Trong nỗ lực ngăn chặn dòng tiền lừa đảo, các ngân hàng lớn đã đồng loạt triển khai hệ thống phân tích dữ liệu và đưa ra cảnh báo thời gian thực trước khi khách hàng hoàn tất lệnh chuyển tiền. Điển hình như Agribank đã tích hợp chức năng cảnh báo tự động trạng thái tài khoản người nhận có dấu hiệu nghi ngờ gian lận cho cả giao dịch trực tuyến lẫn giao dịch tại quầy. Hệ thống này phân tích tài khoản đích và phân loại rủi ro theo ba cấp độ bao gồm rủi ro cao, rủi ro trung bình và chưa xác thực để giao dịch viên hoặc ứng dụng di động kịp thời khuyến cáo khách hàng cân nhắc. Tương tự, Vietcombank với hệ thống VCB Alert cùng các nhà băng như BIDV, VietinBank, MB và VPBank cũng đang áp dụng chặt chẽ cơ chế giám sát này, giúp phát hiện sớm hàng trăm nghìn giao dịch bất thường.
Một thay đổi lớn khác trực tiếp tác động đến dòng tiền quy mô lớn là việc chấm dứt hoàn toàn tính năng tự động tách lệnh đối với các giao dịch từ 500 triệu đồng trở lên. Trước đây, để đẩy nhanh tiến độ, hệ thống của các ngân hàng như Vietcombank, VPBank, Eximbank, SHB, MSB thường tự động chia nhỏ các khoản tiền lớn vượt hạn mức thành nhiều lệnh dưới 500 triệu đồng để chạy qua kênh chuyển nhanh liên ngân hàng Napas 24/7, giúp dòng tiền đi ngay lập tức bất kể ngày nghỉ.
Tuy nhiên, thực hiện lộ trình tuân thủ Thông tư 40/2024 của Ngân hàng Nhà nước, tính năng này đã bị dừng triển khai. Hiện tại, toàn bộ giao dịch từ 500 triệu đồng trở lên buộc phải chuyển sang luồng xử lý thông thường, đồng nghĩa với việc thời gian nhận tiền có thể kéo dài vài giờ hoặc phải chờ sang ngày làm việc tiếp theo nếu lệnh phát sinh ngoài giờ hành chính. Để xử lý các tình huống khẩn cấp, các ngân hàng khuyến nghị người dân phải tự chia nhỏ thủ công các khoản chuyển dưới mức sàn này.
Bên cạnh đó, việc quản lý định danh tài khoản thanh toán cũng được siết chặt theo tinh thần của Thông tư 30/2025 của Ngân hàng Nhà nước. Quy định mới bắt buộc tên hiển thị trên tài khoản thanh toán của khách hàng phải trùng khớp hoàn toàn với thông tin trên căn cước công dân hoặc thẻ căn cước. Sự thay đổi pháp lý này đã chính thức khai tử dịch vụ đặt biệt danh tài khoản (nickname, iNick) từng rất phổ biến bằng chữ hoặc số điện thoại tại nhiều ngân hàng.
Hệ thống quản lý đánh giá cơ chế dùng biệt danh cũ làm gia tăng áp lực chuyển nhầm tiền và gây rào cản lớn cho cơ quan chức năng trong việc xác minh chính chủ dòng tiền. Kể từ thời điểm áp dụng, các lệnh chuyển khoản hướng đến hệ thống biệt danh cũ đều bị từ chối hệ thống, buộc người dùng phải quay lại sử dụng số tài khoản gốc do ngân hàng cấp phát. Song song đó, Ngân hàng Nhà nước yêu cầu các tổ chức tín dụng phải minh bạch hoàn toàn thông tin số hiệu lẫn tên tài khoản trên mọi chứng từ giao dịch để tăng cường giám sát các luồng tiền có dấu hiệu bất minh.
Tâm An
