 14 ha). Đây là các không gian có giá trị tổng hợp về sinh thái, văn hóa, xã hội và kinh tế, góp phần tạo điểm nhấn cảnh quan, nâng cao chất lượng sống đô thị. Tuy nhiên, tại nhiều khu vực đô thị mới và các huyện ngoại thành vẫn thiếu các công viên chuyên đề quy mô lớn.
Trên cơ sở đó, đề án đề xuất giai đoạn đến năm 2030 xây dựng thêm 25 công viên chuyên đề với tổng diện tích hơn 2.130 ha. Tổng mức đầu tư dự kiến hơn 87.600 tỉ đồng, trong đó nguồn vốn xã hội hóa chiếm phần lớn (hơn 86.800 tỉ đồng), phần còn lại từ ngân sách nhà nước.
Về chỉ tiêu cây xanh, thành phố đặt mục tiêu đến năm 2030 đạt 7,37 m² cây xanh công cộng/người và đến năm 2045 đạt 9,99 m²/người. Dự kiến đến năm 2030 sẽ trồng mới khoảng 1,4 triệu cây; riêng năm 2026 phấn đấu trồng 400.000 cây.
Để triển khai đồng bộ, cơ quan soạn thảo đề xuất xây dựng các chương trình thành phần như: đề án thiết kế đô thị, cảnh quan cho 30 tuyến điển hình; ứng dụng khoa học – công nghệ trong quản lý cây xanh; điều chỉnh, bổ sung quy trình chăm sóc, di chuyển, chặt hạ và thay thế cây xanh; lập kế hoạch bảo vệ cây cổ thụ, cây di sản.
Giai đoạn 2025 - 2030, thành phố sẽ tổ chức khảo sát toàn bộ cây xanh trên địa bàn theo các tiêu chí về tuổi cây, tình trạng sinh trưởng, mức độ an toàn, ảnh hưởng tới hạ tầng và giao thông, khả năng di dời. Trên cơ sở đó, lập danh mục các cây cần di dời hoặc thay thế, tập trung vào những cây già yếu, sâu mục, rễ nổi phá vỉa hè, tiềm ẩn nguy cơ gãy đổ hoặc nằm trong phạm vi giải phóng mặt bằng các dự án hạ tầng.
Theo thống kê sơ bộ, giai đoạn 2026 - 2030 dự kiến di dời hoặc thay thế 787 cây xanh; chặt hạ không di dời 175 cây. Việc thực hiện tuân thủ nguyên tắc “trồng trước – chặt sau”, bảo đảm không làm suy giảm diện tích và mật độ cây xanh, đồng thời từng bước thay thế các loại cây tạp, cây tiềm ẩn rủi ro, ưu tiên tại khu vực nội đô lịch sử và nội đô mở rộng.
Đề án được kỳ vọng tạo nền tảng cho Hà Nội phát triển không gian xanh đồng bộ, hiện đại, nâng cao chất lượng môi trường sống và hướng tới mục tiêu xây dựng đô thị xanh, văn minh, bền vững.
Hậu Thạch (t/h)
